Türkiye'de fen bilimlerinde yaratıcı drama üzerine yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi (2010-2024)
Review of graduate thesis on creative drama in sciences in Türkiye (2010-2024)
- Tez No: 969560
- Danışmanlar: DOÇ. DR. PINAR ÖZDEMİR ŞİMŞEK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Fen Bilgisi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın temel amacı, Türkiye'de 2010-2024 yılları arasında fen bilimleri alanında yaratıcı drama yöntemiyle hazırlanmış 36 lisansüstü tezi inceleyerek, bu çalışmaların akademik yönelimlerini, kullanılan yöntemleri, ulaşılan bulguları ve geliştirilen önerileri ortaya koymaktır. Nitel araştırma desenine dayalı olarak yürütülen bu çalışmada, veriler doküman incelemesi yoluyla toplanmış ve Ulusal Tez Merkezi'nden erişilebilen tezler belirlenen ölçütlere göre analiz edilmiştir. Tezlerin büyük çoğunluğunun yüksek lisans düzeyinde hazırlandığı ve eğitim bilimleri çatısı altında, özellikle fen bilgisi eğitimi alanında yoğunlaştığı belirlenmiştir. Araştırmalarda genel olarak nicel yöntemler ve deneysel desenler tercih edilmiş, öğrenciler en çok çalışılan grup olmuş ve örneklem büyüklüğü çoğunlukla orta düzeyde kalmıştır. Tezlerin içerik analizine göre yaratıcı drama yöntemi; fen bilimleri öğretiminde öğrencilerin akademik başarılarını, kavramsal anlamalarını, bilimsel süreç ve eleştirel düşünme becerilerini geliştirmekte, öğrenme sürecini daha kalıcı ve eğlenceli hale getirmektedir. Yöntemin öğrencilerin motivasyonu ve derse karşı tutumları üzerinde de çoğunlukla olumlu etkiler sağladığı görülmüştür. Araştırmanın önemli bir boyutunu oluşturan Drama Ders Planı Değerlendirme Rubriği (DDPR) çerçevesinde, 36 tezden yalnızca 26'sının detaylı olarak yapılandırılmış drama ders planı içerdiği ve bu planların rubrik kriterlerine göre değerlendirilebildiği tespit edilmiştir. Bu rubrik değerlendirmelerinde özellikle“etkinlikler”,“kazanımlar”ve“canlandırma aşaması”ölçütlerinin çoğu çalışmada“çok yeterli”düzeyde olduğu; buna karşılık“dramatik kurgunun bileşenleri”,“materyaller”ve“değerlendirme aşaması”gibi soyut ve yapılandırılması zor alanlarda daha düşük puanların görüldüğü belirlenmiştir. Tezlerde öne çıkan öneriler arasında; öğretmenlere yönelik yaratıcı drama teknikleri üzerine hizmet içi eğitimler verilmesi, fen öğretimi için özel olarak geliştirilen yaratıcı drama etkinlik kitaplarının hazırlanması, öğretmen adaylarının bu yöntemle ilgili uygulamalı süreçlere dâhil edilmesi, dijital teknolojilerle desteklenen drama materyallerinin geliştirilmesi ve yaratıcı drama yönteminin yalnızca fen öğretiminde değil, disiplinler arası alanlarda da etkin biçimde kullanılması gerektiği vurgulanmıştır.
Özet (Çeviri)
The primary aim of this study is to examine 36 postgraduate theses prepared using the creative drama method in the field of science education in Turkey between 2010 and 2024, in order to identify their academic orientations, employed methodologies, obtained findings, and developed recommendations. Conducted within the framework of a qualitative research design, the data were collected through document analysis, and the theses accessed from the National Thesis Center were analyzed based on predetermined criteria. It was found that the majority of the theses were at the master's level and concentrated under the umbrella of educational sciences, particularly in the field of science education. Most of the studies adopted quantitative methods and experimental designs, with students being the most commonly studied group and sample sizes typically falling within a medium range. According to the content analysis, the creative drama method enhances students' academic achievement, conceptual understanding, scientific process skills, and critical thinking in science education, while also making the learning process more enjoyable and permanent. The method was also found to have mostly positive effects on students' motivation and attitudes toward the subject. An important component of the study was the Drama Lesson Plan Evaluation Rubric (DLPER), within which it was determined that only 26 of the 36 theses included detailed drama lesson plans that could be assessed using rubric criteria. These rubric evaluations revealed that components such as“activities,”“learning outcomes,”and“dramatization stage”were generally rated as“highly sufficient,”whereas more abstract and complex components like“elements of dramatic structure,”“materials,”and the“evaluation phase”received lower scores. Key recommendations emphasized in the theses include offering in-service training on creative drama techniques for teachers, developing specialized creative drama activity books for science education, involving pre-service teachers in practical training processes related to this method, creating drama materials supported by digital technologies, and encouraging the use of creative drama not only in science education but also in interdisciplinary areas.
Benzer Tezler
- Türkiye'de 2003-2021 yılları arasında fen bilimleri alanında yaratıcı drama yöntemi kullanılarak yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi
Examination of graduate theses made by using creative drama method in the field of science between 2003-2021 in Türkiye
KEVSER GÜRKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DERYA ÇINAR
- Yaratıcı drama destekli bağlam temelli öğretim ilkokul 4. sınıf besinler konusu örneği
An example of creative drama-supported context-based teaching on the topic of nutrition for 4th grade primary school
EZGİ ÖZKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimAnkara ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. NİMET AKBEN
- Üstün zekâlı/yetenekli öğrencilerin fen bilimleri dersinde üretici düşünme becerilerinin duyuşsal değişkenler açısından incelenmesi
Analysing the gifted students' creative thinking skills in terms of sensorial variables in science course
CANAN ŞENTÜRK BARIŞIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiÖzel Eğitim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET KURNAZ
- Fen bilgisi öğretmen adaylarının girişimcilik becerisine yönelik mesleki bilgilerinin gelişimine yaşam becerileri eğitimi kılavuzuna dayalı öğretimin etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of teaching on life skills education guide on the development of professional knowledge regarding entrepreneural skills of pre-service science teachers
TUĞÇE DEĞER
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimKafkas ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TUFAN İNALTEKİN
- A challenge to copyright: Text and data mining
Telif hukukunda metin ve veri madenciliği
ESMA MUHEYNE DOĞAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Hukukİstanbul Medeniyet ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. CAHİT SULUK