Geri Dön

Örgütsel rutinler ve çalışanların hatalı davranışlarının birlikte evrimi

Co-evolution of organizational routines and employee misbehavior

PDF İndir

  1. Tez No: 979444
  2. Yazar: HİLAL TANYILDIZI
  3. Danışmanlar: PROF. DR. MAHMUT HIZIROĞLU, DR. EMRE KARALİ
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: İşletme, Business Administration
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tez çalışmasında örgütsel rutinler ve çalışanların hatalı davranışlarının birbiri üzerindeki etkisi araştırılmaktadır. İlgili literatürde istikrar ve değişim kavramlarının örgütsel rutinlerin doğasında yer aldığı ifade edilmektedir. Bu doğa rutinlerin örgüt içerisinde değişen koşullara vereceği tepkileri de şekillendirmektedir. Rutinlerin sahip olduğu gösterimsel ve edimsel yönler rutinlerin istikrarına ve değişimine yol göstermektedir. Böylelikler rutinler hem örgüt içi sürekliliğin hem de dönüşümün gerçekleşmesini sağlar. Diğer yandan örgütlerde çalışanların işleri gerçekleştirirken hatalı davranışlar sergilediği bilinmektedir. Bu davranışların genel olarak örgütlere ve iş süreçlerine zarar vermekte olduğu bilinmektedir. Bu sebeple yöneticiler tarafından istenmeyen davranışlar olarak görülmektedir. İlgili literatürde örgütsel rutinlerin mikro temellerinin araştırılması gerekliliği konuyu çalışan araştırmacılar tarafından tartışılmaktadır. Bu durumun görgül olarak incelenmesinin önemi her geçen gün daha da artmaktadır. Fakat çalışan davranışları ve örgütsel rutinlerin ilişkisini içeren çalışmalar sınırlı sayıdadır. Örgütsel rutinlerin çoğunlukla proaktif ve çalışanların uyum sağlayıcı davranışlarıyla birlikte çalışıldığı, yani olumlu çalışan davranışlarının rutinlerle etkileşimi araştırıldığı görülmüştür ve hatalı davranışların örgüt başarısı üzerinde etkili olmayacağı düşüncesi yüzünden bu kavram ihmal edilmiştir. Fakat hatalı davranışların rutinler üzerinde uyumsuzluğa ve bozulmalara yol açtığı bilinmektedir. Bu bağlamda, örgütsel rutinler ile çalışanların hatalı davranışlarının örgüt içi etkileşimlerini araştırmak, alan yazına yeni perspektifler ve teorik katkılar kazandırma açısından önemli bir fırsat sunmaktadır. Bourdıeu'nun Pratik Kuramı (Bourdieu, 1990) örgütsel rutinler üzerine değişim ve istikrar konusunu açıklamada bize yardımcı olmaktadır. Evrimci iktisat teorisi (Nelson ve Winter, 1982) ise zaman içerisinde rutinlerin nasıl değiştiğini ve evrimleştiğini açıklamaya yönelik bir bakış açısı sunar. Dolayısıyla çalışmanın kuramsal temelleri bu iki teori etrafında oluşturulmuş olup, bulguların yorumlanması konusunda bu iki teori yol gösterici niteliktedir. Bu çerçevede çalışma“örgütsel rutinler ve çalışanların hatalı davranışları zaman içinde birbirini nasıl şekillendirir”ana sorusu üzerinden hareketle oluşturulmuş üç temel alt soruya cevap aramıştır. Bu sorular;“Örgütsel rutinler, çalışanların hatalı davranışlarını nasıl etkiler? Bu etki, hangi rutin özellikleri üzerinden şekillenir?”,“Hatalı davranışlar karşısında örgütsel rutinler nasıl devreye girer? Bu süreçte hangi rutin özellikleri, sorunların giderilmesinde ve iş akışının yeniden sağlanmasında etkili olur?”,“Çalışanların hatalı davranışları örgütsel rutinlerin yeniden üretilmesini ve evrimini nasıl etkiler?”şeklinde oluşturulmuştur. Birinci araştırma sorusu örgütsel rutinlerin sahip olduğu özelliklerin örgüt içerisinde çalışanların hatalı davranışlarını oluşturmadaki ilişkisini anlamaya yöneliktir. İkinci araştırma sorusu örgütsel rutinlerin sahip olduğu özelliklerin örgüt içerisinde ortaya çıkan hatalı davranışların düzenlenmesi ya da önlenmesi konusundaki ilişkiyi anlamaya yöneliktir. Sonuncu araştırma sorusu ise hatalı davranışların örgütsel rutinleri yeniden üretmesi yani rutin adımlardaki hatalı davranışa bağlı olarak gelişen değişimini anlamayı içermektedir. Araştırma gömülü tekil örnek olay (Yin, 2018: 51-53) tasarımına dayalı nitel bir araştırmadır. İstanbul'da bulunan bir hastanede altı farklı departmandan 26 hemşire ile yarı yapılandırılmış mülakat gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler tematik analiz yöntemiyle (Braun ve Clarke, 2006) analiz edilmiştir. Böylelikle araştırma konusu olan kavramlar ve katılımcılardan elde edilen veriler aracılığıyla temalar üretilmiş ve yorumlayıcı bir yaklaşımla örgütsel örüntüler oluşturulmuştur. Araştırmada elde edilen bulgulara göre, örgütsel rutinlerin özelliklerinin örgüt içerisinde çalışanların hatalı davranışlar sergilemesine yol açtığı görülmüştür. Aynı zamanda örgütsel rutinlerin özelliklerinin çalışanların hatalarını öneleyici ve düzenleyici gücü olduğu da bulgulanmıştır. Son olarak, çalışanların hatalı davranışlarının örgütsel rutinlerin değişimine katkı sağladığı görülmüştür.

