A descriptive study on the Turkish translations of Claude Farrère's La Maison Des Hommes Vivants
Claude Farrere'in La Maison Des Hommes Vivants eserinin Türkçe çevirileri üzerine betimleyici bir inceleme
- Tez No: 905958
- Danışmanlar: DOÇ. DR. NİLÜFER ALİMEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Mütercim-Tercümanlık, Translation and Interpretation
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2024
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Çeviri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tezde Claude Farrère'in La Maison Des Hommes Vivants (1911) adlı eserinin iki Türkçe çevirisi olan Selim Nüzhet Gerçek'in Canvermezler Tekkesi (1921) ve Hamdi Varoğlu'nun Ölmez Adamların Evi (1955) adlı eserlerinin detaylı karşılaştırması ve betimleyici bir yaklaşımla irdelenmiştir. Ayırt edici özellikleri olmasına rağmen gotik korku türü tanımlanırken gotik tür ile eş anlamda kullanılmaktadır. Söz konusu durum Selim Nüzhet Gerçek'in, net bir biçimde gotik unsurlar içeren, Canvermezler Tekkesi (1921) adlı korku romanı için de geçerli olduğu söylenebilir. Türün belirlenmesinin ardından bu tezin en önemli kısmı, söz konusu roman ile onun kaynağı olduğu düşünülen edebi eser arasındaki farklılıkların betimleyici bir biçimde incelenmesidir. Bu tezin amacı sözü edilen çeviri metinleri irdelemek ve farklı dönemlerde benimsenen çeviri stratejilerini betimlemektir. Dolayısıyla kısaca kaynak metne ve kültürlerine ya da erek kültüre bağlılıklarına göre bunları 'uyarlama', 'çeviri', 'te'lif' veya 'yeniden yazım' olarak tanımlamak bu eserlerin arasındaki farkları bulurken önem kazanmaktadır. Bu farkların kategorileri teorik olarak Gideon Toury'nin (1995) çeviri süreci normlarına dayanarak: karakter farklılıkları, olayların gerçekleştiği yerdeki farklılıklar, olay örgüsünün tercümesine ilişkin farklılıklar, metinlerdeki eklemeler ve çıkarmalar ve illüstrasyonlar şeklinde belirlenmiştir. İki çevirinin kaynak metinle karşılaştırıldığı bu kategorilerdeki örnekler Lawrence Venuti'nin 'yerlileştirme' ve 'yabancılaştırma' stratejileri çerçevesinde açıklanmıştır. İki çeviri arasında yapılan karşılaştırma sonucunda 1921'de basılan eserin Türk dili ve kültürüne yakın bir çeviri stratejisi benimsediği, bu nedenle de 'kabul edilebilirlik' kutbuna; 1955'te basılan eserin ise kaynak metne ve onun dili olan Fransızca'ya daha yakın olan bir strateji izlemesi nedeniyle 'yeterlilik' kutbuna daha yakın olduğunu söylemek mümkündür.
Özet (Çeviri)
In this thesis, a detailed comparative and descriptive textual analysis is conducted on two Turkish translations of Claude Farrère's La Maison Des Hommes Vivants (1911): Selim Nüzhet Gerçek's Canvermezler Tekkesi (1921) and Hamdi Varoğlu's Ölmez Adamların Evi (1955). The Gothic horror genre is used synonymously with the Gothic genre, though each has its distinctive features. This can also be said for Selim Nüzhet Gerçek's Canvermezler Tekkesi (1921), which was defined as a horror novel featuring clear Gothic elements. Following the establishment of the genre, the crucial part of this thesis is the examination of differences through a descriptive approach in the said novel and the literary work assumed to be the source text. The aim of this thesis is to examine the translations and describe the translation strategies adopted in different periods. For this reason, identifying them as 'adaptation', 'translation', 'te'lif,' or 're-writing,' depending on their adherence to the source text and culture, or the target culture, becomes important in establishing their differences. Theoretically, the categories of differences are determined based on Gideon Toury's (1995) translational norms, such as character differences, differences in the settings of events, differences regarding the translation of the plot, and additions and omissions in the texts and illustrations. These categories, in which the two translations were compared to the source text, are explained within the framework of Lawrence Venuti's 'foreignization' and 'domestication' strategies. As a result of the comparison between the two translations, it is possible to say that the 1921 translation adopted a strategy that brought it closer to the Turkish language and culture, steering it towards the 'acceptability' pole, while the 1955 translation is closer to the source text and French language, placing it in the 'adequacy' pole.
Benzer Tezler
- A descriptive study on the Turkish translations of European patent documents
Avrupa patenti belgelerinin Türkçe çevirileri üzerine betimleyici bir çalışma
GÜLDEN TANER
Yüksek Lisans
İngilizce
2011
Mütercim-TercümanlıkHacettepe ÜniversitesiMütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ELİF ERSÖZLÜ
- A descriptive study on the Turkish translations of La Bannière Bleue within the context of“national historical memory construction”and historiography
“Milli/ulusal tarih belleği inşası”ve tarihyazımı bağlamında La Bannière Bleue'nün Türkçe çevirileri üzerine betimleyici bir çalışma
AYTÜL DURMAZ HUT
Doktora
İngilizce
2023
Mütercim-Tercümanlıkİstanbul 29 Mayıs ÜniversitesiMütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE BANU KARADAĞ
- A descriptive study on Turkish translations of Oscar Wilde's The İmportance Of Being Earnest with a focus on visibility and invisibility
Oscar Wilde'in The İmportance Of Being Earnest eserinin Türkçe çevirilerinin görünürlük ve görünmezlik odağında betimleyici bir incelemesi
İREM ÖZSARAÇ
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Mütercim-Tercümanlıkİstanbul 29 Mayıs ÜniversitesiMütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NİLÜFER ALİMEN
- A descriptive and comparative study on censorship in the Turkish translations of Jack Kerouac's On the Road
Jack Kerouac'ın Yolda adlı eserinin Türkçe çevirilerinde sansür üzerine betimsel ve karşılaştırmalı çalışma
BAŞAK PIRIL GÖKAYAZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2020
Amerikan Kültürü ve EdebiyatıAtılım ÜniversitesiMütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKÇEN HASTÜRKOĞLU
- A descriptive and comparative study on the Turkish translations of the video game The Witcher 3: Wild Hunt
The Witcher 3: Wıld Hunt video oyununun Türkçe çevirileri üzerine betimleyici ve karşılaştırmalı bir inceleme
SAMET ÇAKIROĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Mütercim-Tercümanlıkİstanbul 29 Mayıs ÜniversitesiMütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NİLÜFER ALİMEN