Geri Dön

İbrahim Kafesoğlu'nun fikri hayatı ekseninde milli şuur kavramı

The concept of national consciousness on the axix of İbrahim Kafesoğlu's intellectual life

  1. Tez No: 993712
  2. Yazar: GÖNÜL AKVEÇ
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ KERİM KÖKSAL KAYA
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Tarih, History
  6. Anahtar Kelimeler: Milli şuur, Milliyetçilik, Osmanlıcılık, Sosyalizm, National conscious, Nationalism, Ponottoman, Socialism
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Topkapı Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Tarih Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışma, Türkolog, tarihçi ve akademisyen Prof. Dr. İbrahim Kafesoğlu'nun milliyetçilik ideolojisi bağlamındaki eserleri ve makaleleri aracılığıyla“milli şuur”kavramına yönelik derinlemesine bir analiz sunmaktadır. Söz konusu kavram, sadece siyasi bir olgu olarak değil, aynı zamanda tarihsel, kültürel ve sosyolojik boyutlarıyla ele alınmaktadır. Kafesoğlu'nun tarih anlayışı ve anlatım üslubu doğrultusunda, milli şuurun erken Türk tarihinden itibaren hangi evrelerde ortaya çıktığı, gelişim gösterdiği ve önemli tarihsel olayların seyrini nasıl etkilediği incelenmektedir. Çalışma, Türk-İslam Sentezi çerçevesinde Türk milliyetçiliğinin doğuşunu ve Türk millî kültürüne etkilerini araştırmakta, Milli Tarih Eğitimi ile ilgili çalışmalarına odaklanmaktadır. Ayrıca Kafesoğlu'nun Genel Türk Tarihi alanındaki katkılarının tarihsel bir perspektifle değerlendirilmesi temel konu alanını oluşturmaktadır. Metin dilbilimsel çözümleme ve yorumsal analiz yöntemleriyle, Kafesoğlu'nun Türk milli kültüründe ve Genel Türk Tarihinde milli şuurun oluşumu ve gelişimi hakkındaki tespitleri disiplinlerarası bir yaklaşımla irdelenmektedir. Bu bağlamda, Bozkır Türklerinin sosyo-ekonomik, sosyo-politik, kültürel ve coğrafi koşulları, devlet yapısı, devlet felsefesi, gaza politikası, milliyetperverlik, dinî inanışlar, tefekkür biçimi, vatan anlayışı ve edebi kültür gibi unsurlar açıklanmaktadır. İnceleme, Prof. Dr. İbrahim Kafesolu'nun makaleleri üzerinden, sosyalizm görüşlerine ve Osmanlıcılık politikalarına yönelik getirdiği eleştirileri ve karşı argümanlarını da kapsamaktadır. Kafesoğlu'nun milli şuur vurgusu, bu ideolojilerin milletin bütünlüğüne ve kimliğine yönelik oluşturduğu potansiyel tehditler bağlamında değerlendirilmektedir. Kafesoğlu'nun eserlerinde, Batılılaşma sürecinin değerlendirilmesinde, Ziya Gökalp'in fikirlerine verdiği önem vurgulanmaktadır. Kafesoğlu, gerçek bir aydınlanmanın ancak Gökalp'in düşünsel çerçevesi doğrultusunda mümkün olabileceğini savunur ve bu süreçte Osmanlı aydın ve devlet adamlarının sergilediği yanlış yaklaşımları eleştirir. Son olarak, Kafesoğlu'nun Atatürkçülük ve Atatürk Milliyetçiliği üzerine düşünceleri, Türk kültür tarihi açısından aydınlatıcı bir şekilde ele alınmaktadır. Onun bilimsel seminerlerde, kültürel faaliyetlerde ve eğitim vakfı çalışmalarında edindiği deneyimler ve oluşturduğu ekol, çalışmanın önemli bir bölümünü teşkil etmektedir.

Özet (Çeviri)

This study provides an in-depth analysis of the concept of“national consciousness”through the works and articles of the Turkologist, historian and academic Prof. Dr. İbrahim Kafesoğlu, within the context of his nationalist ideology. The concept is examined not only as a political phenomenon but also in its historical, cultural and sociologial dimensions. In line with Kafesoğlu's understanding of history and narrative style, the study investigates at which stages national consciousness emerged and developed since early Turkish history and how it influenced the course of significant historical events. The research focuses specifically on the origins of Turkish nationalism within the framework of the Turkish-Islamic Synthesis and its effects on Turkish national culture, as well as on his works related to National History Education. Furthermore, a historical evaluation of Kafesoğlu's contributions to the field of General Turkish History forms the core subject area. Through textual-linguistic analysis and interpretative methods, Kafesoğlu's findings on the formation and development of national consciousness in Turkish national culture and general Turkish history are examined from an interdisciplinary perspective. In this context, elements such as the socio-political, cultural and geographical conditions of the Steppe Turks, their state structure, state philosophy, gaza policy, patriotism, religious beliefs, modes of thought, and literary culture are explained. The study also includes an examination of Prof. Dr. Kafesoğlu's critiques and counter-arguments againts socialist views and Ottomanist policies, analyzed through his articles. Kafesoğlu's emphasis on national consciousness is evaluated in the context of the potential threats these ideologies posed to the nation's integrity and identity. The study also emphazises the importance Kafesoğlu placed on Ziya Gökalp's ideas in his evaluation of the Westernization process. Kafesoğlu argues that a true Enlightenment could only be achieved in line with Gökalp's intellectual framework and he criticizes the misguided approaches of Ottoman intellectuals and statesmen during this period. Finally, Kafesoğlu's thoughts on Atatürkism and Atatürk's Nationalism are discussed in a manner that illuminates Turkish cultural history. His experiences and the school of thought he established through scientific seminars, cultural activities and educational foundation work constitute a significant part of this study.

Benzer Tezler

  1. Bir tarihçi ve aydın olarak Prof.Dr. İbrahim Kafesoğlu hayatı ve eserleri

    The historian and intellectual person is Prof.Dr. İbrahim Kafesoğlu his works and his life

    NEŞE ÇETİN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2006

    TarihMarmara Üniversitesi

    Türk Tarihi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HÜSEYİN SALMAN

  2. Prof. Dr. İbrahim Kafesoğlu'nun siyasi dünyası

    The political world of Prof. Dr. İbrahim Kafesoğlu

    MUSTAFA YÜKSEL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Tarihİstanbul Beykent Üniversitesi

    Tarih Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ SUAT KAYMAK

  3. 11. ve 15. yüzyıllar arasında Anadolu'nun İslamlaşmasına dair 1918-1990 döneminde Türk akademisyenlerin görüşleri

    Opinions of Turkish academicians in the period 1918-1990 on the İslamization of Anatolia between 11th- 15th centuries

    FİKRİYE SEDA ERSOY

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    TarihMarmara Üniversitesi

    Türk Tarihi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUHAMMED SAİD POLAT

  4. Soğuk Savaş döneminde Türkiye'de milliyetçi muhafazakârlığın devlet anlayışı

    National conservatism's understanding of the state in Turkey in the Cold War Era

    MEHMET PARLAK

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Siyasal BilimlerAnkara Üniversitesi

    Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET YETİŞ

  5. Türk destanlarında geçen hayvan figürlerinin atasözlerindeki yeri

    The place of animal figures in Turkish epics in proverbs

    SERHAT ÇELİK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    DilbilimMarmara Üniversitesi

    Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ASUMAN AHMED ABDO SHABAN

    DOÇ. DR. NERMİN ÖZCAN ÖZER