Ön ödemeli konut satış sözleşmelerinde bedelin uyarlanması
Adaptation of the price in prepaid housing sales contracts
- Tez No: 969270
- Danışmanlar: PROF. DR. MURAT AYDOĞDU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Ön Ödemeli Konut Satışı, Bedel Ödeme Borcu, İşlem Temelinin Çökmesi, Hâkimin Sözleşmeye Müdahalesi, Uyarlama Kayıtları, Prepaid Housing Sales, Price Payment Debt, Collapse Of The Transaction Basis, Judge's İntervention İn The Contract, Adaptation Records
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Özel Hukuk Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Satıcılar karşısında tüketicilerin korunması önemli bir konudur. Gündelik hayatta maketten satış, projeden satış olarak adlandırılan ön ödemeli konut satış sözleşmeleri, tüketicinin satış bedelini peşin ya da kısmım kısım ödediği, satıcının ise satış bedelinin kısmen ya da tamamen ödenmesinden sonra tüketiciye konutun mülkiyeti ve zilyetliğini devrettiği sözleşmelerdir. Satıcının asli borcu, sözleşmeye uygun şekilde tüketiciye konutun mülkiyeti ve zilyetliğini devretmektir. Tüketicinin borcu ise satış bedelini ödemektir. Ön ödemeli konut satış sözleşmelerinde edimlerin ifası sıraya koyulmuştur. Tüketicinin bedel ödeme borcunu ifa etmesine öncelik verilmiştir. Tüketicinin satış bedelini önce ifa etmesi bazen yapının bedelinin adil olarak belirlenmesinde sakıncalar doğurmaktadır. Ön ödemeli konut satış sözleşmeleri kurulurken, konut amaçlı taşınmazın değerinin önceden belirlenmiş olması gerekmektedir. Henüz inşaatına dahi başlanmamış taşınmaz bedelinin doğru belirlenmesi önemli husustur. Sözleşme kurulduktan sonra koşullarda değişiklik meydana gelebilir. Hukuki güvenliği sağlamak amacıyla taraflarca belirlenmiş sözleşme hükümlerine tarafların bağlı kalması beklenir. Zaman içinde değişen koşulların sözleşmeye etkisi konusunda farklı teorilerle çözüm bulunmaya çalışılmıştır Türk hukukunda, TBK madde 138'de sözleşmenin uyarlanması“aşırı ifa güçlüğü”başlığı altında hukuki zemine kavuşmuştur. Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'da düzenlenmiş olan ön ödemeli konut satışı sözleşmelerinde tüketicinin borcu olan bedel ödeme borcunun zaman içerisinde aşırı derecede orantısızlık oluşturması, satıcı için edimler arasındaki dengenin bozulması gibi durumlar yaşanabilir. Böyle durumlarda satıcı, edimler arasındaki aşırı orantısızlığın giderilmesini, TBK madde 138 hükmüne dayanarak mahkemeden talep edebilecektir. Bu konuda tarafların sıfatı, satıcının tacir olup olmadığı, sözleşmenin süresi, ekonomik kriz, enflasyon gibi koşullarda değişiklik yaratan durumların özelliği, satıcı ile tüketici arasında yapılmış olan sözleşmenin şekli ve kanunda şekil için aranan koşullara uygun sözleşmenin olup olmadığı gibi hususlar araştırılarak satıcının uyarlama talepleri değerlendirilmelidir.
Özet (Çeviri)
Protection of consumers against sellers is an important issue. Prepaid housing sales contracts, which are called model sales or project sales in daily life, are contracts in which the consumer pays the sales price in cash or in part, and the seller transfers the ownership and possession of the house to the consumer after the partial or full payment of the sales price. The primary obligation of the seller is to transfer the ownership and possession of the house to the consumer in accordance with the contract. The consumer's obligation is to pay the sales price. In prepaid housing sales contracts, the performance of the acts is put in order. Priority is given to the consumer's fulfillment of his obligation to pay the price. The fact that the consumer pays the sales price first sometimes creates problems in determining the price of the building fairly. When establishing prepaid housing sales contracts, the value of the residential real estate must be determined in advance. It is important to determine the price of the real estate, whose construction has not even started yet, correctly. Conditions may change after the contract is established. In order to ensure legal security, the parties are expected to adhere to the contract provisions determined by the parties. Different theories have been tried to find a solution regarding the effect of changing conditions on the contract over time. In Turkish law, the adaptation of the contract has gained legal ground under the title of“hardship of over-performance”in Article 138 of the Turkish Code of Obligations. In prepaid housing sales contracts regulated in the Law on Consumer Protection, situations may occur such as the consumer's obligation to pay the price becomes extremely disproportionate over time, and the balance between the acts for the seller is disrupted. In such cases, the seller may request the court to eliminate the excessive disproportion between the acts, based on the provision of Article 138 of the TCO. In this regard, issues such as the qualifications of the parties, whether the seller is a merchant or not, the duration of the contract, the characteristics of situations that cause changes in conditions such as economic crisis and inflation, the form of the contract made between the seller and the consumer, and whether the contract complies with the conditions required for form in the law should be investigated and the seller's adaptation requests should be evaluated.
Benzer Tezler
- Ön ödemeli konut satış sözleşmelerinde bina tamamlama sigortası
Building completion insurance in prepaid housing sales contract
ELİF GÖKTEPE
- Ön ödemeli konut satış sözleşmeleri
Pre-paid house sales contract
BURAK KOÇAKER
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
HukukAnadolu ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. AHMET KARAKOCALI
- Ön ödemeli konut satış sözleşmesi'nde satıcının teminat sağlama yükümlülüğü
The obligation of sellers to provide collateral i̇n prepaid residance sales agreement
İFFET DİDEM SUNA
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
HukukKto Karatay ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MAHMUT KİZİR