Gündem belirleme ve çerçeveleme kuramları bağlamında Türk ulusal yazılı basınında COVİD-19 salgınının temsili: Hürriyet, Sözcü ve Sabah gazeteleri örneği
Representation of the COVID-19 outbreak in the Turkish national print media in the context of agenda setting and framing theories: The case of Hürriyet, Sözcü and Sabah newspapers
- Tez No: 939989
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SİNEM ONAR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Gazetecilik, İletişim Bilimleri, Journalism, Communication Sciences
- Anahtar Kelimeler: Covid-19, Salgın, Gündem Belirleme, Çerçeveleme, Temsil, Yazılı Basın, Covid-19, Pandemic, Agenda Setting, Framing, Representation, Print Media
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ege Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Gazetecilik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Genel Gazetecilik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: 312
Özet
Basın, belirli konulara iliĢkin kitlelerin biliĢ, algı ve tutumlarının oluĢmasında ve Ģekillenmesinde baĢat rol oynayan bir araç konumundadır. Bunun nedeni, kitlelerin çevresinde olup bitenlere iliĢkin haber alma ihtiyacının büyük oranda basın tarafından karĢılanmasındandır. Büyük Ģehirler içinde atomize halde yaĢayan bireyler, önemli gördükleri olay, sorun ve geliĢmelere yönelik bilgileri basın dolayımıyla elde etmektedir. Bu durum, basının, bireyler üzerinde ciddi ölçüde etki gücüne sahip olması sonucunu doğurmaktadır. Nitekim iletiĢim alanında yapılan pek çok araĢtırma, basının, bireyler üzerindeki etkisini ortaya koymaktadır. Basının bireyler üzerindeki etkisi, yaĢanan geliĢmeleri veya sorunları belirli bir biçimde habere dönüĢtürmesi veya temsil etmesinden kaynaklanmaktadır. Haber pratiklerinin ele alındığı temsil çalıĢmalarında, basının gerçeği yansıtıp yansıtmadığı, haberlerin nesnel ve yansız olup olmadığı sorunsalı ele alınmaktadır. Yapılan bu araĢtırmalar temelde iki basın geleneğinin ürünü olarak ortaya çıkmıĢtır. Bu geleneklerden biri olan liberal-çoğulcu basın yaklaĢımı, basının, gerçekleri olduğu gibi yansıttığını öne sürmekte, nesnel ve tarafsız bir habercilik pratiğinin olabileceğine inanmaktadır. Nesnel ve yansızlıktan uzak habercilik sayesinde kitleler, çevresinde olup biten geliĢmelere iliĢkin doğru bilgiye ulaĢmaktadır. Basın, kitleleri doğu bilgilendirmenin yanı sıra, hükümeti de kamu adına denetleyen bir güç olarak kabul edilmekte ve bu nedenle basına dördüncü güç yakıĢtırması yapılmaktadır. Bu yaklaĢımın karĢısında konumlanan eleĢtirel basın yaklaĢımı ise basının, gerçekleri çarpıttığını, basının elit bir azınlığa hizmet ettiğini, nesnel ve tarafsızlıktan uzak bir habercilik pratiğinin mümkün olmadığını öne sürmektedir. EleĢtirel basın yaklaĢımına göre basın, gerçekliğin bir kısmını ortaya koymakta, gerçekliğin üstünü örtmektedir. Ayrıca basın, gerçeği olduğu gibi yansıtmamakta fakat gerçeği temsil etmektedir. Temsil ise gerçekliğin aynası olmaktan öte farklı bir kavrama karĢılık gelmektedir. Bu bilgilerden hareketle bu araĢtırmada, Türk ulusal yazılı basınında en çok tiraja sahip Sözcü, Sabah ve Hürriyet adlı gazetelerde, Covid-19 salgının nasıl temsil edildiği gündem belirleme ve çerçeveleme kuramları bağlamında ele alınmıĢtır. Bu amaç doğrultusunda, adı geçen yazılı basın organlarının, salgın haberlerini nasıl çerçeveledikleri, haberleri çerçevelerken nesnel ve tarafsız habercilik ilkelerine uyup uymadıkları incelenmiĢtir. AraĢtırmada elde edilen bulgulara göre, her üç yazılı basın organı da salgını birbirlerinden farklı Ģekilde çerçevelemiĢ, farklı konu veya sorunları öne çıkarmıĢtır. Ayrıca, her üç basın organı da nesnel ve tarafsız habercilik ilkelerini göz ardı etmiĢ, sahip oldukları yayın politikalarının uzantısı olarak yanlı bir tutum benimsemiĢtir.
