Öz düzenlemeli öğrenme süreçlerinde yapay zekâ teknolojileri konulu araştırmaların incelenmesi
Examination of studies on artificial intelligence technologies in self-regulated learning
- Tez No: 979987
- Danışmanlar: PROF. DR. GÜLGÜN ALPAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Eğitim teknolojisi, Öz düzenlemeli öğrenme, Öğrenmeyi öğrenme, Üstbilişsel öğrenme stratejileri, İnsan-yapay zeka etkileşimi, Education technology, Self regulated learning, Learning to learn, Metacognitive learning strategy, Human-artificial intelligence interaction
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Teknolojisi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, öz düzenlemeli öğrenme süreçlerinde yapay zekâ teknolojilerinin kullanımına ilişkin 2020 Ocak-2025 Nisan tarihleri arasında yapılmış ulusal ve uluslararası çalışmaların sistematik incelenmesidir. Araştırmada incelenen çalışmaların metodolojik yaklaşımlarının dağılımı, çalışmalardan elde edilen sonuçlar ve çalışmalarda yer alan öneriler analiz edilmiştir. Araştırma PRISMA 2020 çerçevesi kullanılarak raporlanmıştır. ULAKBİM, YÖK Ulusal Tez Merkezi, EBSCO, ERIC, Google Scholar, IEEE Xplore, JSTOR, ProQuest, ScienceDirect, Scopus, SpringerLink, Taylor & Francis, Web of Science ve Wiley veri tabanları taranmıştır. Dahil etme kriterleri kapsamında 2020 Ocak -2025 Nisan tarihleri arasında yapılmış, öz düzenlemeli öğrenme ve yapay zekâ konularını içeren, hakemli dergilerde yayınlanmış, tam metnine erişilebilen İngilizce ve Türkçe çalışmalar incelenmiştir. Kitap, rapor, derleme çalışmaları ve 2020 öncesi yayınlar kapsam dışı bırakılmıştır. Toplam 52 çalışma nihai analize dahil edilmiştir. Verilerin analizinde betimsel istatistik ve tematik içerik analizi yöntemleri kullanılmıştır. Çalışmaların metodolojik özellikleri kodlanmış, sonuçlar ve öneriler tematik olarak kategorize edilmiştir. Araştırma sonucunda elde edilen bulgulara göre çalışmaların 40'ı 2024-2025 yıllarında yayınlanmış ve 48'i makale türünde yazılmıştır. En sık kullanılan araştırma deseni 13 çalışmada yer alan açıklayıcı ardışık desen olmuştur. Eğitim Teknolojisi 25 ve Yabancı Dil Eğitimi 14 çalışma ile bu konuda en çok çalışılmış iki alandır. 41 çalışmada katılımcıları yükseköğretim öğrencileri oluşturmuş, 19 çalışma 30-99 kişilik örneklem grupları ile yürütülmüş ve 28 çalışmada uygun örnekleme yöntemine başvurulmuştur. ChatGPT en sık çalışılmış yapay zekâ uygulamasıdır. Yapay zekâ araçlarının bilişsel düzenleme, üst bilişsel stratejiler ve izleme becerilerini anlamlı şekilde geliştirdiği en yaygın bulgudur. Yapay zekâ destekli müdahaleler geleneksel yöntemlere kıyasla daha yüksek akademik başarı sağlamıştır. Sınırlılıklar arasında, çıktı kalitesindeki tutarsızlıklar, etik kaygılar ve aşırı bağımlılık riski yer almaktadır. Gelecek çalışmaların; farklı eğitim kademelerini, disiplin alanlarını kapsayacak biçimde genişletilmesi ve uzun vadeli etkilerin boylamsal çalışmalarla incelenmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to systematically examine national and international research conducted between January 2020 and April 2025 regarding the use of artificial intelligence technologies in self-regulated learning processes. The study analyzed the distribution of methodological approaches, results obtained from the research, and recommendations included in the studies. The research was reported using the PRISMA 2020 framework. ULAKBİM, YÖK National Thesis Center, EBSCO, ERIC, Google Scholar, IEEE Xplore, JSTOR, ProQuest, ScienceDirect, Scopus, SpringerLink, Taylor & Francis, Web of Science, and Wiley databases were searched. Within the scope of inclusion criteria, English and Turkish research conducted between January 2020 and April 2025, addressing self-regulated learning and artificial intelligence, published in peer-reviewed journals, and with accessible full texts were examined. Books, reports, review studies, and publications prior to 2020 were excluded from the scope. A total of 52 studies were included in the final analysis. Descriptive statistics and thematic content analysis methods were used in data analysis. Methodological characteristics of the studies were coded, and results and recommendations were categorized thematically. According to the findings obtained from the research, 40 studies were published between 2024-2025, with articles representing the predominant publication type (n=48). Methodologically, the explanatory sequential design was most frequently employed (n=13). Educational Technology emerged as the primary research domain (n=25), followed by Foreign Language Education (n=14). Higher education students comprised the participant population in 41 studies, with sample sizes of 30-99 participants being most common (n=19). Convenience sampling was the preferred sampling method across 28 studies. ChatGPT was identified as the most extensively investigated AI application within the reviewed literature. The most common finding was that artificial intelligence tools significantly improved cognitive regulation, metacognitive strategies, and monitoring skills. AI-supported interventions provided higher academic achievement compared to traditional methods. Limitations included inconsistencies in output quality, ethical concerns, and risk of over-dependency. Future studies may be expanded to cover different educational levels and disciplinary fields, and long-term effects can be examined through longitudinal studies.
Benzer Tezler
- Investigating the role of digital tools and artificial intelligence used in the learning and teaching processes on university students' self-regulated learning skills
Öğrenme ve öğretme süreçlerı̇nde kullanılan dı̇jı̇tal araçların ve yapay zekânın ünı̇versı̇te öğrencı̇lerı̇nı̇n öz-düzenlemelı̇ öğrenme becerı̇lerı̇ üzerı̇ndekı̇ rolünün ı̇ncelenmesı̇
NUREVŞAH KAYA
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Eğitim ve Öğretimİbn Haldun ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. MEHMET AKIN BULUT
- Development and evaluation of a digital and ai-supported self-regulated learning program
Dijital ve yapay zeka destekli kendi kendini düzenleyen bir öğrenme programının geliştirilmesi ve değerlendirilmesi
ZEYNEB GAZEL
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Eğitim ve Öğretimİbn Haldun ÜniversitesiPsikolojik Danışma ve Rehberlik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET AKIN BULUT
- The impact of artificial intelligence-based feedback on students' self-efficacy in academic writing classes
Akademik yazma derslerinde yapay zekâ tabanlı geri bildirimin öğrencilerin öz yeterlilikleri üzerindeki etkisi
SİNEM AYDIN
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Eğitim ve Öğretimİstanbul Medeniyet ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SELAMİ AYDIN
- Web 2.0 destekli ters yüz öğretimin ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin matematik başarısına ve motivasyonuna etkisi
The effect of Web 2.0 supported flipped teaching on mathematics achievement and motivation of 4th grade primary school students
ENES OKUTAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SERKAN DÜZGÜN
- The impact of artificial intelligence-powered writing assistance systems on metacognitive writing strategies in the EFL learning context
Yapay zekâ destekli yazma sistemlerinin yabancı dil olarak İngilizce öğrenme bağlamında üstbilişsel yazma stratejileri üzerindeki etkisi
ECE HATİCE BERK
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Eğitim ve Öğretimİstanbul Medeniyet ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SELAMİ AYDIN