Ai adoption of EFL instructors in a Turkish tertiary bridging program: A mixed-methods study
Türkiye'deki bir hazırlık programında yabancı dil olarak İngilizce eğitimi veren öğretim görevlilerinin yapay zekâ benimsemesi üzerine karma yöntemli bir çalışma
- Tez No: 962997
- Danışmanlar: Assist. Prof. HALİS NECMİ AKŞİT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Yabancı Dil Olarak İngilizce Öğretimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İngiliz Dili Öğretimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Türkiye'deki bir vakıf üniversitesinde yer alan bir İngilizce hazırlık programında görev yapan İngilizce öğretim görevlilerinin yapay zekâ (YZ) teknolojisini benimsemelerini incelemektedir. Ayrıca, öğretim görevlilerinin çeşitli demografik özeliklere ilişkin algılarını analiz ederek bu özelliklerin YZ'nin benimsenmesini etkileyip etkilemediğini belirlemeyi amaçlamaktadır. Bunun yanı sıra, öğretim görevlilerinin öğretim uygulamalarında YZ'yi benimsemeye yönelik derinlemesine algı ve deneyimlerini keşfetmeyi de hedeflemektedir. Açıklayıcı Ardışık Karma Yöntem Deseni (Nicel → Nitel) kullanılarak yürütülen çalışmada, ilk olarak Chatterjee & Bhattacharjee'nin (2020) YZ benimseme modeline dayalı ve geçerliği sağlanmış çevrim içi bir anket 51 öğretim görevlisini uygulanmıştır. Betimsel analiz, genel eğilimleri incelemek amacıyla; çıkarımsal analiz ise demografik özelliklerin YZ benimsenmesini etkileyip etkilemediğini araştırmak amacıyla kullanılmıştır. Bu nicel aşamayı, daha derinlemesine içgörüler elde etmek amacıyla sekiz katılımcıyla bire bir yapılan yarı yapılandırılmış mülakatlar izlemiştir. Çalışmanın en önemli bulguları, öğretim görevlilerinin YZ'yi benimsemeye yönelik tutumlarının genel olarak olumlu olduğunu ve YZ'yi öğretim amaçlı bir araç olarak kullanma konusunda temkinli bir iyimserlik taşıdıklarını ortaya koymuştur. Genel olarak, demografik faktörlerin sınırlı bir rol oynadığı görülmüştür; ancak öğretim deneyimi ile öğretmen yeterliliklerinin, öğretim görevlilerinin Çaba Beklentisi üzerinde anlamlı bir etkisi olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, yaş grupları arasında YZ kullanımını Kolaylaştırıcı Koşullar açısından ve öğretmen yeterlikleri ve Davranışsal Niyetler açısından anlamlı farklar bulunmuştur. Mülakatlardan elde edilen nitel verilerle birlikte değerlendirildiğinde, bulgular demografik değişkenlerin bağlamsal olarak hala önem taşıyabileceğini göstermektedir. Bu da yükseköğretim paydaşları açısından, hazırlık programlarında YZ'nin benimsenmesini kolaylaştırmak için yol gösterici olabilir. Bu süreç; kaynaklara erişimin kolaylaştırılmasını, YZ politikalarının açık şekilde iletilmesini ve odaklı öğretmen eğitimlerinin sağlanmasını içerebilir.
Özet (Çeviri)
This study investigates the adoption of artificial intelligence (AI) by English language instructors in a tertiary bridging program at a Turkish foundation university. It also aims to examine instructors' perceptions across diverse demographic characteristics to determine whether these may influence AI adoption. Additionally, the study seeks to explore instructors' in-depth perceptions and experiences of AI adoption in their teaching practices. Using an explanatory sequential mixed-methods design (QUAN → qual), the study first administered a validated online questionnaire, based on Chatterjee & Bhattacharjee's (2020) AI adoption model, to 51 instructors. Descriptive analysis was used to examine overall trends, while inferential analysis was conducted to investigate whether demographic characteristics influenced AI adoption. This was followed by one semi-structured interview with each of eight participants to gain deeper insights. The most significant findings revealed that instructors were largely positive in their attitudes toward AI adoption, expressing a sense of cautious optimism regarding its use as a tool for their teaching purposes. Overall, demographic factors played a limited role; however, teaching experience and English teaching qualifications were found to significantly impact instructors' Effort Expectancy. A significant difference was also found between age groups regarding the Facilitating Conditions for AI Use and between English teaching qualifications and Behavioral Intentions. When combined with interview insights, the findings suggest that demographic variables may still hold contextual relevance, possibly informing stakeholders in higher education in facilitating AI adoption in tertiary bridging programs. This could include facilitating resource access, clearly communicating AI policies, and providing focused English teaching.
Benzer Tezler
- İngilizce öğretim elemanlarının alana özgü yapay zeka tutumlarını ve kullanımlarını ölçmeye yönelik ölçek geliştirme
Developing a scale to assess EFL instructors' ai use and domain-sensitive attitudes
ERTUĞRUL DEMİR
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Eğitim ve Öğretimİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SERAP ÖNEN
- Foreign language teachers' interactions with their students on learning management systems
Yabancı dil öğretmenlerinin öğretim yönetim sistemleri üzerinden öğrencileri ile etkileşimleri
NECLA BURÇİN GİRİTLİOĞLU
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Eğitim ve Öğretimİstanbul Medeniyet ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SELAMİ AYDIN
- A comparison of the impact of using two distinct web-based platforms on enhancing speaking skill of Turkish EFL students
İki farklı web tabanlı platform kullanımının yabancı dil öğrenen Türk öğrencilerinin konuşma becerilerini geliştirmeye etkisinin karşılaştırılması
SAVAŞ OKYAY
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Eğitim ve Öğretimİstanbul Aydın ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ RAMAZAN ZENGİN
- Integrating AI tools into lesson planning: Pre-service EFL teachers' perceptions, evaluations and classroom applications of AI-generated plans
Yapay zeka araçlarının ders planlamasına entegrasyonu: Hizmet öncesi İngilizce öğretmenlerinin yapay zeka tarafından oluşturulan ders planlarına yönelik algıları, değerlendirmeleri ve sınıf içi uygulamaları
HATİCE ESER
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Eğitim ve ÖğretimMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞEYDA SELEN ÇİMEN
- The use of the Quizizz AI application in teaching english vocabulary and its effects on students' self-efficacy
Quizizz AI uygulamasının İngilizce kelime bilgisi öğretiminde kullanımı ve öğrencilerin özyeterliği üzerine etkileri
EMİNE YILDIZ DİCLE
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Eğitim ve ÖğretimDicle Üniversitesiİngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OSMAN SOLMAZ