A case study on cognitive discourse functions (CDF) of IB diploma program students in the Turkish context
Türkiye bağlamında IB diploma programı öğrencilerinin bilişsel söylem işlevleri (BSİ) üzerine bir durum çalışması
- Tez No: 999277
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRAH ÖZCAN, PROF. DR. HATİCE GÜLRU YÜKSEL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Yabancı Dil Olarak İngilizce Öğretimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İngiliz Dili Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, Türkiye'deki Uluslararası Bakalorya Diploma Programı (IBDP) Biyoloji öğrencilerinin yazılı yanıtlarında Bilişsel Söylem İşlevlerini (BSİ) kullanarak nasıl disiplin anlamı oluşturduklarını ve çok dilli bir Uluslararası Bakalorya (IB) bağlamında ders içerik öğreniminin bilişsel, dilsel ve pedagojik gerekliliklerini nasıl algıladıklarını incelemektedir. Gömülü karma yöntemli bir araştırma deseni kullanılan çalışmada, öğrencilerin yazılı çıktılarının dilsel çözümlemesi ile öğrencilerin algılarının tematik analizi bütünleştirilmiştir. Nicel veriler, 10. ve 11. sınıf öğrencilerinin yazılı yanıtlarından oluşan bir derlemden elde edilmiş; sözdizimsel karmaşıklık ölçütleri, Lexical Complexity Analyzer (LCA) ve Oxford Text Checker aracılığıyla Oxford 3000/5000 sözcük listeleri ile Oxford Phrasal Academic Lexicon (OPAL) kullanılarak akademik sözcük profilleri üzerinden analiz edilmiştir. Bulgular, öğrencilerin dilsel profillerinin BSİ arasında sistematik olarak farklılaştığını göstermektedir. Tanımlama ve sınıflandırma ile değerlendirme gibi işlevler genellikle daha kısa yanıtlar ve görece daha düşük sözdizimsel karmaşıklık düzeyleriyle gerçekleştirilirken, betimleme, açıklama ve keşfetme orta düzeyde yapısal karmaşıklık ortaya koymuştur. Buna karşılık, rapor etme görevleri tüm ölçütler genelinde en uzun ve sözdizimsel açıdan en karmaşık yanıtları tetiklemiştir. Genel olarak, sözdizimsel karmaşıklık ve akademik sözcük kullanımı orta düzeyde kalmış ve sınıf düzeyleri arasında yalnızca sınırlı gelişimsel farklılıklar gözlemlenmiştir. Öğrencilerin IB Programına ilişkin algılarından elde edilen nitel veriler dört ana temada öbeklenmektedir: (1) yoğun müfredat içeriği ve ezbere dayalı süreçlerin oluşturduğu bilişsel yük; (2) ders içeriğini anlamada görsel ve sorgulama temelli yaklaşımların temel rolü; (3) öğrencilerin daha fazla öğretimsel yapılandırma, dilsel destek ve laboratuvar imkânına duyduğu ihtiyaç ve (4) değerlendirmenin destekleyici olduğu kadar stres yaratıcı bir niteliği. Bulgular birlikte değerlendirildiğinde, IB bağlamında disipliner okuryazarlığın nasıl geliştiğini ve öğrencilerin performansları ile algılarını etkileyen dilsel, bilişsel ve bağlamsal etmenleri açıkça ortaya koymaktadır. Çalışma, BSİ'lerin örtük olmayan biçimde desteklenmesinin, çok modlu öğrenme araçlarının kullanılmasının ve çok dilli IB sınıflarında akademik dil gelişimine sürekli önem verilmesinin gerekliliğini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis investigates how Turkish International Baccalaureate Diploma Programme (IBDP) students construct disciplinary meaning through Cognitive Discourse Functions (CDFs) in their written responses for the biology course and how they perceive the cognitive, linguistic, and pedagogical demands of learning science in a multilingual IB context. Using an embedded mixed methods design, the study integrates linguistic analysis of student writing with reflexive thematic analysis of learners' reflections. Quantitative data were obtained from a corpus of written responses from Grade 10 and Grade 11 students, and the analysis was conducted using syntactic complexity indices, the Lexical Complexity Analyzer (LCA), and academic vocabulary profiling using Oxford Text Checker via using the Oxford 3000/5000 lists and the Oxford Phrasal Academic Lexicon (OPAL). The findings indicated systematic variation in students' linguistic profiles across CDFs. Functions such as define and categorize and evaluate were generally realized through shorter responses with relatively lower syntactic complexity, whereas describe, explain, and explore elicited moderate levels of structural elaboration. In contrast, report tasks prompted the most extended and syntactically complex responses across measures. Overall, syntactic complexity and academic vocabulary use remained moderate, with only limited developmental differences across grade levels. Qualitative data, derived from students' written reflections, revealed four main themes: (1) cognitive overload arising from dense curriculum content and memorization demands; (2) the centrality of visual and inquiry-based approaches to understanding biology; (3) students' need for greater instructional scaffolding, linguistic support, and laboratory resources; and (4) the dual role of assessment as it may be both supportive and stressful for the students. The findings when taken together give a clear picture of how disciplinary literacy is evolving in IB and what linguistic, cognitive, and contextual factors affect students' performance and perceptions. The study underscores the importance of explicit support for CDFs, multimodal scaffolding, and sustained attention to academic language development in multilingual IB classrooms.
Benzer Tezler
- Ovulasyon indüksiyonu tedavisinde folliküler gelişimin ultrasonografik takibi
Başlık çevirisi yok
MERİH BAYRAM
- Bazı esterlerin kinetik incelenmesi ve termodinamik parametrelerin belirlenmesi
Kinetic study and detesmination of thermodnamic parameters of some esters
İBRAHİM TAŞ
- İzmir'de bazı yolların kapatılarak yaya bölgeleri oluşturma da kent peyzajını geliştirme açısından yeniden planlanması üzerinde araştırmalar
Başlık çevirisi yok
BAHAR TÜRKYILMAZ
- Atherosklerotik kalp hastalıklarında risk faktörleri
Risk factors in the coronary artery disease
MURAT SUHER
