Ortaokul 5-8. sınıf öğrencilerinin üstbilişsel okuma ve okuduğunu anlama becerilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of metacognitive reading and reading comprehension skills of 5th-8th grade secondary school students
- Tez No: 975309
- Danışmanlar: PROF. DR. İLHAMİ BULUT
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dicle Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, ortaokul 5-8. sınıf öğrencilerinin üstbilişsel okuma ve okuduğunu anlama becerileri ile bu beceriler arasındaki ilişkinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma karma araştırma yöntemlerinden yakınsak paralel desende yapılmıştır. Araştırmanın örneklemini 2023-2024 Eğitim Öğretim Yılında Diyarbakır ili merkez ilçelerinde bulunan 19 resmi okuldan 2605 ortaokul öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmada, Mokhtari ve Reichard (2002) tarafından geliştirilen ve E. Öztürk (2012) tarafından Türkçeye uyarlanan Okuma Stratejileri Üstbilişsel Farkındalık Envanteri ile araştırmacı tarafından geliştirilen Okuduğunu Anlama Başarı Testleri ve Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu kullanılmıştır. Araştırmada nicel veriler Anova, t-testi, Pearson korelasyon testi, regresyon analizi, Kruskal-Wallis H testi ve Mann-Whitney U testi ile analiz edilmiştir. Nitel veriler ise içerik analizi ile analiz edilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre; 5. ve 6. sınıf öğrencilerinin üstbilişsel okuma becerilerinin yüksek, 7. ve 8. sınıf öğrencilerinin orta düzey olduğu tespit edilmiştir. 5. ve 7. sınıf öğrencilerinin üstbilişsel okuma becerilerinin cinsiyet değişkenine göre anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. 6. ve 7. sınıf öğrencilerinin üstbilişsel okuma becerilerinin anne ve baba eğitim düzeyine göre anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Ortaokul 5-8. sınıf öğrencilerinin üstbilişsel okuma becerilerinin bir yılda okunan kitap sayısına, okumaya ayrılan günlük süreye ve aile ile kitap okuma saati uygulamasına göre anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Ortaokul 5-8. sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama becerilerinin cinsiyete, anne ve baba eğitim düzeyine göre anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. 5, 6 ve 7. sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama becerilerinin bir yılda okunan kitap sayısına göre anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Ortaokul 8. sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama becerilerinin okulda uygulanan okuma saati uygulamasına göre anlamlı farklılık gösterdiği tespit edilmiştir. Ortaokul 5-8. sınıf öğrencilerinin üstbilişsel okuma becerileri ile okuduğunu anlama becerileri arasında anlamlı ve olumlu yönde ilişki olduğu tespit edilmiştir. Ortaokul 5-8. sınıf öğrencilerinin üstbilişsel okuma becerilerinden en fazla amaç belirleme, altını çizme ve tekrar okuma stratejilerini kullandıkları belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
This study aimed to determine the metacognitive reading and reading comprehension skills of 5th-8th grade middle school students and the relationship between these skills. The research was conducted with a convergent parallel design from mixed research methods. The scope of the research is 2605 secondary school rooms from 19 public schools in the central districts of Diyarbakır Province in the 2023-2024 Academic Year. In the research, Reading Strategies Metacognitive Awareness Inventory, which was stolen by Mokhtari and Reichard (2002) and adapted to Turkish by E. Öztürk (2012), and Reading Comprehension Achievement Tests and Semi-Structured Interview Form separated by the researcher, were used. Quantitative data in the study were analyzed using Anova, t-test, Pearson correlation test, regression analysis, Kruskal-Wallis H test and Mann-Whitney U tests. Qualitative data were analyzed using content analysis. According to the results; It was determined that the metacognitive reading skills of the 5th and 6th grades were high, and the 7th and 8th grades were at medium levels. It has been found that metacognitive reading skills in 5th and 7th grades show significant differences according to the gender variable. It has been found that metacognitive reading skills in 6th and 7th grades show significant differences according to the education level of the mother and father. It has been found that the metacognitive reading characteristics of 5th-8th grades of secondary school show significant differences according to the books read in a year, the time allocated for daily reading, and the application of book reading hours with the family. It has been found that reading comprehension skills in 5th-8th grades of secondary school show significant differences according to gender and the education level of the mother and father. It has been found that reading comprehension skills in 5th, 6th and 7th grades show significant differences according to the change in the books read in a year. It has been found that reading comprehension skills in 8th grade of secondary school show significant differences according to the reading hour application applied during the period. It has been determined that there is a significant and positive relationship between metacognitive reading and reading comprehension in 5th-8th grades of secondary school. It has been determined that 5th-8th grade secondary school students most frequently use the strategies of goal setting, underlining, and rereading among the metacognitive reading skills.
Benzer Tezler
- Geri bildirim destekli üst bilişsel izleme çalışmalarının okuduğunu anlama başarısına etkisi
The effect of feedback-supported metacognitive monitoring studies on the success of reading comprehsion
AYSUN BAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimBahçeşehir ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEDA SARAÇ
- Beyin temelli bellek destekleyicilerinin ortaokul öğrencilerinde kelime öğretimine, kalıcılığa ve okuduğunu anlamaya etkisi
The effect of brain-based memory supporters on vocabulary teaching, retention and reading
ÜMİT YEGEN
Doktora
Türkçe
2020
Eğitim ve ÖğretimSakarya ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET ÖZDEMİR
- Exploring design based learning activities in 2nd grade science classrooms
2. sınıf bilim sınıflarında tasarım tabanlı öğrenme aktivitelerinin keşfedilmesi
ÖZLEM YAPRAK BOSTANCI
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Eğitim ve ÖğretimOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ÖZTÜRK
- Investigating metacognition in foreign language reading via a think aloud protocol
Sesli düşünme protokolü ile yabancı dil okumada üstbilişin incelenmesi
BURCU ARSLAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Eğitim ve Öğretimİzmir Demokrasi ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NESRİN ÖZTÜRK
- Enhancing secondary school students' reading comprehension through metacognitive strategies
Üstbilişsel stratejilerle ortaokul öğrencilerinin okuduğunu anlamalarını geliştirme
ÜLVİYE KAYA
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Eğitim ve ÖğretimKocaeli ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BANU İNAN KARAGÜL