Geri Dön

Uluslararasılaşma bağlamında Azerbaycan yükseköğretim strateji ve uygulamalarının bir analizi

An analysis of Azerbaijan higher education strategies and practices in the context of internationalisation

PDF İndir

  1. Tez No: 993139
  2. Yazar: JEYRAN AGHABABAYEVA
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. FATMA KILÇIK
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Yükseköğretim Yönetimi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Yükseköğretim Yönetimi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Azerbaycan yükseköğretim sistemini kısmen temsil eden üniversitelerin gelişimi, ülkenin tarihini, toplumsal değişimlerini, yeterlilik gereksinimlerini ve belirli tarihsel dönemlerin özelliklerini yansıtır. Son dönemde tüm dünya ölçeğinde görülen uluslarasılaşma deneyimleri Azerbaycan yükseköğretim politikalarını da etkilemiş ve uluslararasılaşma bağlamında Azerbaycan yükseköğretim sisteminde çeşitli strateji ve uygulamalar harekete geçirilmiştir. Bu kapsamda, araştırmanın amacı, uluslararasılaşma bağlamında Azerbaycan yükseköğretim sisteminin uluslararasılaşma stratejilerini ve uygulamalarını analiz etmek ve ortaya koymaktır. Araştırmada nitel analiz yöntemi kullanılmış ve doküman analizi tekniğinden faydalanılmıştır. Azerbaycan'da yükseköğretimle ilgili güncel stratejiler (2000-2025) incelenmiştir. Veriler ulusal mevzuat, stratejik belgeler, uluslararası raporlar (EHEA, ENQA, OECD) ve akademik yayınlardan elde edilmiş ve betimsel bir analize tabi tutulmuştur. Araştirma verilerinin sınıflandırılmasında Knight'ın (2008) teorik modelinden faydalanılmştır. Bu model çerçevesinde veriler,“akademik programlar”,“araştırma faaliyetleri ve ortak araştırma projeleri”,“uluslararası ilişkiler ve hizmetler”ve“müfredat dışı aktiviteler”boyutlarında analiz edilmiş ve betimsel bir biçimde sunulmuştur. Analiz bulguları, Azerbaycan yükseköğretim sisteminde uluslararasılaşmanın dört temel boyutta geliştığini, ancak düzensiz ve kurumsal olarak farklılaştığını göstermektedir. Akademik programlar kapsamında, sistemde öğrenci ve öğretim üyesi hareketliliği, yabancı dil eğitimi, uluslararasılaştırılmış müfredat, çift anadal ve uluslararası stajlar gibi çok çeşitli uluslararasılaşma strateji ve uygulamalarının harekete geçirildiği belirlenmiştir. Buna karşın, önde gelen üniversitelerin söz konusu uygulamaları kurumsal stratejileriyle uyumlu ve daha sistematik biçimde entegre ederken; bölgesel ve görece küçük ölçekli üniversitelerin uluslararasılaşma süreçlerini daha parçalı, sınırlı ve süreklilikten yoksun uygulamalar üzerinden yürüttüğü tespit edilmiştir. Benzer bir biçimde, araştırma faaliyetleri ve ortak araştırma projelerine ilişkin analizler, Azerbaycan üniversitelerinin uluslararası projelere, konferanslara ve bilimsel yayın faaliyetlerine katılımında belirgin bir artış olduğunu ortaya koymaktadır. Öte yandan, bu kazanımlar büyük ölçüde belirli üniversiteler ve güçlü araştırma gruplarında yoğunlaşmakta; bu durum, sistem genelinde kurumsallaşmış, bütüncül ve koordineli bir uluslararasılaşma politikasının henüz tam olarak tesis edilemediğine işaret etmektedir. Bir diğer boyut olan uluslararası ilişkiler ve hizmetler boyutunda, uluslararası ortaklıklar, çevrimiçi öğrenme uygulamaları ve dış paydaşlarla iş birliğini kapsayan çeşitli girişimlerin hayata geçirildiği belirlenmiştir. Buna karşın, stratejik uyum eksikliği, sınırlı mali ve insan kaynakları ile dijital ve uzaktan eğitim uygulamalarının üniversiteler arasında eşitsiz biçimde uygulanması temel sorun alanları olarak varlığını sürdürmektedir. Son olarak, müfredat dışı etkinliklere ilişkin uygulamaların analizi, uluslararası etkinlikler, yaz okulları ve öğrenci girişimlerinin kültürlerarası iletişimi etkili biçimde teşvik ettiğini göstermektedir. Ancak bu uygulamaların çoğu süreklilikten yoksun olup üniversiteler arasında eşitsiz erişimle karakterize edilmekte; uluslararası öğrencilerin akademik ve sosyal entegrasyonunu destekleyecek sürdürülebilir mekanizmaların ise yeterince geliştirilemediği görülmektedir. Bu bulgular, Azerbaycan yükseköğretim sisteminde uluslararasılaşmanın nicel olarak genişlediğini ancak kurumsal kapasite, sürdürülebilirlik ve bütüncül stratejik uyum açısından önemli yapısal geliştirme alanlarının varlığını ortaya koymakta; dolayısıyla, mevcut durumun güçlendirilmesine yönelik politika ve uygulama temelli önerilerin geliştirilmesini gerekli kılmaktadır. Azerbaycan yükseköğretim sisteminin uluslararasılaşmasını güçlendirmek için, devlet bütçesinin yanı sıra özel sektör, uluslararası vakıflar ve mezun ağları da dahil olmak üzere çeşitli finansman kaynakları aracılığıyla finansal sürdürülebilirliğinin sağlanması önerilmektedir. Aynı zamanda, çağdaş uluslararasılaşma süreçlerine ilişkin bilimsel anlayışı derinleştirmek için, pandemi sonrası bağlamda dijitalleşme, çevrimiçi iş birliği, sanal akademik hareketlilik ve hibrit öğrenme modelleri üzerine araştırmalar geliştirilmesi tavsiye edilmektedir.

