24 saat vardiyalı çalışan acil servis personelinde vardiya süresi boyunca hata sonrası yavaşlama değişimi
Alteration of post-error slowing across the 24-hour shift in emergency service personnel
- Tez No: 1008017
- Danışmanlar: PROF. DR. BARIŞ METİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Nöroloji, Psychology, Neurology
- Anahtar Kelimeler: Hata Sonrası Yavaşlama, Vardiya Yorgunluğu, Sağlam PES, Kronodisrüpsiyon, Bilişsel İşlevler, Neurobilişsel işlevler, Sürekli dikkat, Post-Error Slowing, Shift Fatigue, Robust PES, Chronodisruption, Cognitive Functions, Neurocognitive functions, Sustained attention
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Üsküdar Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Nörobilim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Nörobilim Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, sağlık hizmetlerinde uygulanan 24 saatlik vardiya sisteminin, acil servis personelinin bilişsel işlevleri ve adaptif kontrol kapasitesi üzerindeki etkisini incelemeyi amaçlamıştır. Araştırma, 24 saat vardiyalı çalışan 42 sağlık personeli ile yürütülmüştür. Katılımcıların nörobilişsel performansları, tekrarlı ölçümler deseni kullanılarak vardiya başlangıcında ve 24 saatlik vardiya sonunda Eriksen Flanker Görevi ile değerlendirilmiştir. Bireysel sirkadiyen farklılıkların (kronotip ve genlik) performans üzerindeki olası etkilerini tanımlamak amacıyla Sabahçıl-Akşamcıl-Kararlılık Ölçeği (MESSi) kullanılmıştır. Veriler, vardiya yorgunluğunun bilişsel işlevler üzerindeki etkisini genel performans değişimlerinden ayrıştırmak ve hassas bir ölçüm sağlamak amacıyla“Sağlam (Robust) PES”yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular, vardiya sonunda katılımcıların genel görev doğruluğunu korumalarına rağmen, hata sonrası yavaşlama (PES) kapasitelerinde istatistiksel olarak anlamlı bir azalma meydana geldiğini göstermiştir. Yorgunluk koşulundaki personelin, beklenmedik bir durumla karşılaştığında gerekli stratejik yeniden yapılandırma ve motor inhibisyon becerilerinin zayıfladığı gözlenmiştir. Ayrıca, yorgunluk durumunda bireysel performans değişimlerindeki varyansın arttığı saptanmıştır. Sonuç olarak bu araştırma; 24 saatlik vardiyanın, personelin rutin performansı sürdürürken, sistemin esnekliğini sağlayan adaptif kontrol mekanizmalarını zayıflattığını ortaya koymuştur. Elde edilen veriler, yüksek doğruluk oranlarına rağmen zayıflayan bu kontrolün, personel ve hasta güvenliği açısından telafisi olmayan, gizli bir risk faktörü oluşturduğunu kanıtlar niteliktedir.
Özet (Çeviri)
This study aimed to investigate the effect of the 24-hour shift system applied in healthcare services on the cognitive functions and adaptive control capacity of emergency service personnel. The research was conducted with 42 health personnel working on 24-hour shifts. Participants' neurocognitive performances were evaluated using the Eriksen Flanker Task with a repeated measures design at the beginning of the shift and at the end of the 24-hour shift. Additionally, The Morningness-Eveningness-Stability Scale improved (MESSi) was used to describe potential effects of individual circadian differences (chronotype and amplitude) on performance. Data were analyzed using the“Robust PES”method to dissociate the effect of shift fatigue on cognitive functions from general performance changes and to ensure precise measurement. Findings indicated that although participants maintained general task accuracy at the end of the shift, a statistically significant decrease occurred in their post-error slowing (PES) capacities. It was observed that the strategic restructuring and motor inhibition skills required when personnel faced unexpected situations weakened under the fatigue condition. Furthermore, it was determined that the variance in individual performance changes increased in the state of fatigue. Consequently, this research revealed that the 24-hour shift weakens the adaptive control mechanisms that provide system flexibility, while personnel sustain routine performance. The obtained data demonstrate that this weakened control, despite high accuracy rates, constitutes an irreversible, latent risk factor regarding personnel and patient safety.
Benzer Tezler
- Acil birimlerde çalışan hemşirelerin hasta güvenliğine yönelik bilgi ve uygulamaları
The working in emergency department nurse's safety in patient oriented and apps
HATİCE BAYAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
HemşirelikHaliç ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NERİMAN AKYOLCU
- Vardiyalı ve uzun çalışma saatlerinin acil serviste çalışan doktor ve hemşirelerin bilişsel fonksiyonlarına etkisi
Başlık çevirisi yok
MUHAMMED TALHA ONUR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Acil TıpSağlık Bilimleri ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
UZMAN FATMA SARI DOĞAN
UZMAN TEVFİK PATAN
- Başkent Üniversitesi Hastanesi çalışanlarının mesleksel risk faktörleri ve davranışlarının değerlendirilmesi
The evaluation of behaviours and occupational risk factors of Baskent University Hospital employees.
FATİH TURHAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Halk SağlığıBaşkent ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF.DR. H. SEVAL AKGÜN
- Hastane öncesi acil sağlık hizmetleri çalışanlarında iş doyumu düzeylerinin tespit edilmesi ve ilişkili etmenlerin belirlenmesi
Determining job satisfaction levels in pre-hospital emergency health services workers and determining related factors
ÖZLEM ÇAMURLU GAYGIŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
İlk ve Acil YardımEge ÜniversitesiAfet Tıbbı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜR HASSOY
- 112 acil servis çalışanlarının iş güçlüğü ve iş riski sorunları; Ordu ili 112 acil servis çalışanları üzerinde bir araştırma
112 emergency service personnel job di̇ffi̇cult and job risk problems; A research on 112 emergency service workers in Ordu
İLYAS FERMAN