Lipödem hastalığının tanısında shear wave elastografinin kantitatif ultrason ile korelasyonu ve klinik parametrelerle ilişkisi
Correlation of shear wave elastography with quantitative ultrasound in the diagnosis of lipedema and its relationship with clinical parameters
- Tez No: 964284
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SENA TOLU
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon, Physical Medicine and Rehabilitation
- Anahtar Kelimeler: lipödem, shear wave elastografi, ultrasonografi, subkutan yağ doku kalınlığı, ekojenite, biyoelektrik empedans analizi, lipödem tarama anketi, yaşam kalitesi, nöropatik ağrı, fonksiyonel durum, anksiyete, depresyon, lipedema, shear wave elastography, ultrasound, subcutaneous fat thickness, echogenicity, bioelectrical impedance analysis, lipedema screening questionnaire, quality of life, neuropathic pain, functional status, anxiety, depression
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Medipol Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışma; lipödemli hastalarda shear wave elastografinin kantitatif ultrason ve klinik tanı ile korelasyonunu, yaşam kalitesi, anksiyete ve depresyon, ağrı, alt ekstremite fonksiyonu ile ilişkisini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntem: Bu prospektif kesitsel çalışma, Medipol Mega Üniversite Hastanesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı'nda yürütülmüş, çalışmaya 18 yaş ve üzeri kadınlardan oluşan; 35 lipödem hastası, 31 aşırı kilolu/obez birey ve 30 normal kilolu sağlıklı kontrol katılımcı dâhil edilmiştir. Katılımcılar; detaylı anamnez, fizik muayene, Beighton hipermobilite skoru, antropometrik ölçümler, biyoelektriksel impedans analizi (BIA), alt ekstremite çevre ölçümü ve kutanöz ultrason, shear wave elastografi (SWE) ile değerlendirilmiştir. Katılımcılara yaşam kalitesi (EQ-5D-3L), ağrı (PainDETECT, LANSS, VAS), fonksiyonel (LEFS) ve psikolojik durum (HADS) ölçekleri ve tarama anketi (LTA) uygulanmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi 0,05 olarak belirlenmiştir. Analizler MedCalc Statistical Software version 12.7.7 programı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Gruplar arasında sosyodemografik özellikler, antropometrik ölçümler, klinik semptomlar, yaşam kalitesi ve ağrı düzeyleri açısından anlamlı farklılıklar saptanmıştır. Kronik hastalık yükü özellikle hipotiroidi lipödem grubunda daha fazla, hipertansiyon ve diyabet ise kilolu grupta daha sıktır. Gruplar arasında sigara, alkol ve OKS kullanımı açısından fark saptanmamıştır (p>0.05). Lipödem evresi en sık Evre 2 (n=16, %45,7) olarak belirlenmiş, tipi ise en yaygın şekilde Tip 2 ve Tip 3 (her biri n=13, %37,1) olarak gözlenmiştir. Beighton skoru, sadece 2 lipödem hastasında (n=2, %5,7) hipermobilite ile uyumludur. Lipödem grubunda ağrı (%80), morarma (%88,6), hareketle artan ağırlık hissi (%71,4) ve başarısız diyet öyküsü (%91,4) sıklıkla bildirilmiştir. Subkutan yağ doku kalınlığı ultrasonografik ölçümlerinde lipödem> kilolu> kontrol sıralaması izlenmiş; lipödem tanısında ayırt etme gücü en yüksek parametreler olarak lateral bacak ve uyluk subkutan kalınlık ölçümü olarak saptanmış, kesim noktaları sırasıyla 13,9 mm ve 21,1 mm olarak bulunmuştur. Ancak ekojenite ve shear wave elastografi ölçümleri gruplar arasında farklılık göstermemiştir (p>0.05). Sadece lipödem tanısında supra-malleolar elastografinin orta düzeyde ayırt ediciliğe sahip olduğu bulundu. Biyoempedans verilerine göre, lipödemi ayırt etmede özellikle vücut yağ oranı, gövde yağ oranı ve alt ekstremite yağ oranları ayırt edici bulunmuş olup lipödem ve kilolu gruplarda vücut yağ oranı, total yağ miktarı ve sıvı dağılımı daha yüksek; kas oranı ise kontrol grubuna kıyasla düşüktür (p<0.001). Kilolu grupta hücre dışı sıvı miktarı en yüksektir. Lipödemde ağrı ölçeklerinden PD (8±7) ve LANSS (9±7) skor ortalamaları nöropatik ağrı düzeyine ulaşmayıp, fonksiyonel kapasiteyi ölçen LEFS skoruyla negatif korelasyon göstermektedir. Ayrıca, yaşam