Hemodiyaliz hastalarının diyaliz süresi boyunca zamanı etkili kılmaya yönelik ihtiyaçlarının araştırılması: Nitel bir çalışma
Investigating the needs of hemodialysis patients to make effective use of time during dialysis: A qualitative study
- Tez No: 1007102
- Danışmanlar: PROF. DR. SERAP PARLAR KILIÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Hemodiyaliz, Zaman, Gereksinimler, Nitel, Hemşire, Boş zamanları değerlendirme, Hemodiyaliz üniteleri-hastane, Hemşirelik, Hemşirelik araştırmaları, Hemodialysis, Time, Needs, Qualitative, Nurse, Leisure activities, Hemodialysis units-hospital, Nursing, Nursing research
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İnönü Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: hemodiyaliz tedavisi alan hastaların HD süresi boyunca zamanı etkili kılmaya yönelik ihtiyaçlarını nitel ve fenomenolojik desende incelemektir. Materyal ve Metot: Araştırma Mart– Ağustos 2025 tarihleri arasında Şanlıurfa Eğitim ve Araştırma Hastanesinde Hemodiyaliz Ünitesinde tedavi alan 28 hasta birey ile ölçüt örnekleme yöntemi kullanılarak yürütüldü. Veriler bireysel bilgi formu ve yarı-yapılandırılmış görüşme formu kullanılarak toplandı. Hastaların demografik ve hastalık özelliklerine ilişkin verileri tanımlayıcı istatistikler (frekans, yüzde), nitel veriler ise MAXQDA Analytics Pro yazılımı ile analiz edildi. Bulgular: Katılımcıların yüzde 89.29'u hemodiyaliz sürecinde sıkılma yaşamaktadır. Görüşmelerden dört ana tema elde edildi: (1) Makineye Bağlı Olmanın Etkileri, (2) Hemodiyaliz Sürecinde Yaşananlar, (3) Hemodiyaliz Sürecinin Keyifli Geçmesinin Sonuçları, (4) Hemodiyaliz Sürecinin Verimli Geçmei İçin Öneriler. En büyük frekansa sahip kodlar“sıkılma(n=54)”,“psikolojik yıpranma(n=31)”ve“zorunluluk hissetme(n=18)”olarak belirlendi. Sonuç: Araştırmanın sonucunda hemodiyaliz makinesine bağımlı olmak bireyde sadece fiziksel zorlukların beraber duygusal ve davranışsal açıdan çok boyutlu etkileri olan bir durumdur. Hastalar zamanlarının belirli kısımlarını hemodiyaliz ünitesinde geçirmektedirler. Buradaki zamanlarını daha verimli ve eğlenceli geçirdikleri zaman psikolojik olarak hastalar kendini daha dinç, mutlu ve huzurlu hissettiklerini, hemodiyaliz ünitesinden çıktıktan sonraki zamanlarında bile onlara olumlu olarak bir katkı sağladığı görülmektedir. Hemodiyaliz makinesine bağlı olmak tıbbi olduğu kadar psikososyal bir deneyimdir; hasta destek sistemlerinin güçlendirilmesi, önerilerin dikkate alınması ve pozitif duyguların artırılması hastaların daha olumlu duygularla zamanlarını geçirmelerini sağlayacağı vurgulanmaktadır.
Özet (Çeviri)
Aim: The purpose of this study is to examine, in a qualitative and phenomenological design, the needs of patients undergoing hemodialysis treatment to make their time during HD sessions more effective. Materials and Methods: The research was conducted between March and August 2025 at the Hemodialysis Unit of Şanlıurfa Training and Research Hospital with 28 patients selected through criterion sampling. Data were collected using a personal information form and a semi-structured interview form. Demographic and disease-related data were analyzed with descriptive statistics (frequency, percentage), while qualitative data were analyzed using MAXQDA Analytics Pro software. Results: 89.29% of participants reported experiencing boredom during the hemodialysis process. Four main themes emerged from the interviews: (1) Effects of Being Connected to the Machine, (2) Experiences During the Hemodialysis Process, (3) Outcomes of Enjoyable Hemodialysis Sessions, and (4) Suggestions for Making Hemodialysis Time More Productive. The most frequent codes identified were“boredom (n=54),”“psychological wear (n=31),”and“feeling of obligation (n=18).”Conclusion: The findings indicate that dependence on the hemodialysis machine is not only a physical challenge but also a multidimensional experience with emotional and behavioral impacts. Patients spend a significant portion of their time in the hemodialysis unit. When this time is spent more productively and enjoyably, patients report feeling psychologically refreshed, happy, and peaceful, with positive effects extending even beyond the unit. Hemodialysis dependence is both a medical and psychosocial experience; strengthening patient support systems, considering their suggestions, and enhancing positive emotions are emphasized as ways to help patients spend their time with more favorable feelings.
Benzer Tezler
- Hemodiyaliz hastalarında el masajının diyaliz sonrası yorgunluk ve toparlanma süresine etkisi
The effect of hand massage on post-dialysis fatigue and recovery time in hemodialysis patients
SEYİT AHMET KORKMAZ
- Hemodiyaliz hastalarında hemoglobin değişkenliğinin mortalite ve morbidite üzerindeki etkisi
The impact of hemoglobin variability on mortality and morbidity in hemodialysis patients
İSMAİL MÜŞFİK AYDIN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SİBEL GÜLÇİÇEK
- 2011-2016 yılları arasında Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı'nda yapılan, böbrek biyopsisinde hızlı ilerleyen/kresentrik, fokal ve diffüz proliferatif glomerulonefrit tanısı alan hastaların aldıkları tedaviye yanıtlarının retrospektif olarak değerlendirilmesi
Between 2011-2016 years Ege University Medicine Faculty Hospital Internal Medicine Department rated in the kidney biopsy advanced / cresentric, focal and diffuse proliferative glomerulonephrite diagnosis area treatment of the diseases retrospective of responses evaluation
BERİL KARATAŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
NefrolojiEge Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MELTEM SEZİŞ DEMİRCİ
DOÇ. DR. MÜMTAZ YILMAZ
- Hemodiyaliz ve periton diyalizi hastalarında mineral ve kemik metabolizma belirteçlerinin istikrarlı kontrolünün ve kardiyak yapı üzerine etkisinin karşılaştırılması
Comparison of consistent control of mineral and bone metabolism markers and their effects on cardiac structure in hemodialysis and peritoneal dialysis patients
MERT CAN BORA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
NefrolojiAnkara Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KENAN ATEŞ
- Çocuk Nefroloji ünitesinde 2002 -2007 yılları arasında tanı almış kronik böbrek hastalarının değerlendirilmesi
Evaluation of the chronic kidney disease patients diagnosed between 2002-2007 in pediatric nephrology department
EREN SAĞIROĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2009
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıOndokuz Mayıs ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KENAN BEK