ChatGPT üretken yapay zekâ aracının matematik eğitiminde kullanılan farklı türdeki problemleri çözme performansının incelenmesi
Investigating the performance of ChatGPT generative artificial intelligence tool in solving different types of problems used in mathematics education
- Tez No: 1008685
- Danışmanlar: DOÇ. DR. EMRE EV ÇİMEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Matematik, Eğitim ve Öğretim, Mathematics, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İlköğretim Matematik Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Araştırmanın amacı matematik eğitiminde kullanılan dört farklı türdeki (rutin, rutin olmayan, eksik ve gereksiz/fazla veri içeren problemlerde ChatGPT üretken yapay zeka aracının çözüm performansını incelemektir. Yöntem: Bu araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması yöntemi kullanılmıştır. Bu bağlamda ChatGPT' ye yöneltilen matematiksel problemler ve çözümleriyle ilgili var olan durumun belirtilmesi için bu desenin kullanılması tercih edilmiştir. Araştırmada dört farklı türde (rutin, rutin olmayan, eksik ve gereksiz/fazla veri içeren) beşer adet olmak üzere toplam 20 problem verilerin toplanması için kullanılmıştır. Araştırmada metin tabanlı ücretsiz bir yapay zeka aracı olan ChatGPT 5.0 aracı ile gerçekleştirilmiştir. ChatGPT' ye yöneltilen farklı problem türlerindeki sorulara verilen yanıtlar kayıt altına alınmış ve dokümanlar içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Problem çözümleri, belirli kriterler temel alınarak; yaklaşım ve işlem doğruluğu ile açıklama ve yorumların uygunluğu açısından değerlendirilmiştir. Araştırmacı ve matematik eğitimi uzmanı tarafından toplam 20 probleme verilen yanıtlar ayrıntılı biçimde analiz edilerek bulgular oluşturulmuştur. Bulgular: ChatGPT-5.0 üretken yapay zekâ aracının rutin problemlerin çözümlerinin hepsinde doğru yanıtlar verdiği, rutin olmayan beş problemin bir tanesi için doğru işlem ve gerçekçi yorum sunduğu, diğerlerinde ise gerçek hayat ile ilişkilendirmeden çözümler ürettiği görülmüştür. ChatGPT 5.0 üretken yapay zekâ aracı eksik veri içeren problemlerin ikisinde doğru yanıt, üç problemde yanlış yanıt vermiştir. Gereksiz veri içeren problemlerin birinde gereksiz veriyi belirterek doğru yanıt verdiği, diğer problemlerde ise gereksiz veriyi belirtmeden doğru sonuca ulaştığı bulgusuna ulaşılmıştır. Sonuç ve Öneriler: Araştırmanın sonucunda ChatGPT'nin rutin problemlerin çözümünde doğru yanıtlar verdiği fakat rutin olmayan problemlerde ise, gerçek yaşam ilişkisi kurarak istenilen performansı gösteremediği görülmüştür. Eksik veri içeren problemlerin çözümünde eksik veriyi belirtme konusunda sınırlı kaldığı belirlenmiştir. Gereksiz veri içeren problemlerde çoğunlukla gereksiz veriyi belirtmeden çözüm performansı sergilediği sonucuna ulaşılmıştır. Bu çalışma, ChatGPT üretken yapay zekâ aracı kullanılarak dört farklı problem türünde toplam 20 problem üzerinden yürütülmüştür. Benzer araştırmalar, problem sayısı artırılarak, tek bir problem türüne odaklanılarak ya da farklı problem türleri ele alınarak genişletilebilir. Ayrıca güncel yapay zekâ sürümleri veya farklı üretken yapay zekâ araçları kullanılarak problemlere verilen yanıtların performansı karşılaştırmalı olarak incelenebilir.
