Geri Dön

Aile sağlığı merkezlerine başvuran tip 2 diyabetes mellitus hastalarının yaşam tarzı modifikasyonu konusundaki tutum ve davranışları

Attitudes and behaviors of type 2 diabetes mellitus patients applying to family health centers towards lifestyle modification

PDF İndir

  1. Tez No: 942279
  2. Yazar: FARUK OKTAY AKBULUT
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. HABİBE İNCİ
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
  6. Anahtar Kelimeler: Tip 2 DM, yaşam tarzı değişikliği, farkındalık, YTDEÖ, Aile Hekimliği, Type 2 DM, lifestyle modification, awareness, lifestyle change barriers scale, Family Medicine
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Karabük Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Tip 2 diyabetes mellitus (DM), ciddi komplikasyonlara yol açabilen, multisistemik bir hastalıktır. Hastalar tarafından uygulanacak yaşam tarzı değişiklikleri, hastalığa bağlı gelişebilecek problemlerin azaltılmasında önemli bir rol oynayabilmektedir. Çalışmamızda Karabük İl Sağlık Müdürlüğüne bağlı aile sağlığı merkezlerine (ASM) başvuran tip 2 DM hastalarının yaşam tarzı modifikasyonu konusundaki bilgi, yaklaşım ve davranışlarının araştırılması planlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırma, 01.07.2024-31.12.2024 tarihleri arasında Karabük İl Sağlık Müdürlüğüne bağlı Barış ASM, Safran ASM, Kayabaşı ASM ve Kartaltepe ASM'ye başvuran 300 tip 2 DM hastasının, yaşam tarzı değişikliği hakkında bilgi, tutum ve uygulamalarını araştıran kesitsel bir çalışmadır. Araştırmaya katılmayı kabul eden hastalardan yazılı onam alınarak yüz yüze anket formu uygulandı. 18 yaşından küçük olanlar, soruları algılayıp cevaplayabilecek yeterli bilişsel kapasitede olmayanlar, yabancı uyruklular, araştırmaya katılmaya gönüllü olmayanlar, gebe olanlar çalışma dışında bırakılmıştır. Anket formu toplam 31 soru ve Yaşam Tarzı Değişikliği Engelleri Ölçeğinden (YTDEÖ) oluşmaktadır. Araştırma sonuçları Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) yazılımı kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular: Bu çalışmaya 148 kadın (%49,3) ve 152 erkek (%50,7) olmak üzere toplam 300 katılımcı dâhil edilmiştir. Kadınların ölçek engel puanları erkeklere göre anlamlı düzeyde daha yüksektir (p=0,021). Bu bulgu, kadınların yaşam tarzı değişikliği yapmada daha fazla engel yaşadığını göstermektedir. Katılımcıların ekonomik durumuna göre engel puanlarında anlamlı fark bulunmuştur (p=0,023). Geliri giderinden az olan bireyler, geliri fazla olanlara göre daha yüksek puan almıştır. Bu durum ekonomik zorlukların yaşam tarzı değiştirmede daha fazla engel oluşturduğunu göstermektedir. Vücut kitle indeksi (VKİ) arttıkça engel puanlarının anlamlı biçimde yükseldiği saptanmıştır (p<0,001). Özellikle 2. ve 3. derece obez bireyler, normal kilolulara göre daha fazla engel yaşadıklarını belirtmiştir. Aile yapısına göre puan ortalamaları arasında fark gözlenmiş olmakla birlikte bu fark istatistiksel olarak anlamlı değildir (p=0,068). Medeni durum, eğitim düzeyi, çalışma durumu, yaş grubu, alkol ve sigara kullanımı gibi diğer sosyodemografik değişkenlerle ölçek engel puanı arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır (p>0,05). Sonuç: Bu çalışmada kadınların, erkeklere kıyasla yaşam tarzı değişikliği yapmada daha fazla engel yaşadığı görülmüştür. Ekonomik açıdan geliri giderinden az olan bireyler ile yüksek VKİ'ye sahip olanların engel puanlarının anlamlı düzeyde daha yüksek olması, maddi yetersizliklerin ve obeziteninde belirleyici engeller olduğunu ortaya koymuştur. Aile yapısı, medeni durum, eğitim düzeyi, çalışma durumu, yaş grubu, alkol ve sigara kullanımı gibi diğer sosyodemografik değişkenlerin ise engel puanlarıyla anlamlı bir ilişki göstermediği saptanmıştır. Bu bulgular, yaşam tarzı değişikliğini destekleyecek müdahalelerde cinsiyet, ekonomik durum ve obezite düzeyine özel yaklaşımların geliştirilmesinin önemini ortaya koymaktadır.

