Geri Dön

Türkçede belirlilik kategorisi kodlayıcıları olarak nesne ekleri

Object suffixes as encoders of definiteness in Turkish

  1. Tez No: 956863
  2. Yazar: AYŞE ARDIÇ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. TURGAY SEBZECİOĞLU
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Mersin Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışma, Türkçede belirtme durumunun nesne konumunda iki farklı biçimbirimle {+(y)I4} ve {+Ø}) kodlanması üzerine yürütülmüştür. Çalışmanın temel amacı, {+(y)I4} tözlü biçimbiriminin sözdizimsel değil, anlamsal bir işlev taşıdığını ve asıl belirtme biçimbiriminin tözsüz olarak gerçekleşen biçimbirim {+Ø} olduğunu savunmaktır. Araştırmada, tözlü ve tözsüz belirtme biçimbirimlerinin hangi söylem ve bağlamlarda belirliliği veya belirsizliği kodladığı analiz edilmiştir. Belirlilik, belirsizlik, gönderimsellik ve özgüllük kavramları kuramsal çerçevede ayrıntılı biçimde açıklanmış; bu kavramların birbirleriyle ilişkisi çözümlenmiştir. Dilsel düzlemler arasında biçimbilim, sözdizim, anlambilim ve edimbilim etkileşimi dikkate alınarak, belirlilik kategorisinin Türkçede nasıl kodlandığı betimlenmiştir. Sonuç olarak, Türkçede belirtme durumunun dilbilgisel ve anlamsal düzeyde yeniden tanımlanması gerektiği ortaya konmuştur.

Özet (Çeviri)

This study focuses on the use of two different morphemes, {+(y)I4} and {+Ø}, to mark the accusative case in Turkish object positions. The main aim is to argue that the overt morpheme {+(y)I4} carries a semantic rather than a syntactic function, and that the true accusative marker is the zero morpheme {+Ø}. The research analyzes in which discourse and contextual environments these morphemes encode definiteness or indefiniteness. Concepts such as definiteness, indefiniteness, referentiality, and specificity are elaborated within a theoretical framework, and their interrelations are explored. The encoding of definiteness in Turkish is described by considering interactions across morphological, syntactic, semantic, and pragmatic levels. As a result, the study concludes that the accusative case in Turkish needs to be redefined on both grammatical and semantic grounds.

Benzer Tezler

  1. Öğretmenlerin sendikal örgütlenmelerinin okulda karar verme ve iletişim süreçleriyle ilişkisinin analizi

    Analysis of the correlation between unionization of teachers and decision making and communication processes at the school

    GÜLCAN YALÇIN DURMUŞ

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2018

    İnönü Üniversitesi

    Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  2. Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde“-DI”ve“-mIş”biçimbirimlerinin kanıtsallık işlevinin incelenmesi

    Analysis of evidential functions of morphemes“-DI”and“-mIş”in teaching Turkish as a foreign language

    SELİN ALPTEKİN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Hacettepe Üniversitesi

    Türkiyat Araştırmaları Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  3. Der Konjunktiv im Deutschen und seine korrespondierenden formen in Türkischen

    Başlık çevirisi yok

    TAHSİN AKTAŞ

    Yüksek Lisans

    Almanca

    Almanca

    1991

    Ankara Üniversitesi

    Yükleniyor...

  4. Atamdan Qalgan dalalar (atalarımdan kalan topraklar) metni esasında Özbek Türkçesi`nde isim

    Başlık çevirisi yok

    YAVUZ KARTALLIOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2000

    Gazi Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  5. Morphological processing of inflection and derivation in L1 and L2 Turkish

    D1 ve D2 Türkçede çekimlenmiş ve türetilmiş yapıların biçimbirimsel işlemlenmesi

    REFİKA ÇİMEN

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2021

    İstanbul Aydın Üniversitesi

    İngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...