Üniversite öğrencilerinin akademik başarı profillerininçoklu regresyon ve kümeleme analizleriyle belirlenmesi
Determining academic success profiles of university students through multiple regression and clustering analyses
- Tez No: 986184
- Danışmanlar: DOÇ. DR. OKAN YAŞAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İstatistik, Statistics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstinye Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Veri Bilimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın amacı, öğrencilerin lise geçmişleri, sınav performansları ve bazı demografik özelliklerinin üniversitedeki akademik başarılarına etkilerini incelemektir. Türkiye'de yükseköğretime geçiş sürecinde öğrenciler, çoğunlukla Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) sonuçlarına göre tercih yapmaktadır. Ancak üniversite başarısı yalnızca sınav puanlarıyla değil; lise türü, lise başarısı, tercih sırası, burs oranı ve demografik faktörlerle de şekillenmektedir. Bu nedenle çalışma, üniversiteye yerleşen öğrencilerin geçmiş verilerinden hareketle genel not ortalaması (GNO) üzerinde etkili faktörleri belirlemeyi ve başarılı öğrenci profillerini ortaya koymayı hedeflemektedir. Araştırma, nicel yöntemler ve istatistiksel analiz teknikleriyle yürütülmüştür. Veri seti, bir vakıf üniversitesine ait kayıtlı öğrencilerin lise bilgileri, YKS puanları, başarı sıralamaları, tercih sıraları, burs oranları, yaş ve cinsiyet gibi demografik veriler ile üniversiteye yerleştikten sonraki GNO bilgilerini kapsamaktadır. Analiz sürecinde tanımlayıcı istatistiklerin yanı sıra çoklu regresyon, varyans analizi (ANOVA) ve veri madenciliği tekniklerinden K-means kümeleme algoritması kullanılmıştır. Böylece hem başarıyı etkileyen değişkenler saptanmış hem de başarılı öğrenciler ortak özelliklerine göre gruplandırılmıştır. Sonuçlar, lise türü ve YKS sırasının akademik başarı üzerinde anlamlı etkiler taşıdığını göstermiştir. Anadolu ve Fen Lisesi mezunlarının GNO ortalamaları, Meslek Lisesi mezunlarından yüksektir. İlk tercihlerine yerleşenlerde başarı oranı artmış; burs oranı ile GNO arasında pozitif ilişki bulunmuştur. Bu bulgular, üniversitelerin öğrenci kabul ve burs politikalarına veri temelli katkılar sunarak erken müdahale stratejilerinin geliştirilmesine imkân tanımaktadır
Özet (Çeviri)
The purpose of this study is to examine the effects of students' high school backgrounds, exam performance, and selected demographic characteristics on their academic success at university. In Turkey, the transition to higher education is predominantly based on the results of the Higher Education Institutions Exam (YKS). However, academic success at the university level is shaped not only by exam scores but also by factors such as the type of high school attended, high school performance, preference order, scholarship rate, and demographic characteristics. Accordingly, this study aims to identify the factors influencing students' Grade Point Average (GPA) and to define successful student profiles based on historical data of enrolled students. The research was conducted using quantitative methods and statistical analysis techniques. The dataset includes information on high school type, YKS scores, national rankings, preference order, scholarship rates, age, and gender, along with GPA data collected after enrollment at a foundation university. Descriptive statistics, multiple regression analysis, variance analysis (ANOVA), and data mining techniques such as the K-means clustering algorithm were applied. This approach enabled the identification of variables influencing success and the grouping of high-achieving students according to common characteristics. The findings reveal that high school type and YKS ranking have significant effects on academic performance. Graduates of Anatolian and Science High Schools had higher GPAs compared to Vocational High School graduates. Students placed in their firstchoice programs demonstrated higher success rates, while scholarship rate was positively correlated with GPA. Clustering analysis identified a high-potential student group characterized by specific high school types, strong YKS rankings, and higher scholarship rates. These results have the potential to inform data-driven admission and scholarship strategies, support early intervention initiatives, and enhance academic guidance practices in higher education.
Benzer Tezler
- Üniversite öğrencilerinin akademik başarı, akademik erteleme, kopya çekme ve devamsızlık durumlarının yordayıcısı olarak sosyal bağlılık
University students' social connectedness (belonging) as predictors of their academic achivement, academic procrastination, cheating and school absenteeism
SEDA YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Eğitim ve ÖğretimGaziosmanpaşa ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. RECEP KOÇAK
- Üniversite öğrencilerinin akademik erteleme düzeylerinin ve okul ikliminin başarı yönelimleri üzerine etkisi
The effect of university student's academic procrastination and school climate on their achievement orientation
UMUT SEVİLMİŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimBalıkesir ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİKRET SOYER
- Üniversite öğrencilerinin akademik erteleme üst biliş farkındalığı ve başarı yönelimleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
An investigation of the relationship between academic procrastination metacognition awareness and achievement goal orientations of university students
DERYA DEMİRAY AKTAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimSelçuk ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SÜLEYMAN BARBAROS YALÇIN
- Üniversite öğrencilerinin spora dayalı fiziksel aktivitelere katılımları ve yaşam kalitelerinin akademik başarı ve sosyalleşme üzerine etkisi (Eskişehir Osmangazi Üniversitesi örneği)
The participation of university students in physical activities based on sport and the effect of the students'quality of life on academic achievement and socialisation (Sample of Eskisehir Osmangazi University)
MEHMET YILDIRIM
Doktora
Türkçe
2015
SporAnadolu ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
PROF. DR. COŞKUN BAYRAK
- Üniversite öğrencilerinin rekreatif faaliyetlere katılımlarının ve motivasyonlarının akademik başarı düzeylerine etkisi
The effect of university students' participation in recreational activities and motivations on academic achievement levels
MUSTAFA GÖKSU
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimTrakya ÜniversitesiRekreasyon Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FİLİZ TUNA