Guillain barre sendromlu hastalarda oksidatif stresin değerlendirilmesi, IVIG/plazmaferez tedavileri sonrası oksidatif stres belirteçlerinin değişimi ve bu değişimin klinik skorlar ile ilişkisi
The evaluation of oxidative stress in patients with guillain-barré syndrome, changes in oxidative stress markers after IVIG/plasmapheresis treatments, and the relationship of these changes with clinical scores
- Tez No: 924831
- Danışmanlar: PROF. GÖNÜL VURAL
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Nöroloji, Neurology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Nöroloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Nöroloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Guillain Barre Sendromunun (GBS) etiyolojisi tam olarak açıklanamasa da enfeksiyonlar, aşılar, ameliyatlar ve hamilelik gibi durumlar anormal immünolojik tepkiyi tetikleyebilir ve bu da miyelin kılıflarının ve/veya aksonlarının dejenerasyonuna neden olur. İnflamatuar ve otoimmün aracılı doku hasarı hücresel metabolizmayı bozabilen ve hücre ölümüne yol açabilen reaktif oksijen moleküllerinin üretiminin artmasına neden olabilir. Başlatıcı sebep ne olursa olsun oksidatif strese yol açtığında ortama salınan reaktif radikaller intrasellüler metabolizma ürünlerini bozarak akson demiyelinizasyonuna ve akson dejenerasyonuna yol açar. Vücuttaki oksidatif stresi göstermek için kullanılan çeşitli parametreler vardır. Bu parametrelerden bir kısmı oksidan bir kısmı ise antioksidandır. Yaptığımız çalışmada GBS'li hastalarda oksidatif stres belirteci olan bazı biyomoleküllerin (tiyol disülfid (R-SH/-S-S), IMA, SOD) düzeyine bakıp, sağlıklı bireyler ile karşılaştırarak hastalığın patofizyolojisine ışık tutmayı, uygulanan IVIG/Plazmaferez tedavilerinin oksidatif status üzerine etkisini ve klinik iyileşme ile oksidatif stres arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçladık. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya Ankara Şehir Hastanesi Nöroloji Servisi ve Yoğun Bakımlarında yatarak takip edilen 36 GBS'li hasta dahil edildi. Hasta grubu 18-85 yaş aralığında GBS tanısı alan, araştırmaya katılmayı kabul eden kişilerden oluşturuldu. Kontrol grubu ise yaş ve cinsiyet olarak hasta grubu ile uyumlu yazılı olarak rızaları alınmış 34 gönüllü sağlıklı birey ile oluşturuldu. Hastaların başlangıçta fizik muayeneleri ve ölçek değerlendirmeleri (MRC-Medical Research Council-) yapıldı. Hastaların tedavi sonrası (IVIG / Plazmaferez) ve 1. ayda nörolojik muayeneleri tekrar yapıldı ve MRC skoru tekrar hesaplandı. Hasta grubundan (tedaviden önce, sonra ve 1. ayda) ve kontrol grubunu oluşturan sağlıklı bireylerden kan örnekleri toplanıp santrifüj edildi, serumları ayrıldı ve istenen numune sayısına ulaşana kadar -80 derecede saklandı. İstenen numune sayısına ulaşılınca kanda nativ tiyol (-SH), disülfid (-S-S), total tiyol (-SH+-S-S), IMA, SOD düzeylerine bakıldı. Ayrıca tiyol homeostazı değerlendirilirken bizim için değerli disülfid/nativ tiyol (-S-S/-SH) x100, disülfid/total tiyol (-S-S/-SH+-S-S) x100, nativ tiyol/total tiyol (-SH/-SH+-S-S) x100 oranları hesaplandı. Bulgular: Hastaların %72,2'sine IVIG tedavisi uygulanırken %16,7'sine plazmaferez, %11,1'ine IVIG ve plazmaferez kombine tedavisi uygulanmıştır. Hastaların tedavi sonrası ve 1.ay kontrol MRC değerleri ilk geliş MRC değerlerinden, 1.ay kontrol MRC değerleri de tedavi sonrası değerlerinden istatistiksel anlamlı yüksek bulunmuştur (p<0,05). Hasta grubunun ilk geliş ortalama nativ tiyol (-SH), total tiyol (-SH+-S-S) ve disülfid (-S-S) değerleri kontrol grubundan istatistiksel anlamlı düşük bulunmuştur (p<0,05). Hastaların tedavi sonrası ve 1.ay kontrol IMA değerleri, ilk geliş IMA değerlerine göre istatistiksel anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur (p<0,05). Hastaların tedavi sonrası MRC değerleri ile tedavi sonrası nativ tiyol (-SH) ve total tiyol (-SH+-S-S) değerleri arasında pozitif yönlü orta seviyede disülfid/total tiyol (-S-S/-SH+-S-S), disülfid/nativ tiyol (-S-S/-SH) değerleri ile negatif yönde orta seviyede ilişki bulunmuştur. Plazmaferez tedavisi alan hastaların ilk geliş MRC değerleri IVIG tedavisi alan ve plazmaferez ve IVIG kombine tedavisini alan hastalara göre anlamlı düşük bulunmuştur (p<0,05). Zaman