Geri Dön

İkinci trimester gebelikte FIB-4 ve APRI skorlarının intrahepatik kolestazı predikte etmedeki rolü

The role of FIB-4 and APRI scores in predicting intrahepatic cholestasis during the second trimester of pregnancy

  1. Tez No: 991355
  2. Yazar: CEREN ÖZCEYRAN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. DİLEK ŞAHİN
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Kadın Hastalıkları ve Doğum, Obstetrics and Gynecology
  6. Anahtar Kelimeler: Gebelikte intrahepatik kolestaz, APRI Skoru, FIB-4 İndeksi, Intrahepatic cholestasis of pregnancy, APRI Score, FIB-4 Index
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: Ankara Bilkent Şehir Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Gebelikte intrahepatik kolestaz (GİK), maternal ve fetal sağlık üzerinde ciddi komplikasyonlara yol açabilen bir hastalıktır. Prevalansı %0.2 ile %2 arasında değişirken, erken tanı genellikle zordur ve mevcut biyobelirteçlerin prediktif gücü sınırlıdır. FIB-4 ve APRI skorları, düşük maliyetli ve kolay erişilebilir biyokimyasal testler olup, karaciğer fonksiyon bozukluklarını değerlendirmek için kullanılabilir. Bu çalışmanın amacı, gebeliğin ikinci trimesterinde (14-28. gebelik haftaları) hesaplanan FIB-4 ve APRI skorlarının, gebelikte intrahepatik kolestaz (GİK) gelişimini öngörmedeki doğruluğunu ve klinik prediktif gücünü değerlendirmektir. Ayrıca, bu biyokimyasal parametrelerin gebelikteki fizyolojik değişimlerle olan ilişkisi ve GİK tanısı almış hastalarla karşılaştırmalı analizleri yapılarak, bu indekslerin klinik pratikte erken tanı aracı olarak kullanım potansiyelini incelemektir. Gereç ve Yöntem: Retrospektif vaka-kontrol niteliğindeki bu çalışma, Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalında; perinatoloji kliniğine başvurmuş ve kolestaz tanısı almış olan gebe hastaları içermesi hedeflenmektedir. Kolestaz tanısı almış hasta grubunda safra asidi >10 μmol/L olan hastalar gruba dahil edilecektir. Bu hastaların ikinci trimesterdeki (14-28. hafta) Fibrozis-4 indeksi ve APRI skoru retrospektif olarak incelenecektir. Çalışma grubunu Mayıs 2020- Mayıs 2025 tarihleri arasında Ankara Bilkent Şehir Hastanesinde intrahepatik kolestaz tanısı alan, dahil edilme kriterlerini karşılayan ve dışlanma kriterlerini bulundurmayan toplam 140 hasta oluşturmaktadır. Kontrol grubunu ise aynı dönemde hastaneye başvuran, 18-45 yaş arasında olan, tekil gebeliği olup herhangi bir maternal sistemik hastalığı veya fetal hastalığı olmayan, birinci trimester kombine tarama testi düşük riskli saptanan, çalışma grubu ile benzer yaş ve gebelik haftasında olan gebeler arasından rastgele seçilen 140 hasta oluşturmaktadır. Dahil edilme kriterleri: Tekil gebeliği olup gebelikte intrahepatik kolestaz tanısı konmuş,18-45 yaş arası, başka sistemik hastalığı olmayan 140 tane gebe çalışma grubu olarak belirlenmiştir. Aynı dönemde hastaneye başvurmuş tekil gebeliği olup 18-45 yaş arası, herhangi bir sistemik veya fetal hastalığı olmayan, birinci trimester kombine tarama testi düşük riskli grupta