Birleşmiş Milletler çeviri uygulama ve dokümanlarının Arapça yazılı çeviri öğretiminde kullanımının değerlendirilmesi
Evaluation of the use of United Nations translation practices and documents in Arabic written translation teaching
- Tez No: 970412
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ZEYNEP ARKAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Mütercim-Tercümanlık, Dilbilim, Translation and Interpretation, Linguistics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Çeviri ve Kültürel Çalışmalar Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, Birleşmiş Milletler'in (BM) çok dilli çeviri uygulamalarını ve kurumsal belgelerini Arapça yazılı çeviri öğretimi açısından incelemektedir. BM'nin terminoloji yönetimi, stil kılavuzları, editoryal denetim süreçleri, eLUNa makine çevirisi ve çok dilli belge yapıları; hem kuramsal hem de uygulamalı düzeyde değerlendirilmiştir. Skopos kuramı, stratejik yetkinlik modeli (PACTE) ve söylem çözümlemesi çerçevesinde yapılan incelemeler, BM belgelerinin dil aktarımının ötesinde diplomatik temsil, resmi yazı dili, çok katmanlı metin çözümlemesi ve mesleki etik alanlarına da katkı sunduğunu göstermiştir. Karar metinleri, raporlar, başkanlık açıklamaları ve iletişim belgeleri; içerik, yapı ve söylem stratejileri açısından analiz edilerek Arapça yazılı çeviri öğretimine yönelik özgün etkinlikler ve terminolojik çalışmalar geliştirilmiştir. Fiil temelli söylem yapıları, bağlaç ve zarf kullanımları ile teknik ve diplomatik terminolojiye odaklanan çözümlemeler, öğrencilerin kurumsal söylem farkındalıklarını artırmıştır. UNTERM, MemoQ ve SDL Trados gibi dijital araçların kullanımı, çeviri sürecine teknolojik yetkinlik boyutu kazandırmıştır. Bulgular, BM belgelerinin yalnızca destekleyici materyal değil; uygulamalı ders veya çok disiplinli bir lisans programı temeli olarak kullanılabileceğini ortaya koymaktadır. Bu kapsamda, Türkiye'deki çeviri programlarına“BM Belgeleriyle Arapça Yazılı Çeviri”temalı derslerin eklenmesi; öğrencilerin teknik çeviri, diplomatik üslup, bağlamsal analiz, etik karar alma ve kültürlerarası temsil becerilerini geliştirecektir. Sonuç olarak, BM'nin çok dilli kurumsal yapısı içinde biçimlenen çeviri politikaları, dokümantasyon sistemleri ve terminolojik yaklaşımlarının Arapça yazılı çeviri öğretiminde yüksek derecede işlevsel ve uygulanabilir olduğu kanıtlanmıştır.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the United Nations' (UN) multilingual translation practices and institutional documents in the context of Arabic written translation training. The UN's terminology management, style guides, editorial control processes, eLUNa machine translation, and multilingual document structures are analyzed at both theoretical and applied levels. Within the framework of Skopos theory, the strategic competence model (PACTE), and discourse analysis, the study demonstrates that UN documents contribute not only to linguistic transfer but also to diplomatic representation, formal writing skills, multilayered text analysis, and professional ethics. Resolutions, reports, presidential statements, and communication texts were analyzed in terms of content, structure, and discourse strategies, leading to the development of original teaching activities and terminological studies for Arabic written translation. Analyses focusing on verb-based discourse structures, connective and adverb usage, and technical and diplomatic terminology enhanced students' awareness of institutional discourse. The integration of digital tools such as UNTERM, MemoQ, and SDL Trados added a technological competence dimension to the translation process. The findings reveal that UN documents can serve not merely as supplementary material but as the basis for practice-oriented courses or even a multidisciplinary undergraduate program. Accordingly, incorporating courses titled“Arabic Written Translation with UN Documents”into translation curricula in Türkiye would foster students' technical translation skills, diplomatic style competence, context-based analytical ability, ethical decision-making, and intercultural representation awareness. In conclusion, the UN's translation policies, documentation systems, and terminological approaches shaped within its multilingual institutional structure are shown to be highly functional and applicable to Arabic written translation training.
Benzer Tezler
- Uluslararası finansal raporlama standartlarının ortaya çıkışı ve gelişimi ile muhasebe standartlarının Türkiye'deki durumu
The emergence and development of international financial reporting standards and state of accounting standards in Turkey
HATİCE BELGİN ŞENSOY
- Uzaktan eğitimin liselerdeki denizcilik güverte eğitimine etkisi
The effect of online education on marine deck education in high schools
FURKAN EYÜP KIZILAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Denizcilikİstanbul Teknik ÜniversitesiDeniz Ulaştırma İşletme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZCAN ARSLAN
- Perception of remote interpreting technologies by conference interpreters in Turkey
Uzaktan sözlü çeviri teknolojilerinin Türkiye'deki konferans tercümanları tarafından alınımı
ENES EKİCİ
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Mütercim-TercümanlıkDokuz Eylül ÜniversitesiMütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞEYDA KINCAL
- Translation of lexical items in the conventions of the Court of Justice: A case study
Adalet Divanı'nın metinlerindeki sözcüklerin çevrilmesi: Bir örnek olay çalışması
SUHA SALAH MOHAMMED AL OGAIDI
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
Mütercim-TercümanlıkAtılım ÜniversitesiMütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYFER ALTAY
- Çocuk kütüphanelerinde yer alan çocuk kitaplarının çocuk hakları açısından incelenmesi: Ankara ili örneği
Investigation of children's books in children's libraries in terms of children's rights: The case of Ankara
TUĞÇE SARI
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimAydın Adnan Menderes ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYŞE ÖZTÜRK SAMUR