Geri Dön

Sivas ilinde yaşayan 14-18 yaş aralığındaki ergenlerde dental erozyon prevalansının ve etiyolojik faktörlerin belirlenmesi

Determination of the prevalence of dental erosion and etiological factors among adolescents aged 14–18 living in Sivas province

PDF İndir

  1. Tez No: 940196
  2. Yazar: GÜL BAYOĞLU
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. ALPER KAPTAN
  4. Tez Türü: Diş Hekimliği Uzmanlık
  5. Konular: Diş Hekimliği, Dentistry
  6. Anahtar Kelimeler: Dental Erozyon, Ergenler, Etiyoloji, Prevalans, O'Sullivan Erozyon İndeksi, Dental Erosion, Adolescents, Etiology, Prevalence, O'Sullivan Erosion Index
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi
  10. Enstitü: Diş Hekimliği Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Restoratif Diş Tedavisi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Dental erozyon, dişin sert dokularında meydana gelen çürüksüz madde kayıplarıdır. Bu durum zamanla ilerleyen ve geri dönüşü olmayan bir süreç olarak kabul edilir. Diş yüzeyinde madde kaybına neden olan asidik maruziyet, dental erozyonun gelişiminde etkili olan başlıca etiyolojik faktördür. Günümüzde gıda endüstrisindeki gelişmelerle birlikte asidik içerikli gıda ve içeceklerin üretimi giderek artmaktadır. Geniş bir tüketici kitlesine hitap eden bu ürünlerin, özellikle çocuklar tarafından yoğun şekilde tüketilmesi, dental erozyonun ortaya çıkma sıklığını ve ciddiyetini artıran önemli bir etken olarak değerlendirilmektedir. Bu çalışmada, Sivas ilinde yaşayan 14-18 yaş arası öğrencilerde dental erozyonun yaygınlığı, şiddeti ve etiyolojik faktörleri araştırılmıştır. Çalışmamız, Sivas il merkezindeki 5 devlet lisesi ve 3 özel lise olmak üzere 8 farklı lisede öğrenim gören 14-18 yaş aralığındaki 698 öğrenci üzerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmaya yalnızca yasal vasilerinden yazılı onam alınan çocuklar dahil edilmiştir. Velilerden, onam formuyla birlikte çocuklarının genel sağlık durumu ve sosyodemografik bilgilerini içeren anketleri doldurmaları istenmiştir. Öğrencilere ise dental erozyonun olası nedenlerini değerlendirmek amacıyla beslenme alışkanlıkları, spor alışkanlıkları ve ağız hijyeniyle ilgili sorular içeren bir anket uygulanmıştır. Öğrencilerin çürük durumları, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) kriterlerine göre DMFT ve DMFS indeksleri kullanılarak analiz edilmiştir. Dental plak birikimi ve diş eti sağlığı değerlendirmesinde Silness-Löe indeksi esas alınmış, dental erozyonun tespiti ise O'Sullivan erozyon indeksi ile yapılmıştır. Çalışmamızda elde edilen bulgulara göre, dental erozyon prevalansının %30,8 olduğu erozyonun en sık üst çene dişlerinin labial/bukkal yüzeylerinde gözlemlendiği belirlenmiştir. Ayrıca, saptanan erozyon skorlarının çoğunluğunun A1(-) seviyesinde olduğu ve en fazla etkilenen diş dokusunun mine olduğu gözlemlenmiştir. Dental erozyon ile yaş arasındaki ilişki incelendiğinde erozyon tespit edilen öğrencilerin yaş ortalamaları, erozyon tespit edilmeyen öğrencilerin yaş ortalamalarından istatistiksel olarak anlamlı derecede daha yüksek bulunmuştur (p=0,049). Erozyon ile cinsiyet arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olmamakla beraber (p>0,05), kızlarda erozyon görülme oranının (%32,4) erkeklere (%28,9) göre daha yüksek olduğu gözlemlenmiştir. Kilolu/obez bireylerde erozyon görülme oranının normal gruba göre daha yüksek olduğu ancak zayıf gruba göre daha düşük olduğu tespit edilmiştir (p<0,001). Öğrencilerin çürük değerleri ile erozyon arasındaki ilişki değerlendirildiğinde, DMFT ve DMFS değerleri yüksek olanlarda daha yüksek oranda dental erozyon tespit edilmiştir (p<0,001). Dental erozyon ile gingival indeks ve plak indeksi ilişkisi değerlendirildiğinde, istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olmadığı görülmüştür (p>0,05). Erozyon ile sosyoekonomik düzey arasındaki ilişki değerlendirildiğinde gelir düzeyi arttıkça dental erozyon görülme oranının belirgin şekilde azaldığı tespit edilmiştir (p<0,001). Doğum haftası ile dental erozyon ilişkisi incelendiğinde, erken ve geç doğan bireylerin normal zamanda doğan bireylere kıyasla daha yüksek erozyon riskine sahip olduğu ancak, geç doğan bireylerde bu riskin daha da arttığı gözlemlenmiştir (p<0,001). İçecek tüketimi ile erozyon ilişkisi incelendiğinde; erozyon tespit edilen bireylerde portakal suyu, su ile karıştırılan toz içecek, meyve suyu, kolalı içecek, portakallı gazlı içecek, gazoz, sütlü kakaolu içecek, buzlu çay, soda, meyveli soda, spor içeceği, enerji içeceği tüketimlerinin istatistiksel olarak anlamlı seviyede yüksek olduğu tespit edilmiştir (p<0,001). Dental erozyon ile içecek tüketim alışkanlıkları incelendiğinde, içeceği ağızda bekleten ve çalkalayan öğrencilerde anlamlı derecede yüksek oranda dental erozyon gözlemlenmiştir (p<0,001). Meyve tüketimi ile erozyon ilişkisi değerlendirildiğinde; meyvelerin emerek tüketilmesi ve portakal, limon, kivi, greyfurt, elma ve şeftali tüketiminin artması dental erozyonu istatistiksel olarak anlamlı düzeyde arttırdığı saptanmıştır (p<0,001). Ayrıca üzüm (p=0,025), armut (p=0,010) ile dental erozyon arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki tespit edilmiştir. Meyveli yoğurt tüketimi ile dental erozyon arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu gözlemlenmiştir (p<0,001). Dental erozyon ile yüzme arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki tespit edilirken (p<0,001), dental erozyon ile spor alışkanlıkları arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır (p>0,05). Öğrencilerin sistemik hastalık varlığı, doğum ağırlığı, anne ve babanın eğitim düzeyi, diş hekimi ziyareti, oral hijyen alışkanlıkları, diş fırçalama tekniği, diş fırçası tipi, gargara kullanımı ile dental erozyon arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olmadığı tespit edilmiştir (p>0,05). Diş fırçası değişim sıklığı ve diş ipi kullanım alışkanlığı ile erozyon arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu, fırça değişim aralığı uzun olanlarda ve diş ipi kullananlarda daha yüksek oranda erozyon tespit edilmiştir(p<0,001). Diş sert dokularının, bakteri içermeksizin asitler tarafından meydana gelen kimyasal olaylar nedeniyle geri dönüşümsüz ve ilerleyici yıkımı olan dental erozyonun yaygınlığının giderek arttığı gözlemlenmektedir. Bu nedenle, diş hekimlerinin etiyolojik faktörler konusunda yeterli bilgiye sahip olarak aileler ve çocukları bilinçlendirmeleri ve riskleri en düşük seviyeye indirmek için kişiye özel koruyucu tedbirler almaları gerekmektedir.