olan gebeler arasından rastgele seçilen 140 tane gebe hasta da kontrol grubu olarak belirlenmiştir. Dışlama kriterleri: Çoğul gebeliği olanlar, kronik inflamatuar hastalıklar (örneğin, romatizmal hastalıklar) olanlar, kanser veya başka sistemik hastalığı olan, fetal genetik veya majör yapısal anomalileri bulunanlar, sigara, alkol veya madde bağımlılığı öyküsü olanlar, pregestasyonel diyabet, kronik hipertansiyon, plasental ablasyo, preeklampsi bulunanlar, gebelikte enfeksiyonu olanlar, birinci trimester kombine tarama testi yüksek risk grubunda olan hastalar, doğumunu farklı merkezde yapan gebeler dahil edilmemiştir. Bulgular: Hastaların demografik özellikleri değerlendirildiğinde yaş, gravida, parite, abortus sayısı parametrelerinin değerlendirildiği kolestaz grubu ve kontrol grubu arasında anlamlı farklılık görülmemektedir (p>0,05).Çalışma ve kontrol grubu hemogram ve biyokimya parametreleri açısından karşılaştırıldığında kolestaz grubunda AST (p<0.001), ALT (p<0.01), total bilirubin (p<0.001)değerleri anlamlı olarak yüksek; albümin (p<0.001) değeri anlamlı olarak düşük bulunmuştur. APRI skoru da (p<0.001) kolestaz grubunda istatistiksel olarak anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur. Kolestaz grubunda yenidoğan bebeklerin doğum haftası (p<0.001), doğum ağırlığı (p<0.001) ve doğum boyu (p<0.001) anlamlı olarak düşük bulunmuştur. APRI'nin ikinci trimester düzeylerinin GİK öngörüsündeki cut-off değerleri belirlenmiş ve buna göre APRI için %69 sensitivite ve %62 spesifisite ile 0.215 değeri GİK öngörüsü için cut-off olarak saptanmıştır. APRI için AUC 0.695 olarak bulunmuştur.FIB-4 skoru açısından kolestaz grubu ile kontrol grubu arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmamıştır (p>0.05).Sonuç: Bu çalışmada ikinci trimesterde rutin tetkikler arasında alınan hemogram ve biyokimya parametreleriyle hesaplanan karaciğer fonksiyonunu gösteren APRI ve FIB-4 skorlarlarıyla kolestaz gelişimini semptom vermeden erken dönemde predikte edip edemeyeceğimizi araştırdık. Bu çalışmada, ikinci trimester biyokimyasal parametreleri incelendiğinde kolestaz grubunda AST, ALT ve total bilirubin düzeylerinin anlamlı olarak daha yüksek, albümin düzeyinin ise anlamlı olarak daha düşük olduğu saptanmıştır. Bu bulgular GİK patofizyolojisine göre karaciğer fonksiyonlarını gösteren belirteçlerin (AST,ALT, total bilirubin) aslında kolestaz durumu ortaya çıkmadan önce de kolestaz ortaya çıkmayan gruba göre daha yüksek seyrettiğini göstermektedir. GİK gelişen grupta ikinci trimesterde APRI skorunun istatistiksel olarak anlamlı şekilde daha yüksek olduğunu saptadık. Sonuç olarak gebelik intrahepatik kolestazı yüksek maternal ve fetal morbidite ve mortalite ile seyreden bir hastalıktır. Semptomlar çıkmadan kolestazın önceden öngörülebilmesi hem maternal konfor ve sağlık açısından hem de fetal iyilik hali ve takibi açısından önemlidir. Daha geniş çaplı çalışmalarla gebelerde rutin aldığımız kan testleriyle hesaplanan APRI skoru ile kolestazı predikte edebileceğimizi kanıtlayabiliriz.

