Turkish preservice EFL teachers' professional identity development
Yabancı dil olarak İngilizce öğretecek Türk öğretmen adaylarının profesyonel kimlik gelişimi
- Tez No: 1006088
- Danışmanlar: PROF. DR. RANA YILDIRIM
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Dil öğrenimi, Yabancı dil öğretimi, Öğretmen yetiştirme, Öğretmenlik uygulama dersi, İkinci dil öğretimi, İngilizce, Study of languages, Foreign language teaching, Teacher training, Practice of teaching lessons, Second language teaching, English
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Çukurova Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Öğretmen mesleki kimliği, öğretmen eğitimi, sürekli mesleki gelişim ve sürdürülebilir mesleki bağlılık için müstesna öneme sahiptir. Dirençli öğretmen işgücünün yetiştirilmesi ve devamlılığının sağlanması için güçlü bir öğretmen kimliğinin geliştirilmesi şarttır. Bunu başarmak için, öğretmen kimliği gelişiminin çok yönlü, sürekli gelişen ve bağlama bağlı doğasına ışık tutacak kapsamlı araştırmalara ihtiyaç vardır. Ancak, Türkiye'de öğretmen kimliği gelişimine odaklanan çalışmalar sınırlı sayıdadır. Üstelik bu tür araştırmalar, öğretmen kimliğinin temel yönlerini tümüyle açıklayabilecek farklı kuramsal çerçevelere ihtiyaç duymaktadır. Bu doğrultuda, bu çalışma Türkiye'de, İngilizceyi yabancı dil olarak öğretecek öğretmen adaylarının uygulama sürecinde mesleki kimlik gelişimini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, çalışmaya katılan öğretmen adaylarının ne tür mesleki kimlikler geliştirdiklerini, bu kimlikleri nasıl geliştirdiklerini ve bu süreci hangi faktörlerin etkilediğini ortaya koymayı hedeflemektedir. Hizmet öncesi İngilizce öğretmeni adaylarının mesleki kimliklerini incelemek amacıyla bu çalışma nitel bir yaklaşımı benimsemektedir ve dört durum içi analiz ile bir durumlar arası analizinden oluşan boylamsal çoklu durum çalışması olarak tasarlanmıştır. Veriler, çizimler, bireysel ve odak grup görüşmeleri, yansıtıcı günlükler ve gözlemler dahil olmak üzere çeşitli veritoplama araçları kullanılarak toplanmıştır. Tüm veriler nitel içerik analizi yoluyla analiz edilmiş ve kavramsal ve teorik bir çerçevede yorumlanmıştır. Bu çalışmada, özellikle Etkinlik İçinde Kimlik (Identity-in-Activity) kavramı (Cross, 2006, 2010, 2020) yeniden ele alınarak kuramsal olarak yeniden yapılandırılmış ve Kültürel-Tarihsel Etkinlik Kuramı (Cultural-Historical Activity Theory) (Engeström, 1999; Leontev, 1978) ile Genişleyici Öğrenme Kuramı'na (Expansive Learning Theory) (Engeström, 1987, 2001, 2015) dayanan bütüncül bir kuramsal çerçeve benimsenmiştir. Bulgular ayrıca, öğretmen adaylarının kademeli şekilde gelişen bu çelişkilerin üstesinden iş birliği yoluyla geldiklerini, farklı mesleki gelişim süreçlerine dahil olduklarını, bu tür deneyimlerin sonucunda İngilizce öğretme uygulamalarını değiştirdiklerini göstermiştir. Bu tür bir dönüşümün, öğretmen adaylarının mesleki kimliklerinin çeşitli yönleriyle evrilip kazanmalarına yol açtığı, ancak deneyimledikleri çelişkilerin öğrenme ve kimlik geliştirme sürecini engelleyici bir rol de oynayabildiği bulgular tarafından açıkça ortaya konmuştur. Bu çalışmanın, ilgili alan yazına, kavramsal, kuramsal ve pratik açıdan çeşitli katkılar sağlayacağı beklenmektedir. Kavramsal açıdan, bu çalışmada önerilen Etkinlik İçinde Kimlik kavramının yeniden formülasyonu, öğretmen mesleki kimliğini çok boyutlu, sürekli gelişen ve bağlama duyarlı bir yapı olarak ele almaktır. Kuramsal çerçeve ise öğretmen kimliği gelişimini bu boyutlar doğrultusunda açıklamaktadır. Çalışma bulguları uygulama ve pratik açısından bakıldığında, öğretmen eğiticilerinin ve öğretmenlerin, öğretmen adaylarının mesleki ortamlarında var olan ve öğretmen kimliği gelişimini destekleyebildiği gibi engelleyebilen çelişkiler gibi bağlamsal etkenler konusunda farkındalık kazanmalarını sağlayabilir. Çalışma, öğretmenlerin zorluklara verdikleri tepkileri, öğrenme süreçlerini ve izledikleri mesleki gelişim örüntülerini ortaya koymaktadır. Bu doğrultuda, çalışma bulgularının, öğretmen yetiştirme programları, öğretmen eğiticileri ve uygulama okullarındaki paydaşlar için yol gösterici olması beklenmektedir. Bulguların, öğretmenlerin mesleki gelişimlerini ve mesleğe uzun vadeli bağlılıklarını güçlendiren dirençli mesleki kimliklerin gelişimini teşvik etmesi öngörülmektedir.
