Öğrencilerin yaban hayvanlarına toleransına etki eden faktörler
Factors affecting the tolerance of students to wildlife
- Tez No: 998678
- Danışmanlar: PROF. DR. SEVİLAY DERVİŞOĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yaban hayvanlarına yönelik tolerans, biyolojik çeşitliliğin korunması ve insan–yaban hayatı çatışmalarının azaltılması açısından kritik bir öneme sahiptir. Bu araştırmada, lise öğrencilerinin gri kurt (Canis lupus) örneği üzerinden yaban hayvanlarına yönelik toleranslarını etkileyen faktörler, Yaban Hayvanı Tolerans Modeli (YHTM) temel alınarak incelenmiştir. YHTM'nin tüm bileşenleri çalışmaya dâhil edilmemiş; araştırmanın amacı doğrultusunda model, değer yönelimleri, empati, insan biçimcilik, kurtlara ilgi, fayda–maliyet algıları, kişisel normlar, yaban hayvanları değer yönelimleri, doğaya bağlılık ve demografik bir değişken olarak cinsiyetten oluşan bir alt yapı kapsamında uyarlanmıştır. Araştırma, ilişkisel ve tarama modeli doğrultusunda Ankara'nın çeşitli ilçelerinde öğrenim gören toplam 1136 lise öğrencisiyle yürütülmüştür. Uygulama sonucunda elde edilen veriler betimsel istatistikler, korelasyon analizleri ve çoklu regresyon analizleri ile değerlendirilmiştir. Bulgular, öğrencilerin kurtlara yönelik toleransının algılanan faydalar, kişisel- toplumsal maliyet algısı, değer yönelimleri, empati, kişisel normlar, kurtlara ilgi gibi değişkenlerle ilişkili olduğunu göstermiştir. Ayrıca cinsiyetin tolerans ve algılanan kişisel maliyetler üzerinde anlamlı bir belirleyici olduğu bulunmuştur. Elde edilen sonuçlar, YHTM'nin içsel psikolojik bileşenlerinin Türkiye'de ortaöğretim öğrencileri bağlamında toleransı açıklamada güçlü bir yapısal bütünlük sunduğunu ortaya koymaktadır. Araştırmanın sonuçları, yaban hayatı eğitimi ve koruma programlarının tasarımında empatiyi, yaban hayvanlarına ilgiyi, değer yönelimlerini ve fayda–maliyet değerlendirmelerini destekleyen yaklaşımların önemine işaret etmekte; öğrencilerin çatışma yaratan türlere yönelik daha bilinçli ve tutarlı tutumlar geliştirmelerine yönelik eğitim stratejilerine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
Tolerance towards wild anmals is critically important for the conversation of biodiversity and the reducation of human-wildlife conflicts. This research examines the factors influencing tolerance towards wild animals among high school students, using the gray wolf (Canis lupus) as an example, based on the Wild Animal Tolerance Model (WTM). Not all components of the WTM were included in the study; instead, the model was adapted to the research objective, ecomppasing a substructure consisting of value orientations, empathy, anthropomorphisim, interest in wolves, benefit-cost perceptions, personal norms, wild animal value orientations, nature connection, and gender as a demographic variable. The research was conducted with a total of 1136 high school students studying in various districts of Ankara, following a correlational and survey model. The data obtained were evaluated using descriptive statistics, correlation analyses, and multiple regression analyses. The findings showed that students' tolerance towards wolves was related to variables such as perceived benefits, perceived personal and social costs, value orientations, empathy, personal norms, and interest in wolves. Furthermore, gender was found to be a significant determinant of tolerance and perceived personel costs. The results reveal that the intrinsic psychological components of human-wildlife interaction offer a strong structural integrity in explaining tolerance in the context of high school students in Turkey. The research findings highlight the importance of approaches that support empathy, interest in wild animals, value, orientations, and benefit-cost assessments in the design of wildlife education and conservation programs; it is thought that this will contribute to educational strategies aimed at developing more conscious and consistent attitudes towards conflict-creating species among students.
Benzer Tezler
- Öğrencilerin etik yeteneklerinin geliştirilmesinde sınıf öğretmenlerinin yeterliliklerinin çeşitli değişkenler açısından değerlendirilmesi
Evaluation of classroom teachers' competencies in developing students' ethical skills in terms of various variables
NİDA GEZER
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimFırat ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BURCU GEZER ŞEN
- Özel öğrenme güçlüğü tanısı almış çocukların kişilik özellikleri ve saldırganlık eğilimlerinin projektif yöntem olan resim çizme yolu ile incelenmesi
Investigation of personality traits and agressin tendencies of children diagnosed with spesific learning disabilities by drawing pictures a projective method
AYSEL COŞAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Psikolojiİstanbul Gelişim ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ VOLKAN DEMİR
- Bartın ili av ve yaban hayatı potansiyeli ve avcı profilinin belirlenmesi
Bartin,the potential of hunting and wildlife and determining the profile of hunter
GÖKÇE ALİ KELEŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Ormancılık ve Orman MühendisliğiBartın ÜniversitesiOrman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. NURİ KAAN ÖZKAZANÇ
- Erken Hristiyan ve ilk Bizans resim ve kabartma sanatında kaynak ve okullar (2 cilt)
Sources and school of painting and sculpture during the early Christian and first Byzantine period
AHMET MEHMET KİPMEN
- Milli Eğitim Bakanlığına bağlı Mesleki ve Teknik Anadolu Liselerinde görev yapan yöneticilerin ve öğretmenlerin iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarına yönelik görüşleri Ağrı ili örneği
Opinions of managers and teachers working in vocational and technical Anatolian high school affiliated with the Ministry of National Education on occupational health and safety practices: The example of Ağrı province
ÜMİT ÇEVİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Halk SağlığıAğrı İbrahim Çeçen Üniversitesiİş Sağlığı ve Güvenliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM HAN