Üstbiliş özellikleri ve bilişsel dikkat kilitlenmesinin yükseköğretim öğrencilerinin öğrenme stilleri ile ilişkisinin incelenmesi
Examining the relationship between metacognition and cognitive attentional syndrome with the learning styles of higher education students
- Tez No: 955577
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ALİŞAN BURAK YAŞAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Eğitim ve Öğretim, Psychology, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Bilişsel dikkat kilitlenmesi sendromu, Öğrenme stilleri, Üstbiliş, Cognitive attentional syndrome, Learning styles, Metacognitive
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Gelişim Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş: Üstbilişsel süreçler, bireyin kendi bilişsel süreçlerinin farkında olması ve bu süreçleri planlama, izleme ve değerlendirme yeteneği olarak tanımlanır. Öğrenme stilleri ise bireylerin bilgiyi algılama, işleme ve öğrenme sürecinde tercih ettikleri yolları ifade eder. Dolayısıyla üstbilişsel süreçler ve öğrenme stilleri arasında güçlü bir ilişki olması muhtemeldir, çünkü üstbiliş, bireylerin öğrenme stillerini etkili bir şekilde kullanmalarını ve geliştirmelerini sağlar. Bu araştırmanın amacı üstbilişler ve bilişsel dikkat kilitlenmesi sendromunun (BDKS) yükseköğretim öğrencilerinin öğrenme stilleriyle ilişkisinin incelenmesidir. Yöntem: Prospektif ve kesitsel bir dizayna sahip mevcut araştırma 2024 Nisan ayında 515 gönüllü yükseköğretim öğrencisi ile online olarak gerçekleştirilmiştir. Nicel metodoloji kullanılarak yapılan araştırmanın veri toplama araçları Öğrenci Öğrenme Stilleri Ölçeği (ÖÖSÖ); Üstbiliş Ölçeği-30 (ÜBÖ-30) ve Bilişsel Dikkat Kilitlenmesi Sendromu Ölçeği (BDKSÖ)'dir. Elde edilen veriler usulüne uygun olarak puanlandırıldıktan sonra istatistiki analize tabi tutulmuştur. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen katılımcıların %50,3 (n=259)'u erkekti ve %30,5 (n=157) 20 yaş altı, %35,1 (n=181) 21-25 yaş arası ve %34,4 (n=177) 25 yaş üstü idi. ÜBÖ-30 toplam ve BDKSÖ toplam skorları ile ÖÖSÖ altboyutları arasında istatiksel olarak anlamlı bir ilişki saptandı (p<0,05). Ayrıca çoklu doğrusal regresyon analizi modellerine göre; ÜBÖ-30 toplam ve BDKSÖ toplam skorları ÖÖSÖ tüm altboyut skorlarının (Bağımsız, Bağımlı, İş birlikçi, Rekabetçi, Katılımcı, Kaçıngan) yordayıcı olduğu bulundu (p<0,001). Sonuç: Araştırma öğrenci öğrenme stillerindeki farklılaşmada üstbilişsel özelliklerin ve bilişsel dikkat kilitlenmesinin yordayıcılığı gösterilmiştir. Elde edilen sonuçların eğitim ortamlarında bireysel farklılıkları yönetme ve eğitimi farklılaştırma konusunda uygulayıcılara rehber olabilecek ilkeler sunabileceği düşünülmektedir. Bu sonuçların klinik pratikte uygulanabilirliğini araştıracak çalışmalara ihtiyaç vardır.
Özet (Çeviri)
Introduction: Metacognitive processes are defined as an individual's awareness of their own cognitive processes and their ability to plan, monitor, and evaluate these processes. Learning styles refer to the preferred ways individuals perceive, process, and acquire information. Therefore, a strong relationship between metacognitive processes and learning styles is likely, as metacognition enables individuals to effectively utilize and enhance their learning styles. The aim of this study is to examine the relationship between metacognition and Cognitive Attentional Syndrome (CAS) with the learning styles of higher education students. Method: This prospective and cross-sectional study was conducted online in April 2024 with a total of 515 volunteer higher education students. The study employed a quantitative methodology, utilizing the Student Learning Style Scale (SLSS), the Metacognition Questionnaire-30 (MCQ-30), and the Cognitive Attentional Syndrome Scale (CAS-1) as data collection tools. After being scored in accordance with the standard procedures, the data were subjected to statistical analysis. Results: Among the participants included in the study, 50.3% (n=259) were male; 30.5% (n=157) were under the age of 20, 35.1% (n=181) were between the ages of 21–25, and 34.4% (n=177) were over the age of 25. A statistically significant relationship was found between the total scores of MCQ-30 and CAS-1 and the sub-dimensions of SLSS (p<0.05). Furthermore, according to multiple linear regression analysis models, the total scores of MCQ-30 and CAS-1 were found to be significant predictors of all SLSS sub-dimension scores (Independent, Dependent, Collaborative, Competitive, Participant, and Avoidant) (p<0.001). Conclusion: The study demonstrated that metacognitive characteristics and cognitive attentional syndrome are significant predictors of variation in student learning styles. The findings are considered to provide guiding principles for practitioners aiming to manage individual differences and implement differentiated instruction in educational settings. Further research is warranted to investigate the applicability of these results.
Benzer Tezler
- Öğretmenlerin üstbiliş özellikleri ile fonksiyonel olmayan tutumlar ve iş doyumu arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigating the relationship between teachers' metacognitive properties, non-functional attitudes and job satisfaction
NUR KOMEYRA ÇİÇEKLİTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimHaliç ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLÇİN ŞENYUVA
- Bilgisayar destekli matematik öğretiminin öğrenme güçlüğü olan öğrencilerin sayı hissi, matematiksel üstbiliş farkındalık ve öz yeterlilik algısı üzerindeki etkililiği
The effectiveness of computer assisted mathematics instruction on number sense, mathematical metacognition awareness and self-efficacy perception of students with learning disability
SILA DOĞMAZ
Doktora
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimDokuz Eylül ÜniversitesiÖzel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. VESİLE YILDIZ DEMİRTAŞ
- Depresyonla giden duygudurum bozukluklarında ruminasyonla ilgili üstbilişler
Başlık çevirisi yok
SELCEN ÇAKMAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
PsikiyatriGaziosmanpaşa ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SEDAT BATMAZ
- Sorun odaklı çocuk kitaplarında karakterlerin problem çözme becerisi ve stratejileri
Problem solving skills and strategies of characters in problem oriented children's books
NESRİN YAYLAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve Öğretimİnönü ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ RAMAZAN ÇİFTLİKÇİ
DR. ÖĞR. ÜYESİ FERHAT ÇİFTÇİ
- Sekiz seanslık tanıötesi üstbilişsel grup terapisinin klinik olgulardaki etkisi
The effect of an eight-session transdiagnostic metacognitive group therapy on clinical cases
MERVE ÇELİK KORKMAZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KADİR ÖZDEL