içindeki değişim farkına baktığımızda ise Plazmaferez-IVIG tedavisi alan hastaların tedavi öncesi-tedavi sonrası ve tedavi öncesi-1.ay kontrol MRC farkı tek başına IVIG tedavisi alanlardan ve tek başına plazmaferez tedavisi alanlardan anlamlı düşük bulunmuştur (p<0,05). Sonuç: Çalışmamızın kaydadeğer iki önemli neticesi vardır. İlki, pek çok hastalıkta olduğu gibi GBS'li hastalarda da tiyol disülfid homeostazisinin oksidatif stresin varlığına işaret eder şekilde değiştiği bir kez daha aynı tutarlılıkla gösterilmiştir. Dahası klinik ölçeklerle de objektif olarak ortaya konulan klinik iyileşme ile tiyol disülfid homeostazisi arasında korelasyon mevcuttur. Dolayısıyla bu dengenin antioksidan tarafa şiftini sağlayacak müdahale ve takviyelerin fonksiyonel iyileşme sürecine katkısı olabilir. İkincisi IMA düzeylerine dair bulgularımızdır. Herhangi bir iskemik yan etki görülmemesine karşın tedavi sonrası IMA değerlerindeki artış IVIG'in bilinen koagülatif süreçleri tetiklemesi nedeniyle meydana gelmiş olabilir. Bu çalışma GBS'de tedavi öncesi ve sonrası IMA değerlerini karşılaştıran ilk çalışma olup bununla ilgili tedavi komplikasyonu olarak tromboembolik olay gelişen hastaların da değerlendirileceği daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır. IMA, IVIG tedavisi alan hastalarda tromboembolik risk değerlendirilmesinde üzerine çokça düşünülecek, çalışılacak muhtemel bir belirteçtir. Çalışmamız bu açıdan sonraki çalışmalar için ufuk açıcıdır.
Özet (Çeviri)
Objective: Although the etiology of Guillain Barre Syndrome (GBS) is not fully understood, conditions such as infections, vaccinations, surgeries, and pregnancy can trigger abnormal immunological responses, leading to the degeneration of myelin sheaths and/or axons. Inflammatory and autoimmune-mediated tissue damage can result in the increased production of reactive oxygen species (ROS), which may disrupt cellular metabolism and lead to cell death. Regardless of the initiating cause, when oxidative stress occurs, reactive radicals released into the environment impair intracellular metabolic products, ultimately causing axonal demyelination and degeneration. Various parameters are used to indicate oxidative stress in the body, some of which are oxidants while others are antioxidants. In our study, we aimed to shed light on the pathophysiology of GBS by examining the levels of specific oxidative stress biomarkers thiol/disulfide (R-SH/-S-S), ischemia-modified albumin (IMA), and superoxide dismutase (SOD) in patients with GBS and comparing them to healthy individuals. Additionally, we sought to investigate the effects of IVIG plasmapheresis treatments on oxidative status and explore the relationship between clinical recovery and oxidative stress. Materials and Methods: The study included 36 patients with GBS who were hospitalized and monitored at the Neurology Department and Intensive Care Units of Ankara City Hospital. The patient group consisted of individuals aged between 18 and 85 who were diagnosed with GBS and agreed to participate in the research. The control group comprised 34 healthy volunteers, matched to the patient group in terms of age and gender, who provided written informed consent. At the beginning of the study, patients underwent physical examinations and scale assessments (Medical Research Council, MRC). Neurological examinations and MRC scores were reassessed after treatment (IVIG/plasmapheresis) and at the first-month follow-up. Blood samples were collected from the patient group (before treatment, after treatment, and at the first-month follow-up) and from the control group of healthy individuals. The samples were centrifuged, and their sera were separated and stored at -80°C until the required number of samples was reached. Once sufficient samples were available, analyses were conducted to measure serum native thiol (-SH), disulfide (-S-S), total thiol (-SH+-S-S), ischemia-modified albumin (IMA), and superoxide dismutase (SOD) levels. Additionally, thiol homeostasis was evaluated using key ratios of interest: disulfide/native thiol (-S-S/-SH) × 100, disulfide/total thiol (-S-S/-SH+-S-S) × 100, and native thiol/total thiol (-SH/-SH+-S-S) × 100. Results: IVIG treatment was administered to 72.2% of