Özet (Çeviri)
The press is a medium that plays a leading role in the formation and shaping of the masses' cognition, perception and attitudes on certain issues. The reason for this is that the masses' need to receive news about what is happening around them is largely met by the press. Individuals living in an atomized state in big cities obtain information about events and problems they deem important through the press. This situation results in the press having a significant power of influence on individuals. Indeed, many studies conducted in the field of communication reveal that the effect of the press on individuals. The effect of the press on individuals stems from the fact that it transforms or represents the developments or problems experienced into news in a certain way. In representation studies examining the news practices of the press, the question of whether the press reflects the truth and whether the news is objective and unbiased is addressed. These studies have emerged as the product of two press traditions. One of these traditions, the liberal-pluralistic press approach, suggests that the press reflects the truth as it is and believes that there can be an objective and unbiased journalism practice. Thanks to objective and impartial journalism, the masses have access to accurate information about the developments taking place around them. In addition to informing the masses correctly, the press is considered a power that also monitors the government on behalf of the public, and for this reason, the press is called the fourth power. The critical press approach, which is positioned against this approach, argues that the press distorts the facts, serves an elite minority, and that a journalism practice that is far from objective and impartial is not possible. According to the critical press approach, the press reveals a part of reality and covers up reality. In addition, the press does not reflect reality as it is, but represents reality. Representation corresponds to a different concept rather than being a mirror of reality. Based on this information, this research examines how the Covid-19 Pandemic is represented in the newspapers Sözcü, Sabah and Hürriyet, which have the highest circulation in the Turkish national print press, in the context of agenda setting and framing theories. For this purpose, it was examined how the aforementioned print media outlets framed the outbreak news and whether they adhered to the principles of objective and impartial journalism while framing the news. According to the findings obtained in the research, all three print media outlets framed the outbreak differently from each other and highlighted different topics or problems. In addition, all three press outlets ignored the principles of objective and impartial journalism and adopted a biased attitude as an extension of their publishing policies.
Benzer Tezler
- Prenatal dönemde farklı dozlarda uygulanan diklofenak sodyumun merkezi sinir sistemi gelişimi üzerine toksik etkisinin araştırılması
The toxic effects of different doses of diclofenac sodium on the development of the central nervous system exposed during prenatal period
EBRU ELİBOL
Doktora
Türkçe
2014
Histoloji ve EmbriyolojiOndokuz Mayıs ÜniversitesiAnatomi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SÜLEYMAN KAPLAN
- Krizlerle mücadelede mali uyum politikaları ve mali alan ilişkisi: Türkiye açısından bir analiz
Fiscal adjustment policies and fiscal space relations on struggling with crisis: An analysis from the view point of Turkey
AYŞEGÜL DURUCAN
- Serebral palsi'li çocuklarda su içi egzersizlerin spastisite ve motor fonksiyonlar üzerine etkisi
EFFECTİVENESS OF AQUATİC EXERCİSES ON SPASTİCİTY AND MOTOR FUNCTİONS OF CHİLDREN WİTH CEREBRAL PALSY
SEVDA ADAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonAfyon Kocatepe ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÜMİT DÜNDAR
- Doppler ultrasonografi ve sintigrafi parametrelerinin renal transplant hastalarının kısa ve uzun dönem izlemindeki önemi
The value of doppler ultrasonography and renal scintigraphy in the long term outcomes of pedi̇atri̇c renal transplant pati̇ents
ENGİN MELEK
Tıpta Yan Dal Uzmanlık
Türkçe
2010
NefrolojiBaşkent ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ESRA BASKIN
- İslâm'ın ik yıllarında (h.1-41/m.622-661) iskân
Settlement in early years of islam (ah.1-41/a.c.622-661)
TAHSİN KOÇYİĞİT
Doktora
Türkçe
2006
TarihDokuz Eylül Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RIZA SAVAŞ