Apologizing in Turkish: A corpus-based analysis
Türkçede özür dileme: Derlem temelli bir inceleme
- Tez No: 830240
- Danışmanlar: PROF. DR. AYGÜL UÇAR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İngiliz Dili ve Edebiyatı, English Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2023
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Mersin Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Özür dileme, insan ilişkilerinde gerçekleşen sınır ihlali ya da yapılan bir hatayı telafi etme amacıyla sıklıkla başvurulan bir söz eylemdir. Sosyal olarak iyileştirme ve uyum sağlama işlevlerine sahip olması nedeniyle de edimbilim çalışmalarında önemli bir role sahiptir. Söylemde doğal dil kullanımlarını içeren derlemler sayesinde söz eylemleri ve işlevlerini bağlam içinde incelemek mümkün hale gelmiştir. Bu çalışma, Türkçedeki özür dileme söz eylemini özür dile-, bağışla-, affet-, kusura bakma- pardon, üzgünüm gibi söz eylem eylemleri ya da söz eylemsel ifadeleri Türkçe Ulusal Derlemi ve Sözlü Türkçe Derlemi'nden elde edilen veriyle incelemektir. Aijmer (1996) tarafından derlenmiş özür dileme stratejilerinin Türkçe'deki benzerlik ve farklılıkları test edilmiştir. Derlem verisinden elde edilen prototipik olmayan özür dileme stratejileri Halliday'in (1984) dilin düşünsel, kişilerarası ve metinsel üst-işlevleri kategorisi altında sınıflandırılmıştır. Sonuç olarak, Türkçede özür dileme stratejilerinin incelik kuramına göre derecelendirilmesinde konuşucu ve dinleyici bağlamında kişinin kendilik algısının önemli olduğu gözlemlenmiştir. Prototipik olmayan özür dileme söz eyleminde kişinin diğerleriyle uyumlu ilişki kurma çabası ve gruba ait olma isteği yansımaktadır.
Özet (Çeviri)
Apologising is a frequently used speech act verb in human relations in the context of compensating for a transgression, violation or a mistake. It has an important role in pragmatics studies as it has socially healing and harmonizing functions. Thanks to corpora, analyzing speech acts in context has become available. From this point of view, this study aims to analyze apologizing in Turkish with the speech act verbs of apologizing or verbal expressions such as özür dile-' -to apologize', bağışla- 'to forgive', affet- 'to forgive', pardon 'pardon me', kusura bakma 'excuse me', üzgünüm 'I'm sorry' This study utilizes data from Turkish National Corpus (TNC) and Spoken Turkish Corpus (STC). The similarities and differences of apologizing strategies compiled by Aijmer (1996) are tested. The different examples that are not prototypically reflect apologizing are grouped under Halliday's (1984) metafunctions of ideational, interpersonal and textual. In conclusion, it has been observed that construing the self in context of speaker-hearer is essential for scaling the apologizing strategies in terms of politeness theory. The non-protoypical apologizing exampels reflects one's effort to establish a harmonious relationship with others and to feel connected with the group
Benzer Tezler
- Apologizing in Turkish and Korean: A cross-cultural study
Türkçede ve Korecede özür dileme: Kültürlerarası bir çalışma
ESİN ÖZGE ESEN
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
DilbilimHacettepe Üniversitesiİngiliz Dilbilimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEYNEP DOYURAN
- Spech act realizations of Turkish EFL learners: A study on apologizing and thanking
İngilizceyi yabancı dil olarak öğrenen Türk öğrencilerin söz eylem kullanımları: Özür dileme ve teşekkür etme üzerine bir çalışma
RIDVAN TUNÇEL
Doktora
İngilizce
1999
İngiliz Dili ve EdebiyatıAnadolu Üniversitesiİngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İLKNUR KEÇİK
- A comparative study of apology speech act in Turkish and English in Turkey
Türkiye'de Türkçe ve İngilizce özür dileme söz eyleminin karşılaştırmalı incelenmesi
NİLGÜN KARSAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2005
Batı Dilleri ve EdebiyatıErciyes ÜniversitesiBatı Dilleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. SERDAR ÖZTÜRK
- The strategies in requests and apologies of Turkish fled students: A comparison of electronic mails and DCT data
Yabancı dil bölüm öğrencilerinin rica ve özür dilemedeki stratejileri: Elektronik posta mesajları ve söylem tamamlama testi verilerinin kıyaslanması
CANAN ELİÇİN
Yüksek Lisans
İngilizce
2011
Eğitim ve ÖğretimBoğaziçi ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. LEYLA MARTI
- Exploring pragmatic competence of preschool children with a specific reference to the speech act of apology in Turkish
Anaokuluna giden çocukların Türkçe özür sözeylemi konusunda edimsel yeterliliklerinin araştırılması
ÖZGE GÜL ZEREY
Doktora
İngilizce
2019
DilbilimÇukurova Üniversitesiİngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HATİCE SOFU