Genç yetişkinlerde bağlanma boyutları, duygu düzenleme, erken dönem uyum bozucu şemalar ve otobiyografik bellek özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between attachment dimensions, emotion regulation, early malodoptive schemang and autobiographic memory characteristics in young adults
- Tez No: 955195
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HATİCE DEVECİ ŞİRİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Bağlanma, Kaygılı, Kaçınmacı, Otobiyografik Bellek, Duygu Düzenleme Güçlüğü, Şemalar, Attachment, Autobiographical Memory, Difficulty in Emotion Regulation, Schemas
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Aile Danışmanlığı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Aile Danışmanlığı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı otobiyografik bellek özellikleri, kaçınmacı ve kaygılı bağlanma, duygu düzenleme güçlüğü ve erken dönem uyum bozucu şemalar arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştrımanın örneklemini tesadüfi örnekleme yöntemi ile belirlenen 501 üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırma verileri“Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri- İlişki Yapıları (YİYE-İY) Anne formu'', ”Otobiyografik Bellek Özelikleri Ölçeği'',“Duygu Düzenleme Güçlüğü Ölçeği-Kısa Form'', ”Young Şemalar Ölçeği-Kısa Form 3'',“Kişisel Bilgi Formu”aracılığı ile yüzyüze toplanmıştır. Araştırmada örneklemi tanımlamak amacı ile yüzde ve frekans hesaplanmış, betimsel analizler kapsamında ise ortalama, standart çarpma, basıklık, çarpıklık ve iç tutarlık katsayıları hesaplanmıştır. Araştırma değişkenleri arasındaki nedensel ilişkiler İki adımlı Yapısal eşitlik modellemesi ile test edilmiştir. Ayrıca değişkenler arasındaki aracılık ilişkisi bootstraping işlemi ile incelenmiştir. Araştırma bulgularına göre; otobiyografik belleğin canlılık ve duygusal yoğunluk boyutları ile araştırmanın diğer değişkenleri olan kaçınma ve kaygı bağlanma boyutları, uyum bozucu şemalar ve duygu düzenleme değişkenleri arasında anlamlı ilişki olmadığı görülmüştür. Bağlanma boyutlarından kaçınmanın duygu düzenleme ve uyum bozucu şemalar ile pozitif yönde anlamlı ilişkiye sahip olduğu görülmektedir. Bağlanma boyutlarından kaygının duygu düzenleme ve uyum bozucu şemalar ile pozitif yönde anlamlı ilişkiye sahip olduğu görülmektedir. Duygu düzenleme güçlüğü ile uyum bozucu şemalar arasında da benzer şekilde pozitif yönlü anlamlı ilişki gözlenmiştir. YEM analizi bulgularına göre bağlanma boyutları, uyum bozucu şemalar ve duygu düzenleme güçlüğü ikilisine dair bulgular kaygılı bağlanma özelliğinin erken dönem uyum bozucu şemaların kısmi aracılığı ile duygu düzenleme güçlüğünü anlamlı düzeyde açıkladığı görülmüştür.((χ2 /df = 3.186, p <.001; CFI = .95; NFI = .93; TLI = .94; SRMR = .047; RMSEA = .066; AIC = 296.579; ECVI = 0.59).Araştrıma sonuçlarına göre, canlılık ve duygusal yoğunluk bağlanma boyutları, duygu düzenleme ve uyum bozucu şemalar ile ilişkili otobiyografik bellek özellikleri değildir. Öte yandan bireylerin kaygılı bağlanma özelliklerindeki artış uyum bozucu şemaların kısmi aracılığı ile duygu düzenleme güçlüğünü açıklamaktadır. Araştırmanın bulguları literatür çerçevesinde tartışılmış ve önerilerde bulunulmuştur.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the relationships among avoidant and anxious attachment traits, autobiographical memory traits, difficulties in emotion regulation, and early maladaptive schemas. The sample of the study consists of 501 university students determined through random sampling method. The research data were collected face to face through“Experiences in Close Relationships Inventory-Relationship Structures (EFIR-IR) Mother Form”,“Autobiographical Memory Characteristics Scale”,“Difficulties in Emotion Regulation Scale-Short Form”,“Young Schemas Scale-Short Form 3”, and“Personal Information Form”. In order to define the sample in the study, percentage and frequency were calculated, and within the scope of descriptive analyses, mean, standard multiplication, kurtosis, skewness and internal consistency coefficients were calculated. The causal relationships between the research variables were tested using Two-Step Structural Equation Modeling. In addition, the mediation relationship between the variables was examined using bootstrapping. According to the research findings; it was seen that there was no significant relationship between the vividness and emotional intensity dimensions of autobiographical memory and the other variables of the study, which are avoidance and anxiety, insecure attachment dimensions, maladaptive schemas and emotion regulation variables. It was seen that avoidance, one of the attachment dimensions, had a positive significant relationship with emotion regulation and maladaptive schemas. It was seen that anxiety, one of the attachment dimensions, had a positive significant relationship with emotion regulation and maladaptive schemas. A similar positive significant relationship was observed between difficulty in emotion regulation and maladaptive schemas. According to the SEM analysis findings, the findings regarding the relationship between attachment dimensions, maladaptive schemas and difficulty in emotion regulation showed that anxious attachment trait explained difficulty in emotion regulation at a significant level through the partial mediation of early maladaptive schemas. According to the research results, vividness and emotional intensity attachment dimensions are not autobiographical memory features related to emotion regulation and maladaptive schemas. ((χ2 /df = 3.186, p <.001; CFI = .95; NFI = .93; TLI = .94; SRMR = .047; RMSEA = .066; AIC = 296.579; ECVI = 0.59).On the other hand, the increase in anxious attachment characteristics of individuals partially explains the difficulty in emotion regulation through maladaptive schemas. The findings of the study were discussed within the framework of the literature and suggestions were made.
Benzer Tezler
- Genç yetişkinlerde nesne ilişkileri ve duygu düzenleme güçlüğü arasındaki ilişkisinin incelenmesi
Examination of the relationship between object relations and emotion regulation difficulty in young adults
ECEM YAŞAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Psikolojiİstanbul Kent ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZAFER TAPANCI
- Genç yetişkinlerde bağlanma stillerinin duygu düzenleme ve mizah tarzları ile ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship of attachment styles with emotion regulation and humor styles in young adults
BURCU YANIKOVA
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Psikolojiİstanbul Gedik ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NURGÜL YAVUZER
- Genç yetişkinlerde duygu düzenleme becerileri ile temel motivasyon kaynakları arasındaki ilişkilerin incelenmesi
Examining the relationships between emotion regulation skillsand basic motivation sources in young adults
LATİFE İLAYDA ERTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiUfuk ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ASLIHAN ERMAN ASLANOĞLU
- Beliren yetişkinlerde kişilerarası duygu düzenlemenin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi
Investigation of interpersonal emotion regulation in emerging adults in terms of various variables
SÜMEYYE SEMA YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Psikolojiİzmir Katip Çelebi ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DEMET VURAL YÜZBAŞI
- Romantik ilişkisi olan kadınlarda ilişkisel güç algısının yordayıcıları olarak bağlanma stilleri, narsisizm, bilişsel duygu düzenleme
Attachment styles, narcissism, cognitive emotion regulation as predictors of sense of power in females with romantic relationships
DİLARA ÜNVER
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
PsikolojiBahçeşehir ÜniversitesiRehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERNA GÜLOĞLU