Özet (Çeviri)

Objective: Type 2 diabetes mellitus (DM) is a multisystem disease that can lead to serious complications. Lifestyle changes implemented by patients can play an important role in reducing the problems that may develop due to the disease. In our study, we planned to investigate the knowledge, approach and behavior of type 2 DM patients who applied to family health centers (ASM) affiliated with Karabük Provincial Health Directorate regarding lifestyle modification. Materials and Methods: The research is a cross-sectional study investigating the knowledge, attitudes and practices of 300 type 2 DM patients who applied to Barış FSM, Safran FSM, Kayabaşı FSM and Kartaltepe FSM affiliated to the Karabük Provincial Health Directorate between 01.07.2024 and 31.12.2024 about lifestyle changes. Written consent was obtained from the patients who agreed to participate in the research and a face-to-face questionnaire was applied. Those under the age of 18, those who did not have sufficient cognitive capacity to perceive and answer the questions, foreign nationals, those who did not volunteer to participate in the research, and those who were pregnant were excluded from the study. The survey form consists of a total of 31 questions and the Lifestyle Change Barriers Scale (YTDEÖ). The research results were analyzed using the Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) software. Results: A total of 300 participants, 148 females (49.3%) and 152 males (50.7%), were included in this study. The scale barrier scores of females were significantly higher than males (p=0.021). This finding shows that females experience more barriers to making lifestyle changes. A significant difference was found in the barrier scores according to the economic status of the participants (p=0.023). Individuals whose income was lower than their expenses received higher scores than those whose income was higher. This situation shows that economic difficulties create more barriers to changing lifestyles. It was found that barrier scores increased significantly as body mass index (BMI) increased (p<0.001). Especially 2nd and 3rd degree obese individuals stated that they experienced more barriers compared to those with normal weight. Although a difference was observed between the mean scores according to family structure, this difference was not statistically significant (p=0.068). No significant relationship was found between the scale disability score and other sociodemographic variables such as marital status, education level, employment status, age group, alcohol and cigarette use (p>0.05). Conclusion: In this study, it was observed that women experienced more obstacles to making lifestyle changes compared to men. The fact that individuals with lower income than expenses and those with higher BMI had significantly higher obstacle scores revealed that financial inadequacies and obesity were also decisive obstacles. It was determined that other sociodemographic variables such as family structure, marital status, level of education, employment status, age group, alcohol and cigarette use did not show a significant relationship with obstacle scores. These findings reveal the importance of developing gender, economic status and obesity-specific approaches in interventions that will support lifestyle changes.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    192841

    Prostat adenokarsinomlarında psa değerlerinin gleason skor ve klinik evre ile ilişkisi

    The relation between psa and gleason score and clinical phase in prostate adenocarsinoma

    HACI HASAN ESEN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2005

    PatolojiSelçuk Üniversitesi

    Patoloji Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. MUSTAFA CİHAT AVUNDUK

  2. Tez No

    569495

    Birinci basamak sağlık kuruluşlarında takip edilen tip 2 diabetes mellitus tanılı hastaların metabolik kontrol ve tedavi parametrelerinin değerlendirilmesi

    Birinci basamak sağlik kuruluşlarinda takip edilen tip 2 diabetes mellitus tanili hastalarin metabolik kontrol ve tedavi parametrelerinin değerlendirilmesi

    NESLİHAN BAHRİ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıGaziantep Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUSTAFA ARAZ

  3. Tez No

    641113

    Birinci basamağa başvuran tip 2 diabetes mellitus olan hastalarda yaşam kalitesi ile umutsuzluk arasındaki ilişki

    The relationship between quality of life and hopelessness in patients with type 2 diabetes mellitus WHO presented to primary care

    DEMET GÜNEŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    HemşirelikErzincan Binali Yıldırım Üniversitesi

    Hemşirelik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. RABİA HACIHASANOĞLU AŞILAR

  4. Tez No

    661066

    Obezite merkezinde izlenen ve aile hekimliği polikliniğine başvuran obezitesi olan hastaların kanser tarama programlarına katılım durumunun karşılaştırılması

    Comparison of the participation status of patients with obesity to cancer screening programs followed in the obesity center and admitted to family medicine polyclinic

    SEZGİN TÜRKOĞLU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MEHMET ÖZEN

  5. Tez No

    756411

    Eğitim Aile Sağlığı merkezine başvuran tip 2 diyabet hastalarında hatırlatıcı kısa mesaj göndermenin diyabetik ayak farkındalığı üzerine etkisi

    The effect of sending short message with reminder on diabetic foot awareness in TYPE 2 diabetes patients applying to educational family HEALH center

    MUHAMMET ALİ YILDIZ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Aile HekimliğiAtatürk Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. KENAN TAŞTAN

Geri Dön