Özet (Çeviri)

This thesis examines the co-evolution between organizational routines and employee misbehavior. The relevant literature suggests that the concepts of stability and change are inherent in organizational routines. This inherent duality shapes how routines respond to changing conditions within organizations. The ostensive and performative aspects of routines guide both their stability and transformation. Thus, routines ensure both organizational continuity and transformation. Furthermore, it is known that employees often exhibit misbehavior while performing their tasks. Such behaviors are generally considered known to harm organizations and work processes, and therefore are perceived by managers as undesirable. In the literature, the need to explore the micro-foundations of organizational routines has been widely discussed, and the empirical examination of this issue is gaining increasing importance. However, studies addressing the relationship between employee behavior and organizational routines remain limited. Most existing research has focused on the interaction of routines with positive employee behavior such as proactive and adaptive actions, while neglecting misbehaviors on the assumption that they would not significantly affect organizational performance. Yet, misbehaviors are known to cause deviations and disruptions in routines. Therefore, investigating the interactions between organizational routines and employee misbehavior offers valuable opportunities to develop new perspectives and theoretical contributions to the field. Bourdieu's Theory of Practice (Bourdieu, 1990) provides a valuable lens for explaining stability and change in organizational routines. Evolutionary Economics (Nelson ve Winter, 1982), on the other hand, offers an approach to understanding how routines transform and evolve over time. Accordingly, the theoretical foundations of this study are built upon these two perspectives, both of which serve as guiding frameworks for interpreting the findings. Within this framework, the thesis explores three fundamental sub-questions, based on the main research question: How do organizational routines and employee misbehavior shape each other over time? Accordingly, three sub-questions were formulated: • How do organizational routines influence employee misehavior? What routine characteristics shape this effect? • How do organizational routines intervene in response to misbehaviors, and which characteristics of routines contribute to resolving problems and restoring workflow? • How do employee misbehavior affect the reproduction and evolution of organizational routines? The first research question aims to explore the relationship between the characteristics of routines and the formation of employee misbehavior within organizations. The second research question aims to understand the relationship between the characteristics of organizational routines and the regulation or prevention of misbehavior within the organization. The final research question focuses on understanding how such behaviors contribute to the reproduction of routines, that is, how misbehaviours lead to changes in routine steps. The research is a qualitative study based on an embedded single case study design (Yin, 2018: 51-53). Semi-structured interviews were conducted with 26 nurses from six different departments in a hospital located in Istanbul. The data were analyzed using thematic analysis (Braun ve Clarke, 2006). Thus, themes were generated using the concepts under study and the data obtained from the participants, and organizational patterns were established using an interpretive approach. The findings show that certain characteristics of organizational routines can contribute to the emergence of misbehavior. In addition, routines possess features that can prevent and regulate misbehavior by restoring order and stabilizing workflow. Finally, the results demonstrate that employee misbehavior plays a significant role in the reproduction and evolution of routines by prompting changes in routine steps.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    207737

    The relationship between openness to change and employees' perception of organizational routines and the effects of empowerment

    Değişime açıklık ve çalışanların örgütsel rutinleri algılamaları arasındaki ilişki ve yetkilendirmenin etkileri

    MİRAY KANAR

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2006

    İşletmeMarmara Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. İNCİ ERDEM ARTAN

  2. Tez No

    875931

    Effects of organizational and individual dynamic capabilities on business model innovation and sme performance

    Örgütsel ve bireysel dinamik yeteneklerin iş modeli yenilikçiliği ve kobi performansı üzerindeki etkiler

    SEHER ÖĞRENCİ

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2024

    İşletmeİstanbul Teknik Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. LUTFİHAK ALPKAN

  3. Tez No

    569174

    Antecedents and consequences of self-regulated learning for frontline service employees

    Hizmet sektörü çalışanları için öz-düzenleyici öğrenmenin belirleyicileri ve sonuçları

    ECE KURTULDU

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2019

    İşletmeİstanbul Teknik Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AYŞE BANU ELMADAĞ BAŞ

  4. Tez No

    1006091

    Linking perceived distributed leadership to organizational citizenship behavior in Turkish software development companies:The mediating role of psychological empowerment and work engagement

    Türkiye'deki yazılım geliştirme şirketlerinde algılanan dağıtık liderliğin örgütsel vatandaşlık davranışına etkisi: Psikolojik güçlendirme ve işe adanmışlığın aracılık rolü

    KAMAL ELKAFARNA

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2026

    İşletmeİstanbul Ticaret Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. N. ÖYKÜ İYİGÜN

  5. Tez No

    869859

    COVID-19 pandemisi ve sonrasındaki dönemde işveren markası uygulamalarının örgütsel çekiciliğe etkileri

    The effects of employer branding on organizational attractiveness during the COVID-19 pandemic and post-pandemic period

    İLAY TÜMER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Halkla İlişkilerGalatasaray Üniversitesi

    İletişim Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ELGİZ YILMAZ ALTUNTAŞ

Geri Dön