Özet (Çeviri)
Teacher professional identity is key to teacher education, continuing professional development and sustained professional commitment. For training and maintaining resilient teaching workforce, developing a robust teacher identity is essential. To achieve this, extensive research on teacher identity development is necessary to shed light on its multifaceted, constantly developing and context-dependent nature. However, studies focusing on teacher identity development in Türkiye are limited. Moreover, this research requires different theorizations that are capable of capturing all the essential aspects of teacher identity. To this end, the present study aims to investigate preservice English as a foreign language (EFL) teachers' professional identity development during practicum in Türkiye's educational context. It seeks to reveal what kind of professional identities they develop, how they develop these identities, and what factors influence this process. To examine the preservice EFL teachers' professional identities, this study adopts a qualitative approach, and is designed as a longitudinal multiple case study consisting of four within-case analyses and one cross-case analysis. Data are collected from various sources, including drawings, individual and focus group interviews, reflective journals, and observations. All the data are analyzed through qualitative content analysis and interpreted within a conceptual and theoretical framework. Specifically, this study reformulates and applies the concept of Identity-in-Activity (Cross, 2006, 2010, 2020), and employs theoretical framework based on Cultural-Historical Activity Theory (Engeström, 1999; Leontev, 1978), and Expansive Learning Theory (Engeström, 1987, 2001, 2015). The findings reveal that preservice EFL teachers' identity development is fostered by their professional learning and by contradictions embedded in their practicum setting. Tackling these successfully developing contradictions, they engage in distinct patterns of professional development through collaboration, which leads to the transformation of professional practices and the realization of and evolution of multiple facets their professional identities. However, contradictions may also impede the professional learning and their identity development. This study might yield a few contributions to the literature in both conceptual-theoretical and practical terms. Conceptually, our proposed reformulation of Identity-in-Activity views teacher professional identity as multifaceted, continuously developing and context-dependent. The theoretical framework further explains teacher identity development along these dimensions. Practically, the study may raise awareness among teacher educators and teachers of contextual factors, such as contradictions embedded in teachers' professional settings that can both foster and hinder teacher identity development. It also highlights how teachers respond to challenges, learn, and follow particular professional development patterns. With that respect, the present study is assumed to guide teacher education programs, teacher educators and stakeholders in practicum schools. Additionally, it is believed that the present study would foster the emergence of resilient professional identities in teacher candidates that sustain professional development and long-term commitment to the teaching profession.
Benzer Tezler
- Designing a 21st century skills training program to cultivate pre-service EFL teachers' professional knowledge and skills
İngilizce öğretmen adaylarının mesleki bilgi ve becerilerini geliştirmek amacıyla 21. yüzyıl becerileri eğitim programı tasarlama
MELDA YILMAZ ŞENGÖZ
Doktora
İngilizce
2022
Eğitim ve ÖğretimBahçeşehir Üniversitesiİngilizce Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ DİLEK İNAL
- Exploring the professional identity construction of EFL teachers in Türkiye
Türkiye'de İngilizce öğretmenlerinin mesleki kimlik oluşumunun incelenmesi
PINAR KAHVECİ
Doktora
İngilizce
2025
Eğitim ve ÖğretimGazi Üniversitesiİngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KADRİYE DİLEK BACANAK
- A qualitative study on Turkish pre-service EFL teachers' perceived sense of occupational commitment
Hizmet öncesi Türk İngilizce öğretmeni adaylarının algılanan mesleki bağlılık duyguları üzerine nitel bir çalışma
FATMA İREM OCAKTAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Eğitim ve ÖğretimAkdeniz ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA CANER
- Every voice matters: A case study on the factors affecting the professional development and identity (RE)construction of novice English language teachers
Her ses önemlidir: Mesleğe yeni başlayan dil öğretmenlerinin kimlik oluşumu ve mesleki gelişimi üzerine bir durum çalışması
FADİME ZEHRA ÇELİK
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
Eğitim ve ÖğretimÇukurova Üniversitesiİngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ADNAN BİÇER
- Globalization, English and cultural identity: A phenomenological study of Turkish EFL teachers' perceptions
Küreselleşme, İngilizce ve kültürel kimlik: Türk İngilizce öğretmenlerinin algıları üzerine bir olgubilim çalışması
HARUN KARAŞ
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Eğitim ve ÖğretimSakarya Üniversitesiİngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF BOZYİĞİT
DR. MUHAMMED KÖK