Özet (Çeviri)

Dental erosion refers to the loss of hard dental tissues in the absence of caries. It is considered a progressive and irreversible process. The main etiological factor in the development of dental erosion is the exposure of the tooth surface to acidic substances, which chemically dissolve the mineral content of the tooth structure. Today, with the developments in the food industry, the production of acidic foods and beverages is increasing. The intensive consumption of these products, which appeal to a wide range of consumers, especially by children, is considered to be an important factor that increases the frequency and severity of dental erosion. In this study, the prevalence, severity and etiological factors of dental erosion were investigated in students aged 14-18 living in Sivas province. The study was conducted on 698 students between the ages of 14 and 18 who were studying in 8 different high schools, 5 state high schools and 3 private high schools in the city center of Sivas. Only children who had written consent from their legal guardians were included in the study. Parents were asked to fill out questionnaires including the general health status and sociodemographic information of their children along with the consent form. A questionnaire including questions about eating habits, sports habits and oral hygiene was applied to the students in order to evaluate the possible causes of dental erosion. The caries status of the students was analysed using the DMFT and DMFS indices according to the World Health Organization (WHO) criteria. The Silness-Löe index was used as the basis for the assessment of dental plaque accumulation and gingival health, and the determination of dental erosion was made using the O'Sullivan erosion index. According to the findings in the study, it was determined that the prevalence of dental erosion was 30.8% and that erosion was most frequently observed on the labial/buccal surfaces of the maxillary teeth. In addition, it was observed that the majority of the erosion scores detected were at the A1(-) level and the most affected dental tissue was enamel. A statistically significant relationship was found between dental erosion and age, with the mean age of students exhibiting erosion being higher than that of those without erosion (p=0.049). Although the association between erosion and gender was not statistically significant (p>0.05), a higher prevalence was observed among girls (32.4%) compared to boys (28.9%). Erosion rates were also found to be higher among overweight or obese individuals than those with normal weight, yet lower than in underweight individuals (p<0.001). In terms of caries experience, students with higher DMFT and DMFS scores exhibited a significantly greater prevalence of dental erosion (p<0.001). However, no statistically significant associations were identified between dental erosion and either the gingival index or plaque index (p>0.05). A significant inverse relationship was identified between dental erosion and socioeconomic status, indicating that the prevalence of erosion decreased as income level increased (p<0.001). Regarding birth timing, individuals born prematurely or post-term were found to be at a higher risk of developing dental erosion compared to those born at term, with the risk being particularly elevated among post-term individuals (p<0.001). A significant association was found between beverage consumption and dental erosion, with individuals exhibiting erosion reporting higher consumption of orange juice, powdered beverages mixed with water, fruit juice, cola drinks, orange-flavored carbonated beverages, soda, milk-cocoa beverages, iced tea, fruit sodas, sports drinks, and energy drinks (p<0.001). Students who retained beverages in their mouths or rinsed with them demonstrated significantly higher rates of dental erosion, indicating a strong link between consumption habits and erosion prevalence (p<0.001). In terms of fruit consumption, statistically significant increases in dental erosion were observed among individuals who consumed fruits by sucking, as well as those with higher intake of acidic fruits such as orange, lemon, kiwi, grapefruit, apple, and peach (p<0.001). Furthermore, significant associations were also identified between dental erosion and the consumption of grapes (p=0.025) and pears (p=0.010). A statistically significant relationship was observed between fruit yogurt consumption and dental erosion (p<0.001). While a statistically significant relationship was found between dental erosion and swimming (p<0.001), no significant relationship was found between dental erosion and sports habits (p>0.05). It was determined that there was no statistically significant relationship between the presence of systemic disease, birth weight, education level of mother and father, dentist visit, oral hygiene habits, tooth brushing technique, toothbrush type, mouthwash use and dental erosion (p>0.05). There was a statistically significant relationship between toothbrush change frequency and dental floss use habits and erosion, and a higher rate of erosion was detected in those with longer brush change intervals and those who used dental floss (p<0.001). It is observed that the prevalence of dental erosion, which is the irreversible and progressive destruction of dental hard tissues due to chemical events caused by acids without involving bacteria, is increasing. Therefore, dentists should have sufficient knowledge about etiological factors, raise awareness in families and children, and take personalized protective measures to minimize risks.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    192841

    Prostat adenokarsinomlarında psa değerlerinin gleason skor ve klinik evre ile ilişkisi

    The relation between psa and gleason score and clinical phase in prostate adenocarsinoma

    HACI HASAN ESEN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2005

    PatolojiSelçuk Üniversitesi

    Patoloji Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. MUSTAFA CİHAT AVUNDUK

  2. Tez No

    989842

    Türkiye'deki mülteci erkeklerin Suriye iç savaşında maruz bırakıldıkları şiddetin iyilik hallerine etkisi: Karma desen araştırması

    The impact of violence on the well-being of refugee men living in Türkiye who experienced the Syrian civil war: A mixed-methods study

    OSMAN YANIK

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Sosyal Hizmetİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa

    Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ORHAN KOÇAK

  3. Tez No

    735841

    9-12 yaş grubu mülteci çocukların kaygı ve ruhsal uyum düzeylerinin belirlenmesi: Karabük ili örneği

    Determining the anxiety and mental adaptation levels of refugee children aged 9-12: Case of Karabuk

    TUĞBA ERGENEKON

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    HemşirelikKarabük Üniversitesi

    Hemşirelik Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ÖZLEM ÖZTÜRK ŞAHİN

  4. Tez No

    778236

    50 yaş ve üzeri turistlerin turizm algılarının belirlenmesi: Sivas ili örneği

    Determining the tourism perceptions of tourists aged 50 and over: The example of si̇vas

    KÜBRA GÖROĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    TurizmSivas Cumhuriyet Üniversitesi

    Sağlık Turizmi İşletmeciliği Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA HASTAOĞLU

  5. Tez No

    142597

    Yeni Cami'nin akustik açıdan performans değerlendirmesi

    Evaluation of the acoustical performance of the New Mosque

    EVREN YILDIRIM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2003

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SEVTAP YILMAZ DEMİRKALE

Geri Dön