Akraba ve bitişken diller arasında bilgisayarlı çeviri için karma bir model
A hybrid model for machine translation between agglutinative and related languages
- Tez No: 223702
- Danışmanlar: PROF.DR. EŞREF ADALI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrol, Dilbilim, Computer Engineering and Computer Science and Control, Linguistics
- Anahtar Kelimeler: Bilgisayarlı Çeviri, Akraba Diller, Türk Dilleri, Machine Translation, Related Languages, Turkic Languages
- Yıl: 2007
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüzde bilgisayarlı çeviri sistemlerinin ba?arımları dü?ük olsa da, aynı dil ailesi içerisinde yer alan benzer diller arasında gerçeklenen bilgisayarlı çeviri çalı?malarında daha yüksek ba?arımlar elde edilmektedir. Bu çalı?ma kapsamında, biti?ken özellik gösteren akraba diller arasında bilgisayarlı çeviri için yeni bir model önerilmi?tir. Hem kural tabanlı hem de istatistiksel bile?enlerden olu?an bu model çerçevesinde Türk dilleri arasında çeviri konusu incelenmi?tir. Türk dilleri arasında bilgisayarlı çeviri ba?arımını incelenmek üzere, önerilen modeli temel alan bir çeviri altyapısı gerçeklenmi?tir. Deneysel uygulamalar için Türkmenceden Türkçeye çeviri yönü seçilmi? ve üretilen çıktılar, genel kabul görmü? değerlendirme yöntemleri ile puanlanarak en kaliteli çıktı üretilecek ?ekilde çe?itli parametreler belirlenmi?tir. Gerek otomatik gerekse de insan emeği ile yapılan değerlendirmeler sonucunda ba?arımın yüksek olduğu görülmü?tür. Bu sonuçtan hareketle, Türk dil ailesindeki diller arasında çeviri i?leminin, önerilen model kullanılarak diğer yöntemlerden görece olarak daha kolay ve daha az dilbilgisel kaynak kullanılarak gerçeklenebileceği gösterilmi?tir.
Özet (Çeviri)
Machine translation qualities between related language pairs are usually higher than the quality between completely distinct language pairs. In this study, we have proposed a hybrid model, which has both rule-based and statistical components, for machine translation between related language pairs that have agglutinative structure. Based on our model, we have investigated the topic of machine translation between Turkic languages. The model is implemented as a framework and a Turkmen to Turkish machine translation system has been built within this framework. With the help of automatic evaluation methods, we have tried to determine the best-performing parameter set by carrying out some tests on this system. As a result, both automatic and manual evaluations show that the performance of the system is fairly high. Consequently, we have showed that our model can be used for building machine translation systems between Turkic Languages (or any other related and agglutinative language pair) with less effort and minimum linguistic resources.
Benzer Tezler
- Uygurcadan Türkçeye bilgisayarlı çeviri
Machine translation from Uyghur to Turkish
MURAT ORHUN
Doktora
Türkçe
2010
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EŞREF ADALI
- Akraba evliliğinin yüksek sıklıkta olduğu bir populasyonda hemokromatozis prevalansı ve tarama gerekliliği
Başlık çevirisi yok
KORKUT ESİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2004
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıAbant İzzet Baysal Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YUSUF AKCAN
- Aydın il merkezinde akraba evliliği sıklığı ve gebelik sonuçları ile ilişkisi
The frequency of consanguineous marriages and their relations to the outcomes of pregnancy in aydin
ŞENNUR RABİA ŞEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Kadın Hastalıkları ve DoğumAdnan Menderes ÜniversitesiDoğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HİLMİYE AKSU
- Sivas yöresinde akraba evliliği yapan ve yapmayan çiftlerde dermatoglifik benzerlikler
Similarities of dermataoglyphies among individval of married relatives and married couples not related to each other in Sivas region
Y. SELMA SÜNGÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
1984
Tıbbi BiyolojiCumhuriyet ÜniversitesiTıbbi Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İLHAN SEZGİN
- Akraba olan ve olmayan çiftlerde gebelik kayıpları ve konjenital malformasyonlarda infeksiyon hastalıklarının yeri
Başlık çevirisi yok
FATİH ZİYA BOYAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1993
Tıbbi BiyolojiTrakya ÜniversitesiTıbbi Genetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÇETİN ALGÜNEŞ