Erken evre multipl sklerozlu hastalarda serum ve bos'ta inflamasyon ve aksonal hasar biyobelirteçlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of inflammation and axonal damage biomarkers in serum and csf in patients with early stage multiple sclerosis
- Tez No: 888411
- Danışmanlar: PROF. DR. AYŞE NUR YÜCEYAR
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Nöroloji, Neurology
- Anahtar Kelimeler: Multipl skleroz, biyobelirteç, nörofilament hafif zincir, CXCL13, Multiple sclerosis, biomarker, neurofilament light chain, CXCL13
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ege Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Nörobilim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Nöroloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
MS'in ayırıcı tanısında yaşanan zorluklar ve özellikle hastalık süreci açısından öngörülemezliği dolayısıyla tanı, hastalık progresyonunu öngörme, tedavi yanıtı izlemi gibi birçok alanda kullanılabilecek potansiyel biyobelirteçleri saptamaya yönelik çalışmalar uzun zamandır yapılmaktadır. Bu çalışmada erken dönem MS hastalarında tanı anında alınan serum ve BOS örneklerinde, nöronal hasar biyobelirtci olarak Nörofilament hafif zincir (NfL) ve inflamasyon ve B hücre biyobelirteci olarak da C-X-C motif ligand 13 (CXCL13) seviyelerinin ölçülerek sağlıklı kontrol grubu ile karşılaştırılması; tanı anında demografik, klinik ve Manyetik Rezonans görüntüleme (MRG) parametreleri ile ilişkisi ve kısa dönemde prognoz açısından prediktif yönlerinin incelenmesi planlandı. Çalışmaya 2017 Revize McDonald tanı kriterlerine göre kesin RRMS tanısı almış 40 hasta ve 18 sağlıklı kontrol dahil edildi. Yapılan istatistiksel analizler sonucunda, serum NfL (p=0,039) ve BOS CXCL13 (p=0,023) değerlerinin MS grubunda kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı yüksek olduğu görüldü. Tanı öncesindeki atak sayısı, tanı anındaki Engellilik Durumu Ölçeği (EDSS) Multipl Skleroz Fonksiyonel Kompozit (MSFC) skorları ve MRG aktivitesi ile serum/BOS CXCL13 ve NfL değerleri arasında istatistiksel anlamlılığa ulaşan bir fark saptanmadı. MS hastaları içinde oligoklonal bant (OKB) ve Ig G indeksi pozitif grupta BOS CXCL13, negatif hastalara göre daha yüksekti (sırasıyla; p=0,001, p<0,001). BOS CXCL13 değerleri ile BOS Ig G indeks değerleri arasında orta düzey pozitif korelasyon mevcuttu (r=0,656, p<0,001). Ortalama 17,7 ay (min.7- max.32) izlem sonucunda ataklardan tam düzelen (n=21, %52,5) ve düzelmeyen (n=19, %47,5) MS hastaları arasında yaş, VKI; Ig G indeks düzeyi, D vitamin düzeyi; BOS/serum NfL, BOS/serum CXCL13, NfL, CXCL13 oranı ve indeksi değerleri; MRG lezyon sayısı, gd tutan lezyon sayısı; ilk vizitteki EDSS skorları açısından istatistiksel anlamlılık düzeyine ulaşan fark saptanmadı. Sigara kullanmayan (p=0,041), MRG'da spinal kord lezyonu (p=0,048) ve öyküde beyin sapı atağı olmayan (p=0,012) MS hastalarında ataklardan tam iyileşme oranlarının daha yüksek olduğu görüldü. Ataktan düzelmenin tam olmadığı grupta LP sonrasında başlanan intravenöz metil prednizolon (IVMP) tedavisi ile geçirilen son atak arasındaki gün sayısı tam olan gruba göre daha yüksekti; bu yükseklik istatistiksel olarak anlamlıydı (p=0,020). Atak sonrası erken başlanan IVMP'nin olumlu etkisi olarak değerlendirildi. İlk vizitteki MSFC skoru düzelmenin tam olduğu grupta beklendiği istatistiksel anlamlılığa ulaşan düzeyde yüksek saptandı (p=0,037). Bu bulgular sonucunda ataktan düzelmenin çoklu faktörlere bağlı olabileceği ve bireysel farklılıklar gösterebileceği düşünülmüştür. Çalışmamızda MS hastalarında BOS CXCL13'ün kontrol grubuna göre yüksek olması ve BOS OKB ve Ig G indeksi arasındaki korelasyon CXCL13'ün MS'te hastalığın B hücre aracılı nöroinflamatuar aktivitesiyle güçlü bir şekilde ilişkili bir biyobelirteç olduğunu kanıtlamıştır. Bu olguların ilk tedavi aşamasında B hücre tüketen tedaviler açısından daha fazla yararlanıp yararlanmayacağını araştıran ileri çalışmalara ihtiyaç vardır.
