Sosyal medya içerik üreticilerinde dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu belirtileri, tükenmişlik, stres ve iş-yaşam dengesi arasındaki ilişki: Sosyal destek ve başa çıkma stratejilerinin düzenleyici rolü
The relationship between attention deficit and hyperactivity disorder symptoms, burnout, stress and work–life balance in social media content creators: The moderating role of social support and coping strategies
- Tez No: 986615
- Danışmanlar: PROF. DR. RAMAZAN KONKAN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Etkileyici, Sosyal Medya İçerik Üreticileri, Dikkat eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu, Tükenmişlik, İş-Yaşam Dengesi, Stres, Influencer, Social Media Content Creators, Attention Deficit Hyperactivity Disorder, Burnout, Work–Life Balance, Stress
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: İstanbul Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Instagram'da en az 10.000 takipçiye sahip sosyal medya içerik üreticilerinde DEHB belirtileri, tükenmişlik, stres, depresyon/anksiyete belirtileri, iş-yaşam dengesi, algılanan sosyal destek ve başa çıkma stratejilerini incelemek; bu göstergeleri çalışan yetişkinlerden oluşan kontrol grubu ile karşılaştırmak ve sosyal destek ile başa çıkmanın DEHB–stres/tükenmişlik ve DEHB–iş-yaşam dengesi ilişkilerindeki düzenleyici rolünü değerlendirmek. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya 214 Instagram içerik üreticisi ve 202 çalışandan oluşan kontrol grubu alınmıştır. Veriler çevrimiçi öz-bildirim formlarıyla toplanmış; ASRS, Kopenhag Tükenmişlik Envanteri, DASS-21, Algılanan Stres Ölçeği, İş-Yaşam Dengesi Ölçeği, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği ve SDBÇE-21 uygulanmıştır. Gruplar arası karşılaştırmalar, regresyon, hiyerarşik moderasyon ve kümeleme analizleri kullanılmıştır. Bulgular: DEHB belirtileri içerik üreticilerinde daha yüksek, tükenmişlik düzeyleri ise kontrolde fazladır. SMİÜ'leri işlerinin yaşamlarına olumlu etkisini daha yüksek, yaşamın işe olumsuz etkisini ise daha belirgin bildirmiştir. DEHB belirtileri arttıkça stres, depresyon, anksiyete ve tükenmişlik artmış; duygusal/kaçınmacı başa çıkma daha sık kullanılmıştır. Dikkat belirtileri ile takipçi sayısı arasında zayıf bir pozitif ilişki saptanmıştır. Moderasyon analizleri, DEHB–stres/tükenmişlik ilişkisinde duygusal/kaçınmacı başa çıkmanın risk artırıcı bir zemin oluşturduğunu, sosyal desteğin etkisinin sınırlı kaldığını ve başa çıkmanın iş-yaşam dengesi üzerindeki düzenleyici rolünün zayıf olduğunu göstermiştir. Kümeleme analizi, yüksek riskli profilde DEHB belirtileri, stres, tükenmişlik ve iş-yaşam dengesizliğinin en yüksek; sosyal destek ve çözüme dönük başa çıkmanın en düşük düzeyde olduğunu ortaya koymuştur. Sonuç: Bulgular, sosyal medya içerik üreticilerinin geleneksel çalışanlara kıyasla xiii daha yüksek DEHB belirtisi taşıdığını; tükenmişlik ve psikolojik sıkıntının ise alt gruplar arasında değişken seyredebileceğini, buna karşın işlerini çoğu zaman öznel olarak besleyici deneyimleyebildiklerini düşündürmektedir. Özellikle yüksek riskli profilde yer alan içerik üreticileri için erken tanı, psikoeğitim ve başa çıkma becerileri eğitimlerini içeren yapılandırılmış ruh sağlığı programlarına ihtiyaç olduğu düşünülmektedir. Bu programların, dijital çalışma koşullarına yönelik düzenlemelerle birlikte ajanslar ve dijital platformlarla iş birliği içinde geliştirilmesinin, mesleki sürdürülebilirlik ve psikolojik iyi oluş açısından önemli olduğu düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: To examine attention deficit hyperactivity disorder (ADHD) symptoms, burnout, stress, depression/anxiety symptoms, work–life balance, perceived social support and coping strategies in Instagram content creators with ≥10,000 followers; to compare these indicators with an employee control group; and to test the moderating roles of social support and coping in the associations between ADHD and stress/burnout and between ADHD and work–life balance. Materials and Methods: The study included 214 Instagram content creators and 202 employees. Data were collected via online self-report measures: ASRS, Copenhagen Burnout Inventory, DASS-21, Perceived Stress Scale, Work–Life Balance Scale, Multidimensional Scale of Perceived Social Support and a short coping inventory. Group comparisons, regression, hierarchical moderation and cluster analyses were conducted. Results: Creators reported higher ADHD symptoms, whereas burnout scores were higher in controls. They perceived a stronger positive impact of work on life but greater negative impact of life on work. Higher ADHD was associated with increased stress, depression, anxiety and burnout and more frequent emotional/avoidant coping. Moderation analyses indicated that emotional/avoidant coping amplified the relationships between ADHD and stress/burnout, while moderating effects of social support and coping on work–life balance were limited. Cluster analysis identified a high-risk profile characterised by the highest ADHD, stress, burnout and work–life imbalance and the lowest social support and problem-focused coping. Conclusion: Social media content creators appear to carry a higher ADHD burden than traditional employees, while reporting heterogeneous levels of burnout and distress, yet often subjectively rewarding work experiences. It is considered that there is a need for structured mental health programs for content creators with high-risk profiles, including early identification, psychoeducation, and training in coping skills. Developing these xv programs in collaboration with agencies and digital platforms, together with regulations addressing digital working conditions, is considered important for occupational sustainability and psychological well-being.
Benzer Tezler
- Giyim üretim videolarının içerik analizi
Content analysis of clothing production videos
AYŞEGÜL KONUKCU
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Giyim EndüstrisiAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiModa Tasarımı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ESEN ÇORUH
- Influencer pazarlama kapsamında tiktok platformu ve nano-ınfluencer kullanımı
In the scope of influencer marketing, tiktok and use of nano-influencer
ÇİĞDEM DİKEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
ReklamcılıkMaltepe ÜniversitesiHalkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLSELİ AYGÜL ALAN
- Influencer (nüfuz) pazarlamasında tüketici satın alma niyetini etkileyen faktörler: Sosyal medya kullanıcıları üzerine bir araştırma
The factors on affecting consumer purchasing in influencer marketing: A research on social media users
ŞERİF DEMİRCİ
- Ahlâk hadisleri çerçevesinde sosyal medya kulanımı
Social media usage within the framework of ethical hadiths
ADİL ÇOBAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DinKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FAHRİ HOŞAB
- Düşünme aracı olarak karikatür : Teknoloji proje üreticileri için karikatür tabanlı uygulamalar
Caricature as thinking tool : Caricature based applications for technology project providers
BAHADIR UÇAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Bilim ve TeknolojiYıldız Teknik ÜniversitesiSanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
YRD. DOÇ. DR. TARIK EMRE YILDIRIM