Geri Dön

An introduction to transcendental exposition of Skolem paradox

Skolem paradoksunun transandantal teşhirine giriş

  1. Tez No: 651862
  2. Yazar: ÖMER FARUK ERDEMİR
  3. Danışmanlar: DR. MUHAMMET İKBAL BAKIR
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Felsefe, Philosophy
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2020
  8. Dil: İngilizce
  9. Üniversite: İbn Haldun Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Felsefe Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: 60

Özet

Bu tezde Skolem paradoksunun transandantal yönden bir incelemesi gerçekleştirilmiştir. Skolem paradoksu sembolik mantık, aksiyomatik küme kuramı ve felsefeyi buluşturan bir evlektir ve bu alanlara dair gerçekci yaklaşımın temellerini sarsan bir paradoks olarak yorumlanmıştır. Bu yorumun geçerliliğini sorgulamak üzere bu tezde öncelikle bu yorumun dayandığı temel varsayımlar meydana çıkartılmıştır. Buna göre belirlenen ilk varsayım biçimsel dilin unsurları ile alakalıdır. Bu varsayıma göre ilgili unsurlar, bu dilin içerdiği sembollerin sadece listelenmesi ve sayılıp dökülmesi yardımıyla sentaksa dayalı olarak kurulmaktadırlar. Belirlenen ikinci varsayıma göre ise küme kuramsal kavramların doğru anlaşılmasının tek ve doğru yolu aksiyomatik yaklaşımdır. Kant'ın transandantal düşüncesi ekseninde bu iki varsayım sorgulanmıştır. Buna göre küme kuramsal bir kavram olan ve Skolem paradoksu tarafından nesnelliği ve mutlaklığı sorgulanan küme dünyası kavramının küme kuramsal söylem için zorunlu olduğu ifade edilmiştir. Kant'ın bakış açısından küme dünyası aklın şemaları üzerinden tesis edilen biçimsel bütünlüktür. Bunu tespit ettikten sonra bu biçimsel bütünlüğün tesisinde yer alan şemaların aynı zamanda Cantor'un köşegen kanıtlamasının nesnel temsili için gerekli olduğu ileri sürülmüştür. Böylece bu şemalar üzerinden küme dünyasının bir anlamda nesnelliği ve mutlaklığı haiz olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu inceleme sonucunda Lövenheim-Skolem teoreminin ve Skolem paradoksunun bir yorumu elde edilmiştir. Buna göre ilgili teoremde küme dünyasına dair iki bakış açısı rol oynamaktadır ve eğer bu iki bakış açısı dikkatle ayrıştırılırsa Skolem paradoksunun bahsi geçen alanlara dair gerçekçi bir yaklaşıma tehdit oluşturamayacağı ifade edilmiştir.

Özet (Çeviri)

In the present thesis, we carry out a transcendental investigation of Skolem paradox. Skolem paradox is a paradox at the junction point of symbolic logic, axiomatic set theory and philosophy. Skolem paradox is generally understood as a model theoretic paradox which undermines the realist approach to these areas. In order to show why this paradox doesn't pose a threat to the realist approach to these areas, we begin with clarifying the crucial assumptions on which such an understanding relies. According to our investigation, first of these assumptions is that the elements of formal language is constituted just by listing and enumerating its symbols with the help of recursive functions defined in syntactical manner. Second of these assumptions is that the axiomatic approach is only way to understand the set theoretic notions such as the universe of sets and uncountability. As for the second assumption we argue, in relation to Kant's transcendental thought, that cognition of the universe of sets is necessary to the set theoretic discourse. From Kantian point of view the universe of sets is the formal whole of reason and we determine the schemata of reason on which constitution of the formal whole depends. As for the first assumption we claim that cognition and constitution of the representation of Cantor's diagonal argument depend on the same schemata of reason. We conclude that these schemata provide in a manner objectivity and absoluteness to the universe of sets. In view of our investigation we obtain an interpretation of Skolem paradox in relation to Lövenheim-Skolem Theorem. According to this interpretation Lövenheim-Skolem Theorem implies two different points of view about the universe of sets and if these points of view are differentiated Skolem paradox doesn't pose a threat to the realist approach.

Benzer Tezler

  1. Fındık zurufu kompostunun toprak kalitesi üzerine etkisi

    The effect of adding of hazelnut husk compost on soil quality

    SELAHATTİN AYGÜN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    ZiraatOrdu Üniversitesi

    Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. TAYFUN AŞKIN

  2. Elektrohidrolik bir sisteminin darbe eni modüleli kayan kipli kontrolü

    Pulse width modulated sliding mode control of an electrohydraulic system

    SALİH DEDEOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Mekatronik MühendisliğiBozok Üniversitesi

    Mekatronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. İLHAMİ YİĞİT

  3. Endüstriyel çalışma ortamlarında otomatik aydınlık kontrolü

    Automatic lighting control on industry

    METİN ORTATAŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Mühendislik BilimleriBozok Üniversitesi

    Mekatronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ORHAN ER

  4. Eğirdir gölü balıklarında hipofiz bezinin anatomik ve histolojik yapısı üzerinde bir araştırma

    Başlık çevirisi yok

    M. RÜŞTÜ ÖZEN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1990

    BiyolojiAkdeniz Üniversitesi

    Biyoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. GÜLŞEN TİMUR

  5. İşletmelerde finansal başarısızlık tahminlemesi ve Borsa İstanbul'da faaliyet gösteren gıda şirketlerinde uygulama

    Financial distress forecasting in businesses and application in food companies operating in stock exchange Istanbul

    KEREM URAL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    İşletmeGediz Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. ŞEVİN GÜRARDA