Özet (Çeviri)
Challenges in the differential diagnosis of MS, particularly due to the unpredictability of the disease process, have spurred longstanding efforts to identify potential biomarkers useful in various areas such as diagnosis, predicting disease progression, and monitoring treatment response. In this study, we aimed to measure the levels of Neurofilament light chain (NfL) as a biomarker of neuronal damage and C-X-C motif ligand 13 (CXCL13) as a biomarker of inflammation and B cell biomarker in serum and cerebrospinal fluid (CSF) samples obtained at the time of diagnosis in early MS patients and to compare them with healthy control group; to examine their relationship with demographic, clinical and Magnetic Resonance imaging (MRI) parameters at the time of diagnosis and their predictive aspects in terms of short-term prognosis. The study included 40 patients with a definitive diagnosis of RRMS according to the 2017 Revised McDonald diagnostic criteria and 18 healthy controls. Statistical analysis showed that serum NfL (p=0.039) and CSF CXCL13 (p=0.023) values were significantly higher in the MS group compared to the control group. There was no statistically significant difference between the number of attacks before diagnosis, Expanded Disability Status Scale (EDSS), Multiple Sclerosis Functional Composite (MSFC) scores and MRI activity at the time of diagnosis and serum/CSF CXCL13 and NfL values. Among MS patients, CSF CXCL13 was higher in the oligoclonal band (OCB) and Ig G index positive group compared to negative patients (p=0.001, p<0.001, respectively). There was a moderate positive correlation between CSF CXCL13 values and CSF Ig G index values (r=0.656, p<0.001). After a mean follow-up of 17.7 months, there was no statistically significant difference between MS patients with complete recovery from attacks (n=21, 52.5%) and those without recovery (n=19, 47.5%) in terms of age, BMI; Ig G index level, vitamin D level; CSF/serum NfL, CSF/serum CXCL13, CSF/serum CXCL13, NfL, CXCL13 ratio and index values; number of MRI lesions, number of gadolinium enhanced lesions; EDSS scores at the first visit. Complete recovery rates were higher in MS patients who were non-smokers (p=0.041), had no spinal cord lesions on MRI (p=0.048) and no history of brainstem attacks (p=0.012). The number of days between the intravenous methyl prednisolone (IVMP) treatment started after lumbar puncture and the last attack was higher in the group with incomplete recovery from attacks than in the group with complete recovery; this increase was statistically significant (p=0.020). Early initiation of IVMP after an attack was considered to have a positive effect. The MSFC score at the first visit was higher in the group with complete recovery, reaching statistical significance as expected (p=0.037). As a result of these findings, it was thought that recovery from an attack may be related to multiple factors and may show individual differences. In our study, the elevated CSF CXCL13 in MS patients compared to the control group and the correlation between CSF OCB and Ig G index proved that CXCL13 is a biomarker strongly associated with the B cell-mediated neuroinflammatory activity of the disease in MS. Further studies are needed to investigate whether these patients would benefit more from B cell depleting therapies in the initial treatment phase.
Benzer Tezler
- Erken ve geç evre multiple sklerozlu hastalarda aksonal dejenerasyonun değerlendirilmesinde Optik Koherans Tomografi (OKT) ve serum/BOS Nitrotirozin(NT) ve Nörofilament(NF) seviyelerinin kognitif parametrelerle korelasyonu
The correlation of OCT analysis, serum and CSF nitrotyrosine-neutrofilament levels between the cognitive parameters in early and late stage multiple sclerosis patients to search axonal degeneration
CİHAT UZUNKÖPRÜ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
NörolojiEge ÜniversitesiDahili Tıp Bilimleri Bölümü
PROF. DR. AYŞE NUR YÜCEYAR
- Bağırsak hasar modellerinde kemik iliği mezenkimal kök hücre ve bağırsak mezenkimal kök hücrelerin rejeneratif ve immün modülatuvar etkilerinin karşılaştırılması
Comparison of regenerative and immune modulatory effecets of bone marrow and intestinal mesenchymal stem cells i intestinal damage models
BURCU PERVİN
Doktora
İngilizce
2025
BiyolojiHacettepe ÜniversitesiKök Hücre Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATİMA AERTS KAYA
- Multipl Sklerozlu bireylerde farklı ikili görev koşullarının yürüme ve denge performansına etkisinin incelenmesi
Evaluation the effects of different dual task conditions on gait and balance performance in people with Multiple Sclerosis
İLAYDA ILGAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Fizyoterapi ve RehabilitasyonEskişehir Osmangazi ÜniversitesiFizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ CEMİLE BOZDEMİR ÖZEL
- Relapsing remitting multipl skleroz tanılı hastalarda mizaç ve karakter, depresyon ve anksiyete
Temperament and character, depression and anxiety in patients with relapsing remitting multiple sclerosis
ÖZGE KILIÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
Psikiyatriİstanbul ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. H. MURAT EMÜL
- Multipl skleroz tanılı hastalarda özürlülük durumu ve manyetik rezonans görüntüleme bulgularının karşılaştırılması
Comparison of disability and magnetic resonance imaging findings in patients with multiple sclerosis
ÇİLEM KOLCA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Radyoloji ve Nükleer TıpSağlık Bilimleri ÜniversitesiRadyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İSMAİL ŞERİFOĞLU