Exploring the values for nature, nature connectedness, pro-environmental behaviour, and well-being: A case study on urban park visitors in Istanbul
Doğaya atfedilen değerler, doğayla bağ, çevre dostu davranış ve esenlik: İstanbul'daki kent parkları ziyaretçileri üzerine bir vaka çalışması
- Tez No: 994116
- Danışmanlar: DOÇ. DR. PINAR ERTÖR AKYAZI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, İşletme, Psychology, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Boğaziçi Üniversitesi
- Enstitü: Çevre Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Çevre Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kentsel yeşil alanlar yalnızca biyolojik çeşitliliğin korunması için değil, aynı zamanda kent sakinlerinin esenliği için de önemli bir rol oynamaktadır. Bu nedenle, son dönemdeki pek çok ampirik çalışma doğayla olan bağ, bireysel esenlik ve çevre dostu davranış arasındaki etkileşime odaklanmaktadır. Ancak şimdiye kadarki çalışmaların çoğu, doğa koruma ve çevre politikalarının görece kurumsallaşmış olduğu yüksek gelirli ülkelerdeki öğrenci örneklemleri üzerine yoğunlaşmıştır. Bu çalışma ise görece az incelenmiş, orta gelirli gelişmekte olan bir ülke bağlamında, doğaya atfedilen çoğul değerleri (içsel, araçsal, ilişkisel), doğayla bağ, ekolojik bilgi, eko-anksiyete, çevre problemlerine ilişkin endişe, çevre dostu davranış ve bireysel esenlik arasındaki ilişkileri, kentsel politikalar açısından önemli bir kentsel yeşil alanda test etmeyi amaçlamaktadır. Bu doğrultuda, İstanbul'un popüler iki kentsel yeşil alanı olan Emirgan Korusu ve Hacıosman Atatürk Kent Ormanı'nda 112 katılımcıyla yüz yüze anketler gerçekleştirilmiştir. Bulgular, ilişkisel değerlerin kent parklarındaki ziyaretçiler için ampirik olarak ayırt edilebilir ve istatistiki olarak anlamlı bir değer kategorisi oluşturduğunu, doğayla kurulan bağ aracı değişken olarak modellendiğinde, ilişkisel değerlerin çevre dostu davranış ve bireysel esenlik üzerinde pozitif etkisi olduğunu göstermektedir. Ayrıca, ekosistem temelli ekolojik bilginin (yerel bitki ve hayvan türlerinin tanınması) çevre dostu davranış üzerinde pozitif etkisi olduğu ve çevresel kaygının bireysel esenliğin potansiyel bir belirleyicisi olarak ortaya çıktığı bulunmuştur. Bu nedenle çalışma, kentsel bağlamlarda sürdürülebilir davranış ve bireysel esenliği güçlendirmek için ilişkisel değerler ile doğayla bağı iki önemli kaldıraç noktası olarak öne sürmektedir. Doğaya gösterilen özen ve sorumluluk ile hayattan memnuniyetin artması arasında pekiştirici döngüler oluşturmak amacıyla bu unsurlar biyoçeşitlilik, eğitim ve kentsel politikalarda hedeflenebilir.
Özet (Çeviri)
Urban greenspaces play an important role not only for biodiversity conservation, but also for the well-being of urban residents. Recent empirical studies focused therefore on the interplay between nature connectedness, individual well-being and pro-environmental behavior. Yet, most studies so far have used student samples from high-income countries, where conservation and environmental policies are relatively well-established. The present study aims to test the impacts of plural values for nature (intrinsic, instrumental, relational), nature connectedness, ecological knowledge, eco-anxiety, environmental concern, on pro-environmental behavior (PEB) and subjective well-being in a relatively understudied middle-income developing country context with participants from a policy relevant urban greenspace field setting. To do this, face-to-face surveys with 112 participants were conducted in two popular urban greenspaces of Istanbul, Emirgan Grove and Hacıosman Atatürk Urban Forest. Findings suggest that relational values constitute an empirically distinct category of values highly significant for urban park visitors, and mediated by nature connectedness, they can predict PEB and subjective well-being significantly. Moreover, ecosystem-based ecological knowledge (recognition of local plant and animal species) was found to be a positive correlate of PEB, while environmental concern emerged as a potential predictor of subjective well-being. Overall, the study suggests relational values and connectedness to nature as two important leverage points for enhancing sustainable behavior and human well-being in urban contexts that could be targeted by biodiversity policy, education and urban design for reinforcing cycles of increased care and responsibility for nature and improved life satisfaction.
Benzer Tezler
- Ege Üniversitesi öğrencilerinde çevre yanlısı davranış, ilişkili etmenler ve engellerin değerlendirilmesi
Evaluation of pro-environmental behavior, related factors and barriers in Ege University students
MERVE AKBAYRAK
- Exploring the relations between fashion-oriented impulse buying, individual values and purchase decision of young females
Genç bayanların, bireysel değerleri, modaya bağlılığı, düşünmeden yapılan satın alma dürtüsü ve satın alma kararlarının arasındaki bağı keşfetmektir
ŞEYDA DAMLA BAHÇIVANCI
Yüksek Lisans
İngilizce
2011
İşletmeYeditepe Üniversitesiİşletme Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET YAHYAGİL
- Contesting the urban green in Istanbul: The case of Validebağ Grove
İstanbul'da kentsel yeşil çatışmaları: Validebağ Korusu örneği
AYŞEGÜL BOYALI
Doktora
İngilizce
2024
SosyolojiYıldız Teknik Üniversitesiİnsan ve Toplum Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞEGÜL BAYKAN
- Exploring the nexus of technology and food practices in young adults: A value-sensitive design perspective towards human-food interaction
Genç yetişkinlerde teknoloji ve gıda uygulamaları bağlantısını keşfetmek: İnsan-gıda etkileşimine değer duyarlı tasarım perspektifi
MELİKE BALKAYA
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Endüstri Ürünleri TasarımıÖzyeğin ÜniversitesiTasarım, Teknoloji ve Toplum Bilimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKÇE ELİF BAYKAL
- Exploring the interplay between physical environment characteristics and place attachment: A case of Selimiye neighbourhood in İstanbul
Fiziksel çevre özellikleri ile yere bağlılık arasındaki karşılıklı ilişkinin keşfi: Selimiye mahallesi örneği
SARE UYAR
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE SEMA KUBAT