Böbrek nakli alıcılarında sağlık okuryazarlığı ve akılcı ilaç kullanımının immunsupresif ilaç uyumuna etkisi
The effect of health literacy and rational drug use on immunsuppressive drug adherence in kidney transplant recipients
- Tez No: 816853
- Danışmanlar: PROF. DR. ÖZGÜL KARAYURT, DOÇ. DR. GÜLSÜM NİHAL ÇÜRÜK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Akılcı ilaç kullanımı, Böbrek hastalıkları, Böbrek nakli, Böbrek yetmezliği-kronik, Sağlık okuryazarlığı, Tedaviye bağlılık ve uyum, İlaç kullanımı, İlaç kullanımını değerlendirme, İmmünosüpresyon, Rational drug use, Kidney diseases, Kidney transplantation, Kidney failure-chronic, Health literacy, Treatment adherence and compliance, Drug utilization, Drug utilization review, Immunosuppression
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İzmir Ekonomi Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Cerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma böbrek nakli alıcılarında sağlık okuryazarlığı ve akılcı ilaç kullanımının immunsupresif ilaç uyumuna etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma, tanımlayıcı ve kesitsel tasarımda olup, örneklemi 248 böbrek nakli alıcısı oluşturmuştur. Veriler, sosyodemografik ve klinik özellikler formu, akılcı ilaç kullanım ölçeği, sağlık okuryazarlığı ölçeği ve immunsupresif tedaviye uyum ölçeği kullanılarak yüzyüze görüşme yöntemi ile toplanmıştır. Veriler sayı, yüzde, ortalama, pearson korelasyon ve çoklu regresyon analizi ile değerlendirilmişrtir. Çalışmamızda, böbrek nakli alıcılarının sağlık okuryazarlık düzeyi yüksek (102,56±16,28), akılcı ilaç kullanımı orta düzeyde (24,23±3,61), immunsupresif tedaviye uyumları ise ortalamanın üzerinde (9,83±1,55) bulunmuştur. Sağlık okuryazarlığı toplam ölçek puanının ve bilgiyi anlama alt boyutunun immunsupresif tedaviye uyumu istatistiksel olarak anlamlı etkilediği (p<0.05), akılcı ilaç kullanımının, immunsupresif tedaviye uyumu istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde etkilemediği bulunmuştur (p>0.05). Böbrek nakli alıcılarının immunsupresif tedaviye uyuma ilişkin eğitiminin sağlık okuryazarlık düzeyi göz önüne alınarak planlanması ve eğitim yöntemlerinin belirlenmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
In this study we aimed to examine the effects of health literacy and rational medication use on compliance with immunosuppressive therapy in kidney transplant recipients. The study was designed descriptive and cross-sectional, and 248 kidney transplant recipients were included. Data were collected using the Sociodemographic and Clinical Characteristics Form, the Rational Drug Use Scale, the Health Literacy Scale, and the Immunosuppressive Compliance Scale. In data collection face-to-face interview method was used. Data were evaluated by number, percentage, mean and multiple regression analysis. In our study, it was determined that the health literacy level of the recipients after kidney transplantation was high and rational drug use was moderate. It was found that the total scale score of health literacy and the sub-dimension of understanding information had a statistically significant effect on adherence to immunosuppressive treatment (p<0.05), and rational drug use did not statistically affect compliance with immunosuppressive treatment (p>0.05). It is recommended that the education of kidney transplant recipients on compliance with immunosuppressive therapy should be planned by considering their health literacy level and education methods should be determined.
Benzer Tezler
- Böbrek nakli alıcılarında sağlık okuryazarlığı ve öz yönetim arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between health literacy and self-management in kidney transplant recipients
DİLARA SARIBAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
HemşirelikEge ÜniversitesiCerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ESMA ÖZŞAKER
- Böbrek nakli alıcılarında üriner sistem enfeksiyonları ve risk faktörleri: Tek merkez deneyimi
Urinary system infections and risk factors in kidney transplant recipients: A single center experience
GİZEM ZER TÜRK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
NefrolojiSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SİBEL ERSAN
- Böbrek nakli alıcılarında 5.bulgu girişiminin ilaç uyumuna etkisinin incelenmesi: Randomize kontrollü çalışma
The effect of the 5th sign intervention on medication adherence in kidney transplant recipients: A randomized controlled trial
BÜŞRA SELMA SAHA
Doktora
Türkçe
2026
HemşirelikDokuz Eylül ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YAPRAK SARIGÖL ORDİN
- Böbrek nakli alıcılarında belirsizliğe tahammülsüzlük psikolojik iyi oluş ve manevi iyilik halinin incelenmesi
Investigation of intolerance to uncertainty psychological well-being and spiritual well-beingin kidney transplant recipients
CANAN BAKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Hemşirelikİzmir Ekonomi ÜniversitesiCerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZGÜL KARAYURT
DOÇ. DR. GÜLSÜM NİHAL ÇÜRÜK
- Böbrek nakli alıcılarında sosyal destek ve seçilmiş faktörlerin yaşam kalitesine etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of social support and selected factors on quality of life in recipients of renal transplant
ŞERİFE ÜNLÜTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Hemşirelikİzmir Ekonomi ÜniversitesiCerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZGÜL KARAYURT