the patients, plasmapheresis to 16.7%, and a combination of IVIG and plasmapheresis to 11.1%. The post-treatment and first-month follow-up MRC scores of the patients were statistically significantly higher than their initial MRC scores, and the first-month follow-up MRC scores were also significantly higher than the post-treatment scores (p<0.05). The initial mean native thiol (-SH), total thiol (-SH+-S-S), and disulfide (-S-S) levels in the patient group were found to be statistically significantly lower than those in the control group (p<0.05). Post-treatment and first-month follow-up IMA levels were significantly higher compared to the initial IMA levels (p<0.05). A moderate positive correlation was observed between post-treatment MRC scores and native thiol (-SH) and total thiol (-SH+-S-S) levels, while a moderate negative correlation was found with disulfide/total thiol (-S-S/-SH+-S-S) and disulfide/native thiol (-S-S/-SH) ratios. The initial MRC scores of patients receiving plasmapheresis treatment were significantly lower than those of patients receiving IVIG treatment or the combination of IVIG and plasmapheresis (p<0.05). However, when examining the change over time, the differences in MRC scores between pre-treatment and post-treatment, as well as between pre-treatment and first-month follow-up, were significantly lower in patients who received plasmapheresis-IVIG combination therapy compared to those who received IVIG or plasmapheresis alone (p<0.05). Conclusion: Our study yields two noteworthy conclusions. First, as observed in many diseases, the thiol disulfide homeostasis in GBS patients has once again been consistently shown to change, indicating the presence of oxidative stress. Furthermore, a correlation was found between clinical improvement, objectively demonstrated through clinical scales, and thiol/disulfide homeostasis. This suggests that interventions and supplements aiming to shift this balance toward the antioxidant side could contribute to the functional recovery process. The second finding pertains to IMA levels. Despite the absence of ischemic side effects, the increase in post-treatment IMA levels might be attributed to the known pro-coagulative effects of IVIG. This study is the first to compare pre- and post-treatment IMA levels in GBS and highlights the need for more comprehensive studies to evaluate patients who develop thromboembolic events as a potential treatment complication. IMA emerges as a promising biomarker for assessing thromboembolic risk in patients receiving IVIG therapy, warranting further exploration. In this context, our study provides valuable insights and lays the groundwork for future research to delve deeper into this area.
Benzer Tezler
- Nötrofil/lenfosit oranı ve trombosit/lenfosit oranının guillain barre sendromlu hastalarda hastalığın prognozu ve şiddeti üzerine etkisinin araştırılması
Neuthrophil/lymphocyte and thrombocyte/lymphocyte ratio associated with prognosis and course of guillain barre syndrome
EZGİ ALTUNTAŞ HÜNER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıGaziantep ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALPER İBRAHİM DAİ
- Guillain barre sendromu rehabilitasyonu ve uzun dönem takip sonuçları
Guillain barre syndrome rehabilitation and long term follow up results
FATMA BALLI UZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonSağlık Bilimleri ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZGÜR ZELİHA KARAAHMET
- Guillain barre sendromlu hastaların klinik özellikleri, komplikasyonları ve rehabilitasyon sonuçları
Clinical features, complications and rehabilitation outcomes of patients with guillain barre syndrome
FATMA GÜL SARIKAYA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonSağlık Bilimleri ÜniversitesiFizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SİBEL ÖZBUDAK DEMİR
- Guillain-barre sendromu tanılı hastalarda nörolojik rehabilitasyon uygulamasının klinik ve yaşam kalitesi üzerine etkinliği
Effectiveness of neurologic rehabilitation on clinical signs and life quality in guillain-barre syndrome
ZİYA ENGİN ŞENALP
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonNecmettin Erbakan ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HATİCE UĞURLU