Astımlı ergenlere yönelik geliştirilen mobil sağlık uygulamasının ergenlerin astım kontrolü ve öz etkililik düzeyine etkisi: Randomize kontrollü çalışma
The effect of the mobile health application developed for adolescents with asthma on the asthma control and self-efficacy: A randomized controlled trial
- Tez No: 811764
- Danışmanlar: PROF. DR. AYŞEGÜL İŞLER, PROF. DR. AYŞEN BİNGÖL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Hemşirelik, Allerji ve İmmünoloji, Child Health and Diseases, Nursing, Allergy and Immunology
- Anahtar Kelimeler: Astım, Ergenler, Hasta eğitimi, Mobil uygulama, Ölçekler, Öz yeterlilik, Asthma, Adolescents, Patient education, Mobile application, Scales, Self-efficacy
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışma, Bandura'nın Öz-Etkililik Kuramına temellendirilerek astımı olan ergenlere yönelik kullanıcı odaklı ve mobil uyumlu bir web-app olan GençAstım Mobil Sağlık (mSağlık) uygulamasının geliştirilmesi ve bu uygulamanın ergenlerin astım kontrolü ve öz etkililik düzeyine etkisinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Bu araştırma randomize kontrollü deneysel tasarımda gerçekleştirilmiştir (CTN: NCT04691557). Çalışma Haziran 2020-Haziran 2023 tarihleri arasında Akdeniz Üniversitesi Hastanesi'nin ve Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nin Çocuk Alerji ve İmmunoloji Polikliniklerinde yürütülmüştür. Dahil edilme kriterlerini karşılayan ergenler her iki gruba basit randomizasyon ile atanmıştır (GençAstım Grubu=27, Kontrol Grubu=27). GençAstım grubundaki ergenler GençAstım mSağlık uygulaması ve rutin poliklinik eğitimi; kontrol grubundaki ergenler ise yalnızca rutin poliklinik eğitimi almıştır. Veriler, her iki grupta da Google Formlar aracılığı ile elde edilmiştir. Kullanılan veri toplama formları; Bilgi Formu, Astım Kontrol Testi (AKT), Astımlı Çocuk ve Adölesanlar için Öz-Etkililik Ölçeği (AÇAÖÖ) ve GençAstım grubu için Sistem Kullanılabilirlik Skalası (SKS)'dır. Veriler, tanımlayıcı istatistikler, ki kare, Fisher'ın Kesin Testi, Mann-Whitney U Testi, Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi, Intention to Treat (ITT) Analizi kullanılarak analiz edilmiştir. p<.05 anlamlı olarak kabul edilmiştir. Bulgular: AKT puan ortalamaları açısından GençAstım grubundaki ergenler (ön test=15.85±2.54; son test=21.93±2.30) ile kontrol grubundaki ergenler (ön test=15.85±2.81; son test=18.11±2.65) arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olduğu belirlenmiştir. AÇAÖÖ puan ortalamaları açısından GençAstım grubundaki ergenler (ön test=83.3±14.24; son test=97.4±7.85) ile kontrol grubundaki ergenler (ön test=80.5.±16.62; son test=86.7±12.69) arasındaki fark istatistiksel olarak anlamlıdır. Sonuç: Bandura'nın Öz-Etkililik Kuramına temellendirilerek oluşturulan, web tabanlı, mobil uyumlu ve kullanıcı odaklı olarak geliştirilen GençAstım mSağlık Uygulaması, ergenlerde astım kontrolü ve öz-etkililiğini artırmada etkilidir.
Özet (Çeviri)
Objective: This study was conducted to develop the YoungAsthma Mobile Health (mHealth) application, which is a user-oriented and mobile-friendly web-app for adolescents with asthma, based on Bandura's Self-Efficacy Theory, and to determine the effect of this application on the asthma control and asthma self-efficacy levels of adolescents. Method: This research was conducted in randomized controlled trial design (CTN: NCT04691557). The study was carried out in Pediatric Allergy and Immunology Polyclinics of Akdeniz University Hospital and Antalya Training and Research Hospital between June 2020-June 2023. Adolescents who met the inclusion criteria were allocated to both groups by simple randomization (YoungAsthma Group=27, Control Group=27). Adolescents in the YouthAsthma group received YouthAsthma app and routine outpatient training. Adolescents in the control group received routine outpatient training. The data were obtained through Google Forms in both groups. Data collection forms used were Information Form, Asthma Control Test, Self-Efficacy Scale for Children and Adolescents with Asthma, and System Usability Scale. Data were analyzed using descriptive statistics, chi-square, Fisher's Exact Test, Mann-Whitney U Test, Wilcoxon Signed Rank Test, Intention to Treat (ITT) Analysis. p<.05 was considered significant. Results: There was a statistically significant difference between the adolescents in the YoungAsthma group (pretest=15.85±2.54; posttest=21.93±2.30) and the control group (pretest=15.85±2.81; posttest=18.11±2.65) in terms of asthma control. There was a statistically significant difference between the adolescents in the YoungAsthma group (pretest=80.33.±15.69; posttest=97.33±7.38) and the control group (pretest=80.33.±15.69; posttest=86.74±11.93) in terms of the asthma self-efficacy. Conclusion: YoungAsthma mHealth application, which was created based on Bandura's Self-Efficacy Theory and developed as web-based, mobile-friendly and user-oriented, is effective in increasing asthma control and self-efficacy in adolescents.
Benzer Tezler
- Astım tanılı çocuk ve ergenlerde psikopatoloji, yaşam kalitesi ve ebeveyn tutumlarının incelenmesi
Psychopathology in children and adolescents with asthma, investigation of quality of life and parental coping strategies
HİCRAN DOĞRU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
PsikiyatriAkdeniz ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ESİN ÖZATALAY
- Astımlı çocuk ve ergenlerde psikopatoloji ve benlik saygısı ile anne duygu ifadesinin ilişkisi
Başlık çevirisi yok
SEMA ÖLÇER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2008
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıMarmara ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MERAL BERKEM
- Ankara ve İstanbul'daki hıv/aıds merkezlerinde takipli hıv (+) olan çocuk ve ergenlerin ruh sağlığı ve bilişsel fonksiyonları açısından incelenmesi ve orta-ağır şiddetli astımlı çocuklarla karşılaştırılması
An investigation of psychopathology and cognitive functioning of HIV infected children and adolescents in Ankara and Istanbul and comparison with children with moderate and severe asthma
BURAK KARAKÖK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
PsikiyatriHacettepe ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET FATİH ÜNAL
- Comparison of allergic asthma-related factors according to socioeconomic characteri̇stics among children and adolescents in health centers in Mosul, Iraq
Irak'ın Musul kentindeki sağlık merkezlerinde çocuk ve ergenler arasında sosyodemografik özelliklere göre alerjik astımla ilişkili faktörlerin karşılaştırılması
AHMED MAHDI SALEH SALEH
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
HemşirelikÇankırı Karatekin ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ CEYHUN TÜRKMEN
- Farklı kronik hastalığı olan ergenlerin öz bakım güçlerinin karşılaştırılması
Başlık çevirisi yok
SİBEL AKDUMAN