Özet (Çeviri)
Purpose: The purpose of this study is to examine the solution performance of the ChatGPT generative artificial intelligence tool in four different types of problems (routine, non-routine, incomplete, and containing unnecessary/excessive data) used in mathematics education. Method: This study employed the case study method, one of the qualitative research methods. In this context, this design was chosen to describe the existing situa-tion regarding the mathematical problems posed to ChatGPT and their solutions. A total of 20 problems, consisting of five problems each of four different types (routine, non-routine, incomplete, and containing unnecessary/excessive data), were used to collect the data. The research was conducted using ChatGPT 5.0, a text-based free arti-ficial intelligence tool. The responses given to questions of different problem types directed to ChatGPT were recorded, and the documents were examined using content analysis methods. Problem solutions were evaluated based on specific criteria, such as approach and process accuracy, as well as the appropriateness of explanations and comments. The responses given to a total of 20 problems were analyzed in detail by the researcher and a mathematics education expert to generate findings. Results: It was observed that the ChatGPT-5.0 generative artificial intelligence tool provided correct answers for all solutions to routine problem types, offered correct operations and realistic interpretations for one of the five non-routine problems, and produced solutions unrelated to real life for the others. The ChatGPT 5.0 genera-tive artificial intelligence tool provided correct answers for two problems and incorrect answers for three problems in the problem type with missing data. It was found that for one problem in the problem type with unnecessary data, it provided the correct answer by indicating the unnecessary data, while for the other problems, it reached the correct result without indicating the unnecessary data. Conclusion and Suggestions: The results of the study showed that ChatGPT provided correct answers to routine problems but failed to perform as expected in non-routine problems by establishing real-life connections. It was determined that ChatGPT had limitations in identifying missing data when solving problems with incomplete data. It was concluded that ChatGPT mostly performed well in solving problems with redundant data without identifying the redundant data. This study was conducted using the ChatGPT generative artificial intelligence tool on a total of 20 problems across four different problem types. Similar studies can be expanded by increasing the number of problems, focusing on a single problem type, or addressing different problem types. Furthermore, the performance of responses to problems can be examined comparatively using current artificial intelligence versions or different generative artificial intelligence tools.
Benzer Tezler
- Lise öğrencilerinin akademik başarılarının ChatGPT ve KNIME kullanılarak makine öğrenmesi modelleriyle tahmin sonuçlarının karşılaştırılması
Comparison of the results of predicting the academic achievements of high school students with machine learning models using ChatGPT and KNIME
ENGİN BAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve Öğretimİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaBilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZGÜR YILMAZ
- İlköğretim matematik öğretmen adaylarının üretken yapay zekâ aracı (ChatGPT) kullanarak problem kurma deneyimleri
Pre-service elementary mathematics teachers' problem posing experiences using generative artificial intelligence tool (ChatGPT)
İREM OKUYAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimEskişehir Osmangazi ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMRE EV ÇİMEN
- Matematik öğretmen adaylarının ChatGPT aracılığıyla 5E öğrenme modeline uygun ders planı hazırlama deneyimleri
Pre-service mathematics teachers' experiences of preparing lesson plans in accordance with the 5E learning model through ChatGPT
GÜLSÜM DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimEskişehir Osmangazi ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMRE EV ÇİMEN
- İlkokul 3. sınıf öğrencilerinin problem çözme becerilerinin ve matematik dersine yönelik motivasyonlarının geliştirilmesine ilişkin yapay zeka destekli bir eylem araştırması
An AI-supported action research study on the development of problem-solving skills and motivation towards mathematics among year 3 primary school pupils
MELİKE DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimDüzce ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FİLİZ EVRAN ACAR
- A case study on the use of AI-generated music in video game development
Video geliştirme sürecinde yapay zeka ile üretilen müziklerin kullanımına ilişkin bir vaka çalışması
ÜLKÜ NUR NAR
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiOyun ve Etkileşim Teknolojileri Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DR. ÖĞR. ÜYESİ OZAN SARIER