kalitesi (EQ-5D-3L) lipödem grubunda en düşüktür ve LTA skorları bu grupta anlamlı biçimde yüksektir (p<0.001). LTA skoru ile lipödem evresi, ağrı skorları (PD, LANSS), psikolojik stres (HADS) arasında pozitif, fonksiyonel düzey (LEFS) ile negatif ve anlamlı korelasyonlar saptanmıştır. Kilolu grubun anksiyete/depresyon düzeyi lipödem grubuna göre daha yüksektir. Subkutan yağ dokusu kalınlığı ve çevre ölçümleri, lipödem evresiyle güçlü pozitif korelasyon göstermektedir. Bulgular, lipödemin kendine özgü antropometrik, klinik ve psikososyal bir profil oluşturduğunu ve kilodan bağımsız değerlendirilmesi gerektiğini göstermektedir. Sonuç: Lipödem tanısında SWE (Shear Wave Elastografi) sınırlı fayda sağlar. US (ultrason) ile yapılan kalınlık ölçümü (özellikle lateral bacak ve uyluk) ise tanı ve evrelemede çok daha etkilidir. Yumuşak doku kalınlığı, artan ağrı ve azalan fonksiyonla anlamlı ilişkilidir. Lipödem, sadece fiziksel değil, aynı zamanda psikososyal ve fonksiyonel yönleriyle de diğer durumlardan ayrılır; bu da tanıda çok yönlü değerlendirme gerekliliğini gösterir. Tanı sürecinde görüntüleme yanında yaşam kalitesi, depresyon/anksiyete ve fonksiyonel testler de kullanılmalı; LTA skoru gibi subjektif araçlar da tanı algoritmasına mutlaka dahil edilmelidir.
Özet (Çeviri)
Objective: This study aims to evaluate the correlation between shear wave elastography and quantitative ultrasound and clinical diagnosis in patients with lipedema, as well as its relationship with quality of life, anxiety and depression, pain, and lower extremity function. Materials and Methods: This prospective cross-sectional study was conducted at the Department of Physical Medicine and Rehabilitation, Medipol Mega University Hospital. The study included 35 patients with lipedema, 31 overweight/obese individuals, and 30 normal- weight healthy control participants, all of whom were women aged 18 years and older. Participants were evaluated using detailed medical history, physical examination, Beighton hypermobility score, anthropometric measurements, bioelectrical impedance analysis (BIA), lower extremity circumference measurement, and cutaneous ultrasound, shear wave elastography (SWE). Participants were administered quality of life (EQ-5D-3L), pain (PainDETECT, LANSS, VAS), functional (LEFS), and psychological status (HADS) scales, as well as a screening questionnaire (LTA). The statistical significance level was set at 0.05. Analyses were performed using MedCalc Statistical Software version 12.7.7. Results: Significant differences were found between the groups in terms of sociodemographic characteristics, anthropometric measurements, clinical symptoms, quality of life, and pain levels. The burden of chronic diseases especially hypothyroidism was higher in the lipedema group, while hypertension and diabetes were more common in the overweight group. No differences were found between the groups in terms of smoking, alcohol consumption, and oral contraceptive use (p>0.05). The most common stage of lipedema was Stage 2 (n=16, 45.7%) and the most common types were Type 2 and Type 3 (each n=13, 37.1%). The Beighton score was consistent with hypermobility in only 2 lipedema patients (n=2, 5.7%). Pain (80%), bruising (88.6%), increased weight sensation with movement (71.4%), and history of unsuccessful dieting (91.4%) were frequently reported in the lipedema group. In ultrasonographic measurements of subcutaneous fat thickness, the order was lipedema> obese> control; the cutoff points for lateral leg and thigh subcutaneous thickness measurements, which were found to be the parameters with the highest discriminatory power in lipedema diagnosis, were 13.9 mm and 21.1 mm, respectively. However, echogenicity and shear wave elastography measurements did not differ between groups (p> 0.05). Supra-malleolar elastography was found to have moderate discriminatory power in the diagnosis of lipedema. According to bioimpedance data, body fat percentage, trunk fat