Affetmeyi yordamada toplumsal cinsiyet rolleri algısı, öz anlayış ve bilişsel esnekliğin rolü
The role of perceived gender roles, self-compassion, and cognitive flexibility in predicting forgiveness
- Tez No: 1025647
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ELVAN YILDIZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Affetmek, Bilişsel esneklik, Kendini affetme, Toplumsal cinsiyet, Öz anlayış, Cognitive flexibility, Self forgiveness, Gender, Self-understanding
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın temel amacı, genç yetişkinlerde geleneksel ve eşitlikçi toplumsal cinsiyet algısının, öz-anlayışın ve bilişsel esnekliğin affetmeyi yordama gücünü incelenmek; bunun yanı sıra affetmenin ve affetmenin alt boyutları olan kendini affetme, başkalarını affetme ve durumu affetmenin yaş ve cinsiyete göre farklılaşıp farklılaşmadığını ortaya koymaktır. Bu doğrultuda, kolaylıkla bulunabileni örnekleme yöntemiyle ulaşılan 317 kadın ve 108 erkek olmak üzere toplam 425 genç yetişkinden veri toplanmıştır. Katılımcıların yaşları 18 ile 35 arasında değişmekte olup yaş ortalaması 22,20'dir. Araştırmada veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu, Heartland Affetme Ölçeği, Toplumsal Cinsiyet Oluşumu Ölçeği, Özanlayış Ölçeği ve Bilişsel Esneklik Envanteri kullanılmıştır. Yapılan korelasyon analizi sonucunda affetme ile geleneksel toplumsal cinsiyet algısı, öz-anlayış ve bilişsel esneklik arasında anlamlı ilişkiler olduğu belirlenmiştir. Bulgular, affetmenin geleneksel toplumsal cinsiyet algısı ile negatif yönde ve anlamlı; öz-anlayış ve bilişsel esneklik ile pozitif yönde ilişkiler gösterdiğini ortaya koymuştur. Gerçekleştirilen aşamalı çoklu regresyon analizi sırasıyla öz-anlayış, bilişsel esneklik ve geleneksel toplumsal cinsiyet algısının affetmeyi anlamlı şekilde yordadığını göstermiştir. Analiz sonuçlarına göre öz-anlayış, affetmedeki değişimin %44'ünü açıklamaktadır. Bilişsel esnekliğin modele dahil edilmesiyle bu oran %45'e yükselmiştir; öz-anlayış, bilişsel esneklik ve geleneksel toplumsal cinsiyet algısının birlikte modele dahil edilmesiyle ise açıklanan varyans %47 olarak bulunmuştur. Ayrıca genç yetişkinlerin affetme düzeylerinin cinsiyete göre anlamlı bir şekilde farklılaşmadığı ve durumu affetmenin yaşla birlikte arttığı sonucu elde edilmiştir.
Özet (Çeviri)
The primary aim of this study is to examine the predictive power of traditional and egalitarian gender role attitudes, self-compassion, and cognitive flexibility on forgiveness in young adults. In addition, the study aims to determine whether forgiveness and its sub-dimensions— self-forgiveness, forgiveness of others, and forgiveness of situations—differ according to age, gender, and relationship status. In line with this purpose, data were collected from a total of 425 adults, including 317 women and 108 men, who were reached through convenience sampling. The participants ranged in age from 18 to 35, with a mean age of 22.22. The data collection instruments used in the study were the Personal Information Form, the Heartland Forgiveness Scale, the Gender Role Attitudes Scale, the Self-Compassion Scale, and the Cognitive Flexibility Inventory. The results of the correlation analysis indicated that there were significant relationships between forgiveness and traditional gender role attitudes, self-compassion, and cognitive flexibility. The findings revealed that forgiveness was negatively and significantly associated with traditional gender role attitudes, while it was positively associated with self-compassion and cognitive flexibility. The results of the stepwise multiple regression analysis showed that self-compassion, cognitive flexibility, and traditional gender role attitudes significantly predicted forgiveness, respectively. According to the analysis, selfcompassion explained 44% of the variance in forgiveness. When cognitive flexibility was included in the model, this rate increased to 45%, and when self-compassion, cognitive flexibility, and traditional gender role attitudes were included together, the explained variance reached 47%. Additionally, it was found that young adults' levels of forgiveness did not differ significantly by gender, and that forgiveness of situations increased with age.
Benzer Tezler
- Üniversite öğrencilerinin insani değerlerinin ve affedicilik tutumlarının depresyon, anksiyete ve stres düzeylerini yordaması
Human values and forgi̇veness atti̇tudess predi̇cti̇vi̇ty of depressi̇on, anxi̇ety and stress levels among uni̇versi̇ty students
VELİ UĞURCU
Doktora
Türkçe
2015
PsikolojiNecmettin Erbakan ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. BÜLENT DİLMAÇ
- Üniversite öğrencilerinde erken dönem uyumsuz şemaların suçluluk utanç ve affetmeyi yordaması
The prediction of early maladaptive schemas on guilt, shame and forgiveness in college students
MEHMET ASLAN
Doktora
Türkçe
2017
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞAHİN KESİCİ
- Yetişkinlik döneminde öz anlayış ve kişilerarası bilinçli farkındalığın affetmeyi yordaması
Self compassion and interpersonal mindfulness as predictors of forgiveness in adulthood
PINAR TOPÇU
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
PsikolojiYıldız Teknik ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEHER MERVE ERUS
- Bilişsel çarpıtmalar, empati ve ruminasyon düzeyinin affetmeyi yordama gücünün incelenmesi
An investigation of the predictive role of cognitive distortions, empathy, and rumination level on forgiveness
ASLI AŞÇIOĞLU ÖNAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
Eğitim ve ÖğretimAnkara ÜniversitesiEğitimde Psikolojik Hizmetler Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İLHAN YALÇIN
- Evlilik içinde aldatılan bireylerin affetmelerini yordamada bağlanma stilleri ve psikolojik sağlamlığın rolü
The role of attachment styles and resilience as predictor of forgiveness among individuals who were betrayed in marriage
EZGİ GÜRBÜZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
PsikolojiBahçeşehir ÜniversitesiAile Danışmanlığı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. BERNA GÜLOĞLU