Özet (Çeviri)

The development of universities, which partially represent Azerbaijan's higher education system, reflects the country's history, social changes, qualification requirements, and the characteristics of specific historical periods. Recently, internationalization experiences seen all over the world have also affected Azerbaijani higher education policies, and various strategies and practices have been activated in the Azerbaijani higher education system in the context of internationalization. In this context, the aim of this research is to analyze and reveal the internationalization strategies and practices of the Azerbaijani higher education system within the context of internationalization. Qualitative analysis was employed in the research, utilizing the document analysis technique. In this regard, current strategies related to higher education in Azerbaijan (2000-2025) were examined. Data were obtained from national legislation, strategic documents, international reports (EHEA, ENQA, OECD), and academic publications, and subjected to descriptive analysis. Knight's (2008) theoretical model was utilized in the classification of the research data. Within the framework of this model, the data were analyzed across“academic programs”,“research activities and joint research projects”,“international relations and services”and“extracurricular activities”, and presented descriptively. The analysis findings indicate that internationalization in the Azerbaijani higher education system has developed in four key dimensions, but in a disorganized and institutionally differentiated manner. Within academic programs, a wide range of internationalization strategies and practices have been implemented, including student and faculty mobility, foreign language training, internationalized curricula, double majors, and international internships. However, while leading universities integrate these practices more systematically and in line with their institutional strategies, regional and relatively smaller universities conduct their internationalization processes through more fragmented, limited, and inconsistent practices. Similarly, analyses of research activities and joint research projects reveal a significant increase in the participation of Azerbaijani universities in international projects, conferences, and scientific publications. On the other hand, these gains are largely concentrated in certain universities and strong research groups; this indicates that a fully institutionalized, holistic, and coordinated internationalization policy has not yet been established across the system. In the dimension of international relations and services, various initiatives have been implemented, encompassing international partnerships, online learning applications, and cooperation with external stakeholders. On the other hand, the lack of strategic alignment, limited financial and human resources, and the unequal application of digital and distance education practices among universities remain key problem areas. Finally, the analysis of extracurricular activity practices shows that international events, summer schools, and student initiatives effectively promote intercultural communication. However, most of these practices lack continuity and are characterized by unequal access among universities; and it appears that sustainable mechanisms to support the academic and social integration of international students have not been sufficiently developed. These findings reveal that while internationalization in the Azerbaijani higher education system has expanded quantitatively, significant structural development areas exist in terms of institutional capacity, sustainability, and holistic strategic alignment; therefore, it necessitates the development of policy and practice-based recommendations to strengthen the current situation. To strengthen the internationalization of the Azerbaijani higher education system, it is recommended to ensure its financial sustainability through various funding sources, including the state budget, as well as the private sector, international foundations, and alumni networks. At the same time, to deepen the scientific understanding of contemporary internationalization processes, it is advisable to develop research on digitalization, online cooperation, virtual academic mobility, and hybrid learning models in the post-pandemic contex.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    795997

    Yükseköğretimde uluslararasılaşma bağlamında uluslararası öğrencilerin Türkiye ve Türkçe algısı

    International students' perception of Turkey and Turkish in the context of internationalization in higher education

    SELMAN ARSLANBAŞ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Türk Dili ve Edebiyatıİstanbul Aydın Üniversitesi

    Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SELİM EMİROĞLU

  2. Tez No

    485981

    Yükseköğretimde uluslararasılaşma bağlamında karşılaştırmalı akademik kariyer süreci

    Comparative academic career process within the context of internationalization in higher education

    GÜLŞEN YILMAZ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Eğitim ve ÖğretimGazi Üniversitesi

    Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NEZAHAT GÜÇLÜ

  3. Tez No

    449789

    Türkiye üniversitelerinin uluslararasılaşma politikaları bağlamında uluslararası öğrencilerin yükseköğretim taleplerini etkileyen etkenlerin incelenmesi

    Inquiring the factors which effect higher education demand of international students in the context of internationalisation policies of Turkish universities

    SOMAYYEH RADMARD

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2012

    Eğitim ve ÖğretimAnkara Üniversitesi

    Eğitimin Yönetimi ve Politikası Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. H.HÜSEYİN AKSOY

  4. Tez No

    753151

    Doktora programlarının uluslararasılaşma bağlamında incelenmesi: İsviçre örneği

    Investigating the doctoral programs in the context of internationalization: The case of Switzerland

    BURÇİN YILDIZ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Eğitim ve ÖğretimEge Üniversitesi

    Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. BÜNYAMİN YURDAKUL

  5. Tez No

    889903

    Kadın girişimcilerin sorunları: Uluslararasılaşma bağlamında Türkiye örneği

    Problems of women entrepreneurs: The case of Turkey in the context of internationalization

    ÖZLEM KOÇ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Uluslararası TicaretAnkara Hacı Bayram Veli Üniversitesi

    Kadın ve Aile Çalışmaları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. TUBA YUMUŞAK

Geri Dön