percentage, and lower extremity fat percentage were found to be particularly discriminative in distinguishing lipedema. In the lipedema and obese groups, body fat percentage, total fat mass, and fluid distribution were higher, while muscle mass was lower compared to the control group (p<0.001). The extracellular fluid volume was highest in the obese group. In lipedema, the mean scores on the PD (8±7) and LANSS (9±7) pain scales did not reach neuropathic pain levels and showed a negative correlation with the LEFS score, which measures functional capacity. Additionally, quality of life (EQ-5D-3L) is lowest in the lipedema group, and LTA scores are significantly higher in this group (p<0.001). Positive and significant correlations were found between LTA scores and lipedema stage, pain scores (PD, LANSS), and psychological stress (HADS), and negative correlations with functional level (LEFS). The anxiety/depression level in the overweight group is higher than in the lipedema group. Subcutaneous fat thickness and circumference measurements show a strong positive correlation with lipedema stage. The findings indicate that lipedema has a unique anthropometric, clinical, and psychosocial profile and should be evaluated independently of weight. Conclusion: SWE (Shear Wave Elastography) provides limited benefit in the diagnosis of lipedema. Thickness measurements performed with US (ultrasound) (especially lateral leg and thigh) are much more effective in diagnosis and staging. Soft tissue thickness is significantly associated with increased pain and decreased function. Lipedema differs from other conditions not only physically but also psychosocially and functionally, highlighting the need for a comprehensive evaluation in diagnosis. In addition to imaging, quality of life, depression/anxiety, and functional tests should be used in the diagnostic process; subjective tools such as the LTA score must also be included in the diagnostic algorithm.
Benzer Tezler
- Alt ekstremite kadın lenfödem ve lipödem hastalarında biyoelektrik empedans ölçümleri ve ultrasonografik bulguların klinik değişkenler, yaşam kalitesi ve fonksiyonel durumla ilişkisi
The relationship of bioelectric impedance measurements and ultrasonographic findings with clinical variables, quality of life and functional condition in female lower extremity lympedem and lipedem patients
KERİM DEMİRSÖZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonSağlık Bilimleri ÜniversitesiFizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. PINAR BORMAN
- Lenfödem, lipödem ve obez kadın hastalarda vücut bileşimi ve yeme davranış durumlarının karşılaştırılması üzerine bir çalışma
A study on comparison of body composition and eating behavior status in lymphedema, lipedema and obese female patients
ELİF NİDA KOÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve DiyetetikHacettepe ÜniversitesiDiyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET FİSUNOĞLU
- Lipödemli hastalarda kinezyofobi, denge koordinasyon bozukluğu ve düşme korkusunun değerlendirilmesi
Assessing kinesiophobia, balance and coordination impairment and fear of falling in patients with lipedema
MUSTAFA BEDİRHAN ALTINTAŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonSağlık Bilimleri ÜniversitesiFizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EVRİM COŞKUN
- Lipödemli hastalarda hipermobilite ve ilişkili faktörler: Türk popülasyon verisi
Hypermobility and related factors in patients with lipedema: Turkish population data
ABDULLAH YAĞAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonDokuz Eylül ÜniversitesiFizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NİHAN ERDİNÇ GÜNDÜZ
- Lipödemli kadınlarda Akdeniz Diyetinin ağrı düzeyine ve biyokimyasal parametrelere etkisi
The effect of Mediterranean Diet on pain level and biochemical parameters in women with lipedema
NİLSU ÖZÇİFÇİ
Doktora
Türkçe
2026
Beslenme ve DiyetetikBaşkent ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ESEN YEŞİL