Özel eğitim öğretmenlerinin görme engelli öğrencilere braille okuma-yazma öğretimine yönelik görüş ve önerileri
The views and recommendations of special education teachers on braille literacy instruction for students with visual impairments
- Tez No: 980115
- Danışmanlar: DOÇ. DR. CEM ASLAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Özel Öğretim Ana Blim Dalı
- Bilim Dalı: Görme Engellilerin Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, özel eğitim öğretmenlerinin görme engelli öğrencilere braille okuma-yazma öğretimine yönelik görüş ve önerilerini belirlemektir. Bu araştırma, Türkiye'deki alan yazında öğretmen deneyimlerine odaklanan çalışmaların sınırlı olduğu tespitinden yola çıkarak, sahadaki uygulamalara ve ihtiyaçlara dair bilimsel bir boşluğu doldurmayı hedeflemektedir. Nitel araştırma modeline dayalı bu çalışma, fenomenoloji deseniyle yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubunu, Türkiye'nin farklı illerinde görev yapan ve görme engelli öğrencilere okuma-yazma öğretme deneyimine sahip 16 özel eğitim öğretmeni oluşturmaktadır. Veriler, yarı yapılandırılmış görüşme tekniğiyle toplanmış ve içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Araştırma bulguları, öğretmenlerin okuma-yazma öğretimi öncesinde motor beceriler ve parmak hassasiyeti gibi önkoşul becerilere odaklandığını göstermiştir. Öğretim sürecinde ağırlıklı olarak ses temelli yöntemin kullanıldığı; ancak braille sisteminin karmaşıklığı, materyal yetersizliği, öğrencilerin ek yetersizlikleri ve aile katılımının sınırlı olması gibi önemli güçlüklerle karşılaşıldığı belirlenmiştir. Değerlendirme sürecinde ise daha çok ev ödevi ve tekrar gibi klasik yöntemlerin tercih edildiği görülmüştür. Sonuç olarak araştırma, görme engelli öğrencilere okuma-yazma öğretiminin çok boyutlu ve sistemli bir yaklaşım gerektirdiğini ortaya koymaktadır. Öğretim sürecinin niteliğini artırmak için materyal ve teknoloji erişiminin yaygınlaştırılması, öğretmenlere yönelik hizmet içi eğitimlerin düzenlenmesi ve aile iş birliğinin güçlendirilmesi gerektiği önerilmektedir. Bu araştırma, alan yazındaki önemli bir boşluğu doldurarak uygulamaya yönelik önemli veriler sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
The purpose of this research is to determine the views and suggestions of special education teachers regarding braille literacy instruction for students with visual impairments. This research is based on the observation that studies focusing on teacher experiences in Turkey are limited, and it aims to fill a scientific gap concerning classroom practices and needs in the field. Conducted within a qualitative research design, the research adopts a phenomenological approach. The research group consists of 16 special education teachers from different provinces of Turkey who have experience in teaching literacy to students with visual impairments. Data were collected through semi-structured interviews and analyzed using content analysis. Findings revealed that teachers emphasized prerequisite skills such as motor abilities and finger sensitivity before beginning literacy instruction. During the teaching process, the phonics-based method was predominantly employed; however, teachers faced significant challenges including the complexity of the braille system, lack of materials, students' additional disabilities, and limited parental involvement. In the evaluation process, traditional methods such as homework and repetition were mostly preferred. In conclusion, the research demonstrates that literacy instruction for students with visual impairments requires a multidimensional and systematic approach. To improve the quality of instruction, it is recommended to expand access to materials and technology, provide in-service training for teachers, and strengthen collaboration with families. This research fills an important gap in the literature and offers valuable insights for practice.
Benzer Tezler
- Görme engelliler sınıf öğretmenlerinin görme engelliler ilkokullarında öğrenim gören öğrencilerin eğitimine ilişkin görüşleri
Views of primary teachers for visually impaired on the education of students in primary schools for visually impaired
AHMET KÖROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSA KORKMAZ
- Görme engelli öğrencilerle çalışan özel eğitim öğretmenlerininmesleki yeterliliklerine ilişkin görüşleri
Special education teachers' perspectives on their professionalcompetency in teaching visually impaired students
ŞÖHRETNAZ AKBAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimEskişehir Osmangazi ÜniversitesiÖzel Eğitim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MİNE SÖNMEZ KARTAL
- Görme yetersizliği olan öğrencilere yönelik üç boyutlu dokunsal kitabın geliştirilmesi: Bir tasarım ve geliştirme araştırması
Development of a three-dimensional tactile book for students with visual impairment: A design and development research
MUHAMMED FATİH BİCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimDokuz Eylül ÜniversitesiBilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ELİF BUĞRA KUZU DEMİR
- Görme engelli ilköğretim okullarında müzik dersi sürecine ilişkin öğretmen görüşleri
Teacher views on the process of music lesson in visually impaired primary school
ZEHRA DİLSİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
MüzikGazi ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. YILMAZ ŞENDURUR
- Görme engelliler okullarındaki müzik dersi kazanımlarının ve derslerde yaşanan sorunların öğretmen görüşlerine göre incelenmesi
An investigation of music class outcomes and problems existing in schools for the visually disabled according to teachers' opinions
OKAN ŞENTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
MüzikAtatürk ÜniversitesiGüzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MURAT KAMİL İNANICI