6 Şubat Depremleri afet çalışanlarının algılanan sosyal destek düzeyleri ile psikolojik dayanıklıklık ve tükenmişlik düzeylerinin incelenmesi
Investigation of February 6 earthquakes disaster workers perceived social support levels and their psychological resilience and burnout levels
- Tez No: 980653
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ GÖKHAN ÖZCAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Haliç Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Ülkemiz bir afet ülkesidir. 6 Şubat Kahramanmaraş merkezli yaşanan depremlerin ardından afet sahasının oldukça geniş olması ve afetin etkilerinin uzun sürmesi ve halen sürüyor olması nedeniyle ülkemizde afet çalışanlarının sayısı artmıştır. Bu araştırma 6 Şubat depremlerinden etkilenen illerde halen afet sahasında görev yapmakta olan afet çalışanlarının algılanan sosyal destek düzeyleri ile psikolojik dayanıklılık ve tükenmişlik düzeylerinin incelenmesini amaçlamaktadır. Çalışmaya afetten etkilenen 11 ilde halen görev yapan 103 afet çalışanı katılmıştır. Çalışmanın verileri Sosyodemografik Bilgi Formu, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği, Connor Davidson Psikolojik Sağlamlık Ölçeği ve Tükenmişlik Ölçeği Kısa Formu kullanılarak toplanmıştır. Verilerin istatistiki analizi SPSS 22.0 programı ile yapılmıştır. Ölçeklerden alınan puanlara göre katılımcıların algılanan sosyal destek ve psikolojik dayanıklılıklarının orta düzeyde olduğu, kısmi tükenmişlik yaşadıkları saptanmıştır. Değişkenler arasında yapılan ilişkisel analizlere göre algılanan sosyal destek ile psikolojik dayanıklılık arasında orta düzeyde pozitif yönde anlamlı ilişki, algılanan sosyal destek ile tükenmişlik arasında orta düzeyde negatif yönde anlamlı ilişki saptanmış, psikolojik dayanıklılık ve tükenmişlik arasında anlamlı ilişki bulunamamıştır. Katılımcıların yaş, meslekte deneyim yılları ve ölçek puanları arasında anlamlı ilişki saptanmazken katılımcıların cinsiyet ve eğitim durumları ile tükenmişlikleri arasında, afet sahasında çalışma deneyimi ile psikolojik dayanıklılıkları arasında anlamlı ilişkinin olduğu saptanmıştır. Elde edilen sonuçlara göre afet çalışanlarının algılanan sosyal destek düzeyleri arttıkça psikolojik dayanıklılıkları artmakta tükenmişlikleri azalmaktadır. Afet sahası olumsuz ve stres verici yaşam olayları ile sıkça karşılaşılan bir alandır. Bu açıdan bakıldığında afet çalışanlarının psikolojik durumları değerlendirilmeli ve afet çalışanlarına yönelik güçlendirici ve destekleyici çalışmalar yapılmalıdır.
Özet (Çeviri)
Our country is a disaster country. After the February 6 earthquakes centered in Kahramanmaraş, the number of disaster workers in our country has increased due to the fact that the disaster area is quite large and the effects of the disaster have lasted and are still continuing. This study aims to examine the perceived social support levels, psychological resilience and burnout levels of disaster workers who are still working in the disaster area in the provinces affected by the February 6 earthquakes. A total of 103 disaster workers currently working in 11 provinces affected by the disaster participated in the study. The data were collected using Sociodemographic Information Form, Multidimensional Perceived Social Support Scale, Connor Davidson Psychological Resilience Scale and Burnout Scale Short Form. Statistical analysis of the data was performed with SPSS 22.0 program. According to the scores obtained from the scales, it was determined that the participants' perceived social support and psychological resilience were at a moderate level and they experienced partial burnout. According to the correlational analysis between the variables, there was a significant positive relationship between perceived social support and psychological resilience at a moderate level, a significant negative relationship between perceived social support and burnout at a moderate level, and no significant relationship was found between psychological resilience and burnout. While no significant relationship was found between the age, years of experience in the profession and scale scores of the participants, it was found that there was a significant relationship between the gender and educational status of the participants and their burnout, and between their working experience in the disaster area and their psychological resilience. According to the results obtained, as the perceived social support levels of disaster workers increase, their psychological resilience increases and their burnout decreases. Disaster field is an area where negative and stressful life events are frequently encountered. From this point of view, psychological conditions of disaster workers should be evaluated and empowering and supportive studies should be conducted for disaster workers.
Benzer Tezler
- Cultural adaptation and feasibility of SOLAR on reducing psychological distress among mental health and psychosocial support (MHPSS) workers post-earthquake in Türkiye: Proof of concept
Türkiye'de deprem sonrası ruh sağlığı ve psikososyal destek (MHPSS) çalışanlarının psikolojik sıkıntılarını azaltmada SOLAR'ın kültürel adaptasyonu ve uygulanabilirliği: Kavram kanıtı
İPEK KÖSE
- 6 Şubat 2023 depremlerinde farklı maruziyet gruplarının psikolojik durumlarını belirlemeye yönelik bir çalışma
6 February 2023 various earthquake impact groups attempt to determine political situations
ESMANUR ORUÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Sosyal HizmetBilecik Şeyh Edebali ÜniversitesiAcil Durum ve Afet Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ASLI ERGENEKON ARSLAN
- Afet sonrası süreklilik gösteren yardım uygulamalarının yardım alanlar üzerindeki etkileri: 6 Şubat depremleri bağlamında insani yardım çalışanlarının gözlemleri
The impact of ongoing post-disaster relief practices on recipients: Observations of humanitarian aid workers in the context of the February 6 earthquakes
RABİA YANAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Sosyal HizmetÜsküdar ÜniversitesiSosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSMAİL BARIŞ
- Türkiye'deki 6 Şubat depremleri sonrası psikososyal destek çalışanlarının özbakım becerileri ve psikolojik iyi oluşları arasındaki ilişkinin incelenmesi.
Examining the relationship between self-care skills and psychological well-being of psychosocial support workers following the February 6 earthquakes in Türkiye.
GÜLTEN ALDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Psikiyatriİstanbul Bilgi ÜniversitesiTravma ve Afet Çalışmaları Uygulamalı Ruh Sağlığı Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. AHMET TAMER AKER
- Afet dönemlerinde yerel basının rolü ve işlevlerine dair bir araştırma: Malatya örneği
A research on the role and functions of the local press in disaster periods: The Malatya example
MEHMET TEVFİK CİBİCELİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Gazetecilikİnönü ÜniversitesiGazetecilik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NİDA SÜMEYYA ÇETİN