Özet (Çeviri)

Aim: Intrahepatic cholestasis of pregnancy (ICP) is a condition that can lead to serious maternal and fetal complications. While its prevalence ranges between 0.2% and 2%, early diagnosisis often difficult, and currently available biomarkers have limited predictive capacity. FIB-4 and APRI scores are low-cost, easily accessible biochemical tests used to evaluate liver dysfunction. Theaim of this study is to assess the accuracy and clinical predictive power of FIB-4 and APRI scores calculated during the second trimester of pregnancy (14–28 weeks) in predicting the development of ICP. Additionally, by examining the relationship of these biochemical parameters with physiological changes in pregnancy and conducting comparative analyses with patients diagnosed with ICP, the study aims to evaluate the potential use of these indices as early diagnostic tools in clinical practice. Materials and Methods: This retrospective case-control study was conducted at the Department of Obstetrics and Gynecology, Ankara Bilkent City Hospital, including pregnant women admitted to the perinatology clinic and diagnosed with cholestasis. Patients in the cholestasis group were included if their bile acid levels were >10 μmol/L. Their Fibrosis-4 index and APRI scores from the second trimester (14–28 weeks) were retrospectively analyzed.The study group consisted of a total of 140 patients who were diagnosed with intrahepatic cholestasis at Ankara Bilkent City Hospital between May 2020 and May 2025, met the inclusion criteria, and had no exclusion criteria. The control group consisted of 140 patients who were randomly selected from pregnant women who presented to the hospital during the same period, were between 18 and 45 years of age, had singleton pregnancies, had no maternal systemic or fetal diseases, were found to have low risk on first-trimester combined screening tests, and were similar to the study group in terms of age and gestational week.Inclusion Criteria: A total of 140 pregnant women aged 18–45 years with singleton pregnancies and a confirmed diagnosis of ICP, without systemic diseases, were included as the study group. The control group consisted of 140 randomly selected pregnant women aged 18–45 years with singleton pregnancies, no systemic or fetal disorders, and low-risk first-trimester screening results. Exclusion Criteria: Women with multiple pregnancies, chronic inflammatory diseases (e.g.,rheumatologic conditions), cancer or major illnesses, fetal genetic or structural anomalies, a history of smoking, alcohol, or substance abuse, pregestational diabetes, chronic hypertension, placental abruption, preeclampsia, congenital infections during pregnancy, high-risk results in first-trimester screening tests, or those who delivered in another center were excluded. Results: Evaluation of demographic characteristics revealed no significant differences between the cholestasis and control groups regarding age, gravida, parity, and number of abortions (p>0.05).When the study and control groups were compared in terms of hemogram and biochemical parameters, AST (p<0.001), ALT (p<0.01), and total bilirubin (p<0.001) levels were found to be significantly higher in the cholestasis group, while albumin levels were significantly lower (p<0.001).The APRI score was also significantly higher in the cholestasis group (p<0.001). In the cholestasis group, gestational age at birth (p<0.001), birth weight (p<0.001) and birth length (p<0.001) weresignificantly lower.Cut-off values of second-trimester APRI levels for predicting ICP were determined. An APRIcut-off of 0.215 predicted ICP with 69% sensitivity and 62% specificity. The AUC value for APRI was found to be 0.695. There was no statistically significant difference in FIB-4 scores between the cholestasis group and the control group (p>0.05).Conclusion: This study investigated whether cholestasis can be predicted in the early period,before symptoms appear, using APRI and FIB-4 scores—indices that reflect liver function and are calculated from routine second-trimester hemogram and biochemistry parameters. In this study,analysis of second-trimester biochemical parameters demonstrated that AST, ALT, and total bilirubin levels were significantly higher, while albumin levels were significantly lower in the cholestasis group.These results show that liver-related biochemical markers (AST, ALT, total bilirubin) tend tobe higher even before clinical cholestasis becomes apparent. We also identified that the APRI score was significantly elevated in the second trimester among pregnant women who later developed ICP. In conclusion, intrahepatic cholestasis of pregnancy is associated with high maternal and fetal morbidity and mortality. Being able to predict cholestasis before symptom onset is crucial for maternal well-being and fetal surveillance. With further research, it may be possible to demonstrate that ICP can be predicted using the APRI score calculated from routinely obtained blood tests in pregnancy.

Benzer Tezler

  1. Birinci trimestr spontan abortuslarının histopatolojik ve morfometrik yöntemlerle değerlendirilmesi

    Başlık çevirisi yok

    DİLEK SEMA ARICI

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    1996

    Kadın Hastalıkları ve DoğumCumhuriyet Üniversitesi

    Patoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. REYHAN EĞİLMEZ

  2. Demir eksikligi anemisi olan kadınlarda ilk, ikinci ve üçüncü trimester gebelikte serum oksidatif stres durumu: Bir vaka kontrol çalışması

    Serum oxidative stress in first, second and third-term pregnancy in women with iron deficiency anemia: A case control study

    HANDAN TURHAN KARAKUŞ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Kadın Hastalıkları ve DoğumSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Doğum ve Jinekoloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ALİ ÇETİN

  3. İkinci trimester gebelerin gebeliğe uyumları ve gebelikle ilişkili anksiyete düzeylerinin belirlenmesi

    Adaption of second trimester pregnants to pregnancy and determination of their pregnancy-related anxiety levels

    ARİN FIRAT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    HemşirelikBiruni Üniversitesi

    Hemşirelik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NEZİHE KIZILKAYA BEJİ

  4. İkinci trimester Apolipoprotein J düzeyinin gestasyonel diabetes mellitusta gebelik sonuçlarını öngörmedeki etkisi

    The effect of second trimester Apolipoprotein J levels on predicting pregnancy outcomes in gestational diabetes mellitus

    FİRDEVS BAŞAK KANIK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Kadın Hastalıkları ve DoğumSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ELİF YILMAZ

  5. İkinci trimester ve üçüncü trimester gebelerde cinsel işlevler ve ilişki boyutlarının değerlendirilmesi

    Sexual functions in second and third trimester pregnant women and evaluation of relationship dimensions

    ESRA SEZGİN DOĞAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2012

    PsikiyatriSağlık Bakanlığı

    Psikiyatri Ana Bilim Dalı

    DR. NESRİN BUKET TOMRUK

    DR. EJDER